sorular - barış · pdf file ©ülgen&mirze 2004 ©©barış...

Click here to load reader

Post on 25-Dec-2019

6 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • İşletmeler neden önemlidir?

    Sorular

    © Barış Baraz, 2012

    Paydaş gözüyle işletme nasıl tanımlanabilir?

    Yöneticilik doğuştan mı geliyor?

    Yönetim bilgisi işe yarayacak mı?

    İşletme öğrencisi ne olur?

    İşletme bölümünde kazandırılmak istenen nedir?

  • Yönetici ile Girişimci farklı kişiler midir? Öyleyse nasıl ayırt edilir?

    İş-letme-Aktörler

    © Barış Baraz, 2012

  • Yönetici ile Girişimci farklı kişiler midir? Öyleyse nasıl ayırt edilir?

    İş-letme

    © Barış Baraz, 2012

    Bütün işleri girişimci yapıyor… Ne zaman?

  • Yönetici ile Girişimci farklı kişiler midir? Öyleyse nasıl ayırt edilir?

    Kim yönetir?

    © Barış Baraz, 2012

    Başkaları devrede (The Others…)

  • ÖRGÜT: İki veya daha fazla bireyin amaçlarını gerçekleştirmek için bir araya gelerek işbirliği yaptıkları gruplar

    1) Kâr amaçlı örgütler: İçinde yaşadığımız toplumun gereksinimlerini karşılayacak mal ve hizmetleri üreterek topluma yarar sağlayacak bir faaliyeti gerçekleştirmek ve bu faaliyet sonucunda da bir gelir elde etmek için kurulan örgütlerdir. (İŞLETMELER)

    2) Kâr amacı gütmeyen örgütler: örneğin kamu kurumları ve sivil toplum örgütleri özel sektörün yapmadığı ve/veya yapamadığı birtakım toplumsal hizmetleri yerine getirmektedirler. Köy yollarının yapımı, polis ve itfaiye hizmetlerinin sunulması, diplomatik ilişkilerde bulunulması, tarım ve eğitimle ilgili hizmetlerin verilmesi gibi.

    *İşletmeler ekonomik değer taşıyan mal ya da hizmetlerin üretildiği ve/veya pazarlandığı kuruluşlardır.

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • İşletmeler ister mal, ister hizmet üretsinler her işletmede bir üretim süreci vardır.

    Bu üretim süreci işletmeye birtakım girdilerin (input) alınması ve süreç sonunda bir çıktı (output) elde edilmesiyle gerçekleşmektedir.

    Burada esas olan (çıktı/girdi) > 1 olması, yani çıktının değerinin girdiden büyük olmasıdır.

    Yönetim “bir işletmenin veya örgütün amaçlarını gerçekleştirmek için sahip olduğu üretim kaynaklarını (doğal kaynaklar, insan kaynakları, sermaye, hammadde, makineler v.s) etkili ve verimli olarak kullanması süreci” olarak tanımlanmaktadır.

    Etkili olabilmek: Sonuçlara varabilmektir Verimlilik: En az kaynak kullanımı ve en az maliyetle amaçlanan sonuçlara

    varabilmektir (ÖRNEK SİMİT)

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • Yönetimi bir süreç olarak (daha ayrıntılı) tanımlarsak; “işletmenin (örgütün), elindeki kaynaklarını planlayarak, organize ederek, yürüterek

    ve kontrol ederek, diğer insanlar aracı ile, etkili ve verimli bir şekilde kullanması ve amaçlarını gerçekleştirmesi süreci” diyebiliriz.

    Bu durumda yönetimin süreç olarak tanımlanmasında 4 önemli nokta göz önüne alınmaktadır:

    1. İşletmenin (örgütün) amaçlarına ulaşılması, 2. Başkaları aracılığı ile işin yapılması, 3. Planlama, organize etme, yürütme ve kontrol etme işlevlerinin kullanılması, 4. Tüm bu faaliyetleri yaparken etkili ve verimli olunması.

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • Yönetimin İşlevleri

    Yönetimin işlevleri demekle yönetimin yerine getirdiği işlevler, başka bir deyişle fonksiyonlar anlatılmaktadır. Bunları sırayla şöyle anlatabiliriz:

    • Önce amaçlar ve bu amaçlara ulaşabilecek yollar ve araçlar analiz edilecek (planlama),

    • Sonra kaynaklar bir yapı ve düzen içinde gruplanacak ve düzenlenecek (organize etme),

    • Daha sonra insanlar kurulmuş düzen içinde harekete geçirilecek (yürütme) • ve son olarak da işlerin yöntemine, düzenine ve amaçlara uygun bir şekilde

    yapılıp yapılmadığı denetlenecektir (kontrol etme).

    İşte bu dört işlevi yönetimin işlevleri (fonksiyonları) olarak adlandırıyoruz.

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • Yönetimin İşlevleri

    Planlama: Yönetimin ilk işlevi olan planlama, işletmenin amaçlarının tespiti ve bu amaçlara erişebilmek için gerekli yol ve araçların belirlenmesidir.

    Organize etme: Organize etme işlevi planlamadan sonra gelmektedir. Amaçlar, planlar ve araçlar belirlendikten, analizler yapılıp kararlar verildikten sonra bunları gerçekleştirecek yapının kurulması organize etme (organizasyon) süreci içinde yer alır.

    Ne Düşünürsünüz? Çok iyi planlar hazırlanması ve bu planlara uygun çok iyi bir organizasyon yapısının kurulması başarıyı garanti eder mi?

