burgerlijk en handelsrecht

Download Burgerlijk en Handelsrecht

Post on 14-Apr-2018

217 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    1/23

    Burgerlijk en handelsrecht

    1. Bronnen van het recht

    Wetten decreten ordonnanties

    De wet is een bindende rechtsregel, opgelegd door de wetgevende macht Kamer van

    Volksvertegenwoordigers en Senaat en bekrachtigd door de Koning.

    Decreten worden uitgevaardigd op het vlak van de gemeenschappen en de gewesten door de

    Vlaamse Raad, de Franse Gemeenschapsraad, de Waalse Gewestraad en de Raad van de

    Duitstalige Gemeenschap.

    De Brusselse Hoofdstedelijke Raad vaardigt ordonanties uit.

    Zij worden afgekondigd en gepubliceerd in het Belgische Staatsblad.

    Gewoonten

    Gewoonten en gebruiken kunnen van streek tot streek verschillen en zijn gegroeid uit de

    manier van handelen van het volk.

    Bij de openbare verkoop van onroerende goederen (een huis of een stuk grond) wordt in

    bepaalde verkoopszalen nog gewerkt met een kaars. Is de vlam gedoofd, dan wordt het goed

    toegewezen aan de laatste en hoogste bieder.

    Rechtspraak

    In hun vonnissen en arresten geven de rechters een verklaring van de geschreven wettekst in

    functie van de veranderde omstandigheden in de maatschappij. Toch al gehoord van de letter

    en geest van de wet ?

    Rechtsleer

    Het zijn de studies en commentaren van rechtsgeleerden die tot nieuwe of gewijzigde wetten

    aanleiding geven.

    Verordeningen en richtlijnen

    In de Europese Unie vormt de Europese Ministerraad het zwaartepunt van de wetgevende

    macht. Een verordening van deze raad is rechtstreeks bindend zonder dat de lidstaten

    nationale uitvoeringsbesluiten moeten uitvaardigen. Richtlijnen daarentegen moeten wel in

    nationale wetgeving worden omgezet.

    Internationale verdragen

    Als belangrijke Europese verdragen kennen wij: het Europese Verdrag van de Rechten van de

    Mens en het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind.

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    2/23

    2. De persoon als lid van..

    2.1 Een gezin (naam, woonplaats, nationaliteit)

    Naam

    De voornaam wordt gekozen door de ouders en onderscheidt het kind van de andere

    familieleden. De familienaam van een kind wordt toegekend op basis van wettelijke regels.

    Zo geldt bijvoorbeeld nog steeds de regel dat als moeder van het kind gehuwd is, de

    ambtenaar van burgerlijke stand het kind automatisch de familienaam van de echtgenoot zal

    geven.

    De juiste schrijfwijze van je voornaam en je familienaam is belangrijk en het verboden aan je

    identiteitskaart iets te wijzigen. Op je diploma en op officile documenten

    Zoals verandering van woonplaats, huwelijksakte, geschreven overeenkomsten, etc. zal de

    volgorde en de schrijfwijze moeten overeenstemmen met die van je identiteitskaart.

    Woonplaats

    De woonplaats is de plaats waar een natuurlijk persoon zijn hoofdverblijf heeft, wat betreft

    uitoefening van zijn burgerlijke rechten; waar men volgens het recht geacht wordt te

    verblijven.

    Belang:

    Op het wettelijke adres krijgt men zijn aanslagbiljet voor de inkomstenbelastingen, zijn

    kiesbrief, de dagvaarding voor de rechtbank De woonplaats staat op de identiteitskaart.

    Gewoonlijk is het de gemeente waar iemand ingeschreven is op een bepaald adres in het

    bevolkingsregister.

    De verblijfplaats daarentegen is de plaats waar men in werkelijkheid vertoeft. Bv. mijn

    woonplaats is Antwerpen, maar tijdens de zomervakantie ik in mijn appartement te Oostende.

    Er zijn dus meerdere verblijfplaatsen mogelijk maar er is slechts n woonplaats.

    De woonplaats van een niet-ontvoogde minderjarige beneden 18 jaar is in de gezamenlijke

    verblijfplaats van zijn ouders of voogd. Als de ouders niet samenleven, woont hij in de

    verblijfplaats van n van beiden.

    Man en vrouw kunnen beiden een afzonderlijke woonplaats hebben: zij hebben slechts n

    gemeenschappelijke, echtelijke verblijfplaats;

    Nationaliteit

    De rechtsband die een natuurlijk persoon aan een bepaald land bindt, noemen we nationaliteit.

    Uit deze rechtsband ontstaan rechten en plichten:

    - alleen Belgen hebben in ons land de rechten van staatsburger of politieke rechten, nl.

    kiesrecht, recht om verkozen te worden. Een vreemdeling kan in Belgi wel

    overeenkomsten sluiten, in het huwelijk treden, handelaar zijn

    - de rechten en de vrijheden van de Belgen worden gewaarborgd door de grondwet.

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    3/23

    In het Wetboek van de Belgische nationaliteit van 28 juni 1984 wordt uitvoerig geregeld wie

    Belg is en wie Belg kan worden.

    2.2 Verwantschap

    2.2.1 Bloedverwantschap

    Bloedverwantschap is de juridische band tussen personen die ofwel van elkaar afstammen,

    ofwel van een gemeenschappelijke stamouder afstammen. De afstand tussen twee personen

    van eenzelfde familie noemen wij de graad van bloedverwantschap. De opvolging van graden

    noemen wij lijn.

