Engel naast God

Download Engel naast God

Post on 29-Mar-2016

213 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Een fragment

TRANSCRIPT

  • EngEl naast god

  • andr F. troost

    Engel naast God

    Hoe goddelijk is Jezus?

    Uitgeverij Boekencentrum, Zoetermeer

  • www.boekencentrum.nl

    ontwerp omslag: Mulder van Meurslayout binnenwerk: grafische Vormgeving Kanters

    IsBn 978 90 239 2475 3nUR 703

    2010 Uitgeverij Boekencentrum, Zoetermeer

    alle rechten voorbehouden. niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopien, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestem-ming van de uitgever.

  • 5Inhoud

    Voorwoord 9

    1. Jezus, een engel? 15

    2. de termijnteksten 43

    3. de Zoon van god 65

    4. de Mensenzoon 88

    5. de eerste 101

    6. de messias 109

    7. de rechter 124

    8. Vier lastige teksten 140

    9. Jezus, hoofd der engelen 165

    10. terugblik en oproep 181

    11. licht raakt onze twijfel aan. Een paaspreek 194

    Herboren is het leven. Een paaslied 200

  • Eeuwig Woord, U willen wij bezingen,god uit god en licht uit licht;Wijsheid, voor de aanvang aller dingenspelend voor gods aangezicht;engel Gods uit Isrels oude dagen,Zoon van s Vaders eeuwig welbehagen,dienaar van gods hoog bevel,kind der maagd, Immanul!

    Cornelis Rijnsdorp, gezang 476:1

  • 9Voorwoord

    In de hoop dat het nog niet te laat is, waarschuw ik u, lezer van dit boek! U hebt geen vlot geschreven werkje in handen, waarin met luchtige illustraties en vrolijke anekdotes de wijsheden en waarheden van het Bijbelse getuigenis sprankelend worden beschreven en aantrekkelijk opgedist. Integendeel. dit boekje biedt pittige kost. Het is in elk geval een boek dat rijk is aan Bij-belteksten. die heb ik zo talrijk en uitvoerig geciteerd, omdat ik in dit boekje graag de schrift volop wil laten spreken. Ik had er graag een spannend boek van willen maken, maar vanwege de (blijmoedige) ernst van het thema kies ik voor een eenvoudig en strak betoog.

    dit boek gaat over een thema waarmee het christelijk geloof staat of valt: Jezus zelf. Wie was Hij?

    Ik weet heel goed dat er over Jezus boeken bij de vleet zijn. Je zou alleen al met boeken over Hem een complete bibliotheek kunnen vullen. Kan dit boekje daar nu nog iets waardevols aan toevoegen?

    Het is aan u te bepalen of dit het geval is. Zelf denk ik dat in dit boek wel degelijk een stem klinkt die anders is dan het geluid dat de meeste boeken over Jezus laten horen anders had ik dit boek beslist niet geschreven. Het eerste hoofdstuk begint er direct al mee en de vraagstelling die daarin wordt opgeworpen, loopt als een leidraad door heel dit boek.

    Begrijp me goed: graag wil ik hoog opgeven van Hem die als de Zoon des mensen de hemel op aarde is: onze Verlosser en Redder der wereld. Het gaat mij er dus niet om door middel van het stellen van zoveel mogelijk kritische vragen het fundament van

  • 10

    het christelijk geloof te ondermijnen. Integendeel! Het gaat mij er juist om de kernbelijdenis van de kerk hoog te houden door bepaalde lastige teksten serieus te nemen. Ik heb dan het oog op teksten die te lang het mikpunt van spot zijn geweest: Zie je wel, de Bijbel heeft ongelijk, het evangelie klopt niet, de verkondiging is een grote vergissing! als ik al kritische vragen stel (en dat doe ik inderdaad!), dan is dat met dit ene doel: de waarheid boven tafel te krijgen. En dan heb ik het over de waarheid aangaande Christus, onze Verlosser. de kerk kan het zich niet permitteren belangstellende lezers van de Bijbel met een kluitje in het riet te sturen. terecht verwachten kerkgangers, jong en oud, helderheid. Het gaat mij dus, ook in dit boek, in feite niet om het stellen van kritische vragen met als enige doel zo kritisch mogelijk te zijn; het gaat mij ten diepste juist om het zoeken naar begaanbare wegen en om het geven van acceptabele antwoorden. daarbij besef ik heel goed dat wij, kleine mensen, op lang niet alle vragen een antwoord hebben en ook niet hoeven te hebben. Maar laat toch zo luidt mijn devies niet mistig blijven wat in de schrift niet mistig is.

    al met al gaat het mij om Jezus. over Hem vernam ik van jongs af aan twee dingen. allereerst: Hij is de knecht des Heren. Jezus is dienaar, ondergeschikt aan zijn hemelse Vader. Hij wist van god dan ook heel, heel veel maar niet alles. Zo kende Hij bijvoor-beeld, naar eigen zeggen, niet de juiste dag waarop de Zoon des mensen zou wederkomen: niemand weet wanneer die dag en dat moment zullen aanbreken, ook de hemelse engelen en de Zoon niet, alleen de Vader weet het.1 ook begreep ik uit de Bijbel dat Hij te zijner tijd zijn koningschap zal overdragen aan de Vader, zodat god alles en in allen zal zijn2 alsof Christus slechts tijde-lijk een rol van betekenis zou spelen.

    tegelijkertijd leerde ik echter ook dat Jezus, de dienaar, niet (alleen maar) een gewoon mens was, zelfs niet alleen maar een buitengewoon mens, maar volop god, waarachtig God.

