zaman hollanda

of 32 /32
8 KASIM 2008 ~ YIL: 4 ~ SAYI: 90 ~ HAFTALIK ~ FÝYATI 0,60 www.zamanhollanda.nl 18 Bediüzzaman’ýn eserleri sayesinde Müslüman oldum 12 Baobaplarýn gölgesinde Senegal 24 Sinagoglar havaalaný gibi korunuyor 3 "Þimdi oku, kabirde okuyamazsýn" Eski Baþbakan Dries van Agt: “Diyalog, aklý selim sahibi herkes için çok önemlidir” Basri Doðan ve Yasin Yaðcý’nýn haberi 5. sayfada

Author: zaman-hollanda

Post on 31-Mar-2016

237 views

Category:

Documents


10 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

8 Kasım 2008 - 8 november 2008

TRANSCRIPT

  • 8 KASIM 2008 ~ YIL: 4 ~ SAYI: 90 ~ HAFTALIK ~ FYATI 0,60 www.zamanhollanda.nl

    18 Bedizzamann eserleri sayesinde Mslman oldum12 Baobaplarn glgesindeSenegal 24 Sinagoglar havaalan gibikorunuyor

    3"imdi oku, kabirde okuyamazsn"

    Eski Babakan Dries van Agt:

    Diyalog, akl selim sahibiherkes iin ok nemlidir

    Basri Doan ve Yasin Yacnn haberi 5. sayfada

  • ZAMAN HOLLANDA

    YORUM

    8 KASIM 2008 2

    Bir zaman tnelinde bulu-yor insan kendini, biryaprak salnarak der-ken yere, bir ocuun tebess-mnde gidiyoruz, bir film eridigibi geerken evveli mrm-zn kekelerine.

    Ah kelimeleri dklveriyordilimizden, susturuverip deetrafmzda dnen korkunhengameleri ve gren gzlerinardnda gnl gzlerimizlebaktmzda hayata btn ke-kelerimizle yzleiveriyoruzbirden, fani dnyann bizdenaldklar ve bizim ondan aldk-larmz seriliveriyor da nm-ze; ka kekemiz var ki hayattayada ka yzlerce... ya da topla-sak ka senelerce.

    Ve bozuk para gibi harcad-mz mr sermayemizin boagemi her saniyesini ne kadarah ediyoruz. Ya yalan umutlarlaavunduumuz en deli alar-mza elveda deyiversek ve ke-keleremizi, pimanlklarmz,hatalarmz dzeltemeden ani-den veda edip gidiverirsek...

    Doduumuz gn hemyasamaya hem de lmeye ba-ladmz gn oysa; biliyoruz,neden bu gerei bile bile etra-fmza ve kendimize zarar veri-yoruz. Oysa bilmeliyiz ki; insa-nn gerek zenginlii biriktirdiiiyilikleridir. Ka iyiliimiz var kibu mr sermayesinde, keke-lerimize inat... Ve ka iyi-kimiz var ki terazinin kefesine

    konulacak...Kekeli cmleler yenilmitir

    hayata gecikmi itiraflarn, ka-rlm frsatlarn yapmamamzgerekirken yaptklarmzn vedaha da zcs yapmamzgerekirken yapmadklarmznaddr keke... kahrolular,aldanlar, birbirini kovalayanyalnzlklar ve sonra dklengzyalaryla umuda yelkenaarken karanl susturup dahala nefes alabildiimiz iin vehala keke diyecekpimanl hissedi-yorsak kalbimizdeite bu kekeler dn-verir o an kr tezga-hna ve seriliveriyorbin bir eit baharla...

    Hala yayorumseni, biliyorum seni,hatrlyorum... nk her anbana kendini hatrlatabiliyor-sun, muhatap alp da kendine,engin rahmetinle kulumdiyorsun ya hissettir ite sugnahkar kalplerimize varln,gkkua gibi atrp da renga-renk sevdamz, ykp drt duvararasndaki karanlmz vearp bizi uzaklmz iindekiyaknlmza Rabbim diye-bilmek huzuruna erebilmek iyiki varln bize duyurdun k-ryle btn kekelerimizi yarg-layp idamla ve ardndan yeni-den doup kretmeliyiz u ansahip olduklarmza...