    Wij maken onderscheid tussen:

    1. bloedverwantschap in rechte lijnOpvolging van graden (generaties) van personen die van elkaar afstammen.

    De opgaande lijn verbindt de persoon met degene van wie hij afstamt (ascendenten).

    De neerdalende lijn verbindt de ouder met de personen die van hem/haar afstammen

    (descenten).

    2. bloedverwantschap in zijlijn

    personen die van een gemeenschappelijke stamouder afstammen zonder van elkaar af te

    stammen.

    2.2.2 Aanverwantschap

    Aanverwantschap is de juridische band die ontstaat door een huwelijk en die een persoon

    heeft met enerzijds de bloedverwanten en anderzijds met de huwelijkspartners van zijn

    bloedverwanten. Er bestaat aanverwantschap in rechte lijn en in zijlijn.

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    4/23

    2.3 Als lid van de gemeenschap

    De aangifte van geboorte

    Voor alle belangrijke rechtsfeiten in het leven van de natuurlijke personen wordt een akte

    door de ambtenaar van de burgerlijke stand opgemaakt.

    Dit is het geval voor geboorte, huwelijk, echtscheiding, overlijden

    Deze akte is een authentiek geschrift omdat het is opgesteld door een openbaar ambtenaar.

    Aan de waarachtigheid wordt niet getwijfeld.

    De aangifte wordt gedaan door n van de ouders of beiden aan de ambtenaar van de

    burgerlijke stand van de geboorteplaats van het kind binnen 15 dagen na geboorte. Op de

    eerste werkdag na de bevalling moet de directie van de kraaminrichting kennisgevind doen

    van de geboorte aan de ambtenaar. Op de keerzijde van deze kennisgeving is de vaststelling

    van geboorte gedaan door een geneesheer of vroedvrouw.

    Op basis van een ministerile omzendbrief van 3 november 2008 kan een geboorteaangifte

    voortaan ook in de kraamkliniek zelf gebeuren.

    3. Je wordt volwassen

    3.1 Bekwaamheid

    3.1.1 Begrip

    Om te begrijpen wat volgt is het noodzakelijk vooraf goed het onderscheid te maken tussen

    volgende begrippen:

    De rechtsbekwaamheid:

    - Dit is de bekwaamheid om titularis te zijn van rechten en plichten. Je kunt

    bijvoorbeeld als 14-jarige eigenaar zijn van een stuk grond, je kunt passief van je

    rechten genieten.

    De handelingsbekwaamheid

    - Dit is de bekwaamheid om de rechten en plichten waarvan je titularis bent zelfstandig

    uit te oefenen. Je kunt bijvoorbeeld je eigendom verhuren of verkopen, je kunt op een

    actieve manier je rechte uitoefenen.

    3.1.2 Rechtsbekwaamheid

    Algemeen gesproken is elke persoon (natuurlijke persoon of rechtspersoon) volledig

    rechtsbekwaam. Dit wil zeggen dat iedereen de mogelijkheid heeft drager te zijn van alle

    mogelijke rechten en plichten.

    Ook een minderjarige is dus rechtsbekwaam.

    Slechts een tweetal categorien van personen hebben geen volledige rechtsbekwaamheid, nl.

    vreemdelingen en sommige strafrechtelijke veroordeelden.

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    5/23

    Volledigheidshalve merken we op dat de wetgever af en toe specifieke

    rechtsonbekwaamheden in het leven roept, die dan gelden voor n welbepaalde

    rechtsverhouding (bv. artikel 909 Burgerlijk Wetboek)

    3.1.3 Handelingsbekwaamheid

    In principe is iedereen bekwaam om de rechten en de plichten die hij heeft ook zelf uit te

    oefenen.

    Sommige personen zijn echter in min of meerdere maten handelingsonbekwaam. We denken

    hierbij vooral aan de minderjarigen.

    3.2 Minderjarige

    In Belgi ligt sinds 1 mei 1990 de grens van de minderjarigheid naar de meerderjarigheid opde leeftijd van 18 jaar.

    Door zijn jeugdige leeftijd wordt de minderjarige handelingsonbekwaam geacht en op die

    manier beschermd tegen eigen voortvarendheid en eventuele misleiding en uitbuiting door een

    volwassene.

    We zullen later duidelijk maken dat er binnen de minderjarigen naar Belgisch recht nog een

    onderscheid moet gemaakt worden tussen een niet-ontvoogde minderjarige en een ontvoogde

    minderjarige.

    De ontvoogding van minderjarigen komt echter bijna niet meer voor.

  • 7/27/2019 Burgerlijk en Handelsrecht

    6/23

    3.2.1 De niet-ontvoogde minderjarigen

    Niet-ontvoogde minderjarigen zijn in principe algemeen handelingsonbekwaam, dit is voor

    alle rechten en plichten.

    Bovendien is hun handelingsonbekwaamheid volledig. Dit wil zeggen dat de niet-ontvoogde

    minderjarigen voor het stellen van de rechtshandelingen vertegenwoordigd moeten worden

    door een ander persoon.

    Deze andere persoon zijn meestal de ouder(s) of de voogd.

    1. De oudersDe persoon van de minderjarige

    - Wat betreft zijn persoon staat de minderjarige onder het ouderlijke ge

Recommended

View more >