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • Yönetimin İşlevleri

    Yürütme: Yönetim sürecinin üçüncü işlevi “düğmeye basmak ve işletmeyi amaçlara uygun olarak harekete geçirme” safhasıdır. (Bazen “yürütme” işlevi “yöneltme” ve “koordinasyon” adlarıyla iki başlık olarak da gruplandırılmaktadır).

    Kontrol: Kontrol işlevi genel olarak görülen işlerin amaçlara, konulan usul, prosedür ve standartlara uygun olarak yapılıp yapılmadığını belirlemek ve gerektiğinde düzeltmeler yaparak işlerin amaç ve planlara uygun olarak yürütülmesini sağlamaya yönelik faaliyetlerin tümünü kapsar.

    Ne Düşünürsünüz? “Planlar hiçbir şeydir, ama planlama her şeydir.” General Eisenhower

    Eisenhower bu sözüyle ne demek istemektedir, katılıyor musunuz?

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • Örnek: Bir Kola Fabrikasında Modelin İşleyişi Kola üreten bir işletmenin girdileri; su, şeker, glikoz, kola esansı ve şişe, çıktısı ise

    şişelenmiş kola olacaktır. Üretim bir bandın üzerinde gerçekleşecek ve üretim süreci yaklaşık 3-4 dk. olacaktır.

    İşletme yönetimi; üretimin ne zaman (günlük çalışma süresi, vardiya düzenlemeleri, fazla mesai, hafta sonu, Bayram ve resmi tatil günlerinde çalışma vb.) ne miktarda (yaz ve kış mevsimlerinde tüketicilerin değişen talepleri doğrultusunda üretilecek miktar gibi), ne şekilde (doğrudan tüketiciler için pet şişede, kutuda, cam şişede; kurumsal tüketiciler için primeks gibi) yapılacağını belirleyip planlama; kimlerin, hangi yetki sınırları içerisinde, hangi fiziksel ortamda üretime katılacaklarını belirleyip örgütleme fonksiyonlarını gerçekleştirdikten sonra, işletmede çalışan insan kaynağını ekip çalışmasına ve işbirliğine yöneltecek ve sağladığı koordinasyon sonucunda üretime geçilecek, hem üretim aşamasında hem de sonrasında sürekli bir kontrol sisteminin işletilmesi suretiyle geri bildirim sağlanacaktır.

    Ne Düşünürsünüz? Benzer modelin bir hizmet işletmesinde, sözgelimi banka ya da okulda nasıl işler, daha mı kolay yoksa daha mı zor?

    İŞLETME POLİTİKASI (İŞLETME ve YÖNETİM)

    © Barış Baraz, 2012

  • © Barış Baraz, 2012

    Yöneticiler ve Yönetim İşlevleri

    © Ülgen&Mirze 2004

    Alt Kademe Yöneticiler Teknik Yetkinlikler

    Orta Kademe Yöneticiler Beşeri Yetkinlikler

    Üst Yöneticiler Kavramsal Yetkinlikler

  • Yönetici, yapılmasından sorumlu tutulduğu işlerde işletmeyi etkili ve verimli bir şekilde amaçlarına ulaştırmakla görevli olan kişidir.

    Üst Düzey Yöneticiler : Ana iş gruplarına veya üst düzey işlere atanmış yöneticiler, (Yönetim Kurulu Başkanı ve Üyeleri, İcra Komitesi Başkanı başka bir deyişle Türk Ticaret Kanununda Murahhas Yönetici olarak da geçen CEO, Genel Müdür ve Yardımcıları).

    Orta Düzey Yöneticiler : Orta düzeydeki işleri, üst yönetime karşı sorumlu olarak yönetmekle görevli olan yöneticiler, (Üretim, Pazarlama, Finans Departmanlarının Müdürleri ve Yardımcıları).

    Alt Düzey Yöneticiler : Alt düzeylerdeki işlevsel (operasyonel) işlerle görevli olan ve orta düzey yöneticilere sorumlu olarak çalışan yöneticiler (Vardiya Mühendisleri, Müşteri Temsilcileri, Satış Danışmanları, Kalite Sorumluları).

    İŞLETME POLİTİKASI-YÖNETİCİLER

    © Barış Baraz, 2012© Ülgen&Mirze 2004

  • İşletmenin genelde günlük ve olağan işlerinin yönetimi ile değil,

    İşletmenin “uzun dönemde yaşamını sürdürebilmesini mümkün kılacak ve

    ona rekabet üstünlüğü ve ortalama kar üzerinde getiri sağlayabilecek” işlerin yönetimi ile ilgilidir

    © Ülgen&Mirze 2004© Barış Baraz, 2012© Ülgen&Mirze 2004

    İşletmelerde Stratejik Yönetim

    Ne Düşünürsünüz? Stratejik yönetim üst yönetim düzeyinde görev yapan yöneticilerin sorumluluğundadır. Çünkü onlar işletmeyi amaçladıklarına yöneltebilecek yetki ve donanım sahibidir. Dolayısı ile alt düzey çalışanların stratejik düşünmeleri ve bu konuda çaba ve zaman harcamaları gereksizdir. Ne dersiniz?

  • © Ülgen&Mirze 2004© Barış Baraz, 2012© Ülgen&Mirze 2004

    Stratejik Yönetimin Amaçları

  • İşletmenin

    uzun dönemd