    1 Mattes 24:362 En op het moment dat alles aan hem onderworpen is, zal de Zoon zichzelf

    onderwerpen aan hem die alles aan hem onderworpen heeft, opdat god over alles en allen zal regeren. 1 Korintirs 15:28

  • 11

    die twee gedachten samen te voegen, is me nooit gelukt. Jezus zou ten volle god zijn, maar wist niet alles wat de Vader wist? god kende de dag waarop de Zoon des mensen zou wederko-men, maar de Zoon des mensen zelf was daar niet van op de hoogte? Was Christus dan een mindere god, met een beperking qua kennis, een soort tweederangs god? als Jezus helemaal god is, moet Hem toch alles bekend zijn wat aan de Vader ook bekend is? En als dat niet zo is, kun je toch die twee, de Vader en de Zoon, niet zomaar aan elkaar gelijkstellen? dan is er toch sprake van een opmerkelijk verschil tussen beiden?

    natuurlijk begreep ik al gauw dat ik niet de enige was die hier moeite mee had. de tweenaturenleer en de leer van de drie-eenheid zijn in de wereldkerk nooit eenvoudige leerstellingen geweest. Intussen was het wel mijn roeping die kerngedachte in het christelijk geloof vrijmoedig en blijmoedig te verkondigen, in wekelijkse preken op zondag, op catechisatie en in Bijbelkrin-gen. In mijn jonge jaren werd het mij duidelijk in gesprekken die ik als jeugdwerkpredikant had met jongeren; maar evengoed bleek het in diverse gewone gemeenten die ik diende, voor velen een probleem: hoe kan Jezus nu waarachtig mens n tegelijker-tijd waarachtig god zijn? In mijn werk als pastor en missionair predikant in hartje amsterdam bleken dezelfde vragen te leven. natuurlijk ging het daar menigmaal over zaken die een heleboel met geld, seks, drank en drugs, maar weinig of niets met dogma-tiek te maken hadden. toch waren er ook altijd intellectuele, kritische amsterdammers n eenvoudige zoekers naar waarheid, autochtoon en allochtoon, die mij aanklampten met vragen over Jezus.

    In de loop van de jaren doemden er wat mijzelf betreft nog lastiger vragen op, vragen die het mij nog moeilijker maakten een goed beeld te krijgen van Jezus. Ik dank de hemel dat die vragen mij niet meer zo bij de keel grijpen als een aantal jaren geleden.

    Waar ik dat aan te danken heb? dat vertel ik graag in de vol-gende hoofdstukken. Ik doe dat in de lijn van het boek dat ik enkele jaren geleden hierover schreef: Dat koninkrijk van U. Hoe

  • 12

    kan Jezus de messias zijn?3 Ik zal de inhoud van dat boek vanzelf-sprekend hier niet kopiren. Wel voel ik me verplicht in grote lijnen nog eens weer te geven wat ik in dat boek naar voren bracht. Ik doe dat alleen omdat enkele open einden van Dat koninkrijk van U mij min of meer presten dieper in te gaan op de relatie tussen de Vader en de Zoon. Bovendien ervaar ik de visie, naar voren gebracht in Dat koninkrijk van U, als een belangrijke bouw-steen voor wat nu breder in Engel naast God wordt uiteengezet.

    Het nadeel dat zij die indertijd Dat koninkrijk van U lazen, nu hier en daar bekende klanken zullen vernemen, neem ik voor lief. Ik ben ervan overtuigd dat het overgrote deel van wat in Engel naast God te berde wordt gebracht, beslist geen herhaling van zetten is. Bovendien wil ik degenen die geen kennis hebben geno-men van mijn boek uit 2006, niet confronteren met aansporingen nu eerst dat boek maar eens te lezen. In hoofdstuk 2 van het boek dat u nu in handen houdt, geef ik daarom een samenvatting van mijn visie en een reactie op enkele recensies. Wie Dat koninkrijk van U las, zou hoofdstuk 2 dus kunnen overslaan.

    Hoe is dit boek, Engel naast God, opgebouwd?In hoofdstuk 1 maak ik nog duidelijker wat mijn beweegrede-

    nen en doelstellingen waren bij het schrijven van dit boek.In hoofdstuk 2 geef ik de aangekondigde samenvatting van

    Dat koninkrijk van U.In de hoofdstukken 3 tot en met 8 geef ik dan bij wijze van

    Bijbelstudie een overzicht van mijn bevindingen, voortvloeiend uit de oorspronkelijke vraagstelling. Het een en ander sluit ik af met samenvattende conclusies.

    In hoofdstuk 9 ga ik in op resterende bezwaren, met name op de vraag of speculatie niet het stempel is dat de verdedigde visie dragen moet. Bovendien passeren enkele andere kwesties kort de revue, zoals: kunnen we met het credo van nicea nog uit de voeten?

    Hoofdstuk 10 geeft dan nog een laatste samenvatting plus een oproep met huiswerk.

    3 andr F. troost, Dat koninkrijk van U. Hoe kan Jezus de messias zijn? Zoe-termeer 2006.

  • 13

    Wat ik wil met mijn betoog? dit boek wil een klein, een heel klein begin van een hernieuwd gesprek zijn: een eerlijk en eerbiedig gesprek met Isral. opgroeiend in den Haag, ging ik af en toe op de sabbat naar de synagoge in de Wagenstraat, niet ver van de nieuwe Kerk aan het spui, waar ik als kind werd gedoopt. Er is sinds die tijd veel veranderd in het