    Betl Karatut, Utrecht

    Kekelerin ah

    Mthi bir duyguduranne baba olmakyle deil mi?Rabbinizin size sunduu ominicik, masum, dnyadanhabersiz bebeinizi kuca-nza ilk aldnz andaaklnzdan neler geer, tabiiki her zaman onun iin eniyisi. Bir dnn, o kadarmasum ki o an sizin verece-iniz tepki ne olursa olsun

    karlk veremez,nk henz ekil-medik bo bir tarla

    gibidir.Ona rettiimiz

    ilk ey stmzvererek karnn

    doyurmaktr ve bun-dan sonras ok abuk

    ilerler. Artk o sizinle siz deonunla btnlemisinizdir,hayatnzn iine tamamylayerlemitir. Siz onungznde yle bir retmen-siniz ki karnn doyurmay,emeklemeyi, anne-babademeyi, adm atmay, tr-manmay ve bunlar gibi bir-ok eyi sizden renir.Ama onun gznde sizinbaka bir yeriniz daha var-dr: model olmak. Evet,ocuklarmzn retmeniolduumuz kadar onlarn

    modeliyiz de. Dnn biranne-baba sigara iiyor,ocuk da onlara bakarakeline ald bir kalem veyabir parayla sigara iiyor-mu gibi yaparak anne-ba-bay taklit ediyor. Bir bakarnekte ocuk kitap okuyananne-babay gryor veraftan bir kitap alarak, anla-masa da kitabn sayfalarnevirerek inceliyor. ocukbu davranlar biri rettiiiin deil, modellere, anne-babaya bakarak tekrar edi-yor, reniyor. ocuunu-zu iyi ynlendirebilmek iinyukardaki modellerdenhangisi olmak istersiniz?Tarladan iyi bir verim ala-bilmek iin ocuklarmzlabirlikte kendimizi de eite-lim, onlara iyi birer modelolarak hayatlarna yn ver-meye alalm ki Rabbimi-zin bize sunduu bu terte-miz saf emanetleri Onahakkyla iade edelim. Rab-bim bu zorlu grevde hepi-mizi muvaffak klsn.

    Unutmayalm ocuklar-mzn ayaklarna batandikenler, ya bizim ektikleri-mizdir ya da bimedikleri-mizdir.

    Hatice Demirci, Haarlem

    Tarlaya ne ekelim?

    Sizin

    Keniz

    [email protected]

    ABONNEEFORMULIER / ABONE FORMU

    1 ABONNEE GEGEVENS / ABONE BILGILERI

    Voor- en achternaam:.............................................................................. Bedrijfsnaam:...........................................................................Ad ve soyad irket ad

    Bezorgadres: ............................................................................................ Nr: ...............................Teslim adresi No

    Postcode: ............................................ Plaats:...............................................................................Posta kodu ehir

    Tel.1:.................................................... Tel.2: .......................................................... E-mail:.......................................................................

    2 BETAALWIJZE / DEME EKL

    [ ] Automatische incasso 24 per jaar Rekeningnummer: ...................................................... [ ] Acceptgiro 25 per jaarOtomatik tahsil senelik 24 Hesap no Posta eki senelik 24

    3 FACTUUR GEGEVENS (indien afwijkt van 1) / FATURA BLGLER (abone bilgilerinden farkl ise)

    Bedrijfsnaam: ...........................................................................................irket ad

    Adres:........................................................................................................ Nr: ...............................Adresi No

    Postcode: ............................................ Plaats:...............................................................................Posta kodu ehir

    Tel.: ........................................................................................................... E-mail: ......................................................................................

    4 Datum HandtekeningTarih mza

    ...................................... ......................................

    Contactpersoon / Abone yapan .........................................................................................................................................................

    Notities / Notlar ...........................................................................................................................................................................................

    ...............................................................................................................................................................................................................

    ...............................................................................................................................................................................................................

    .............................

    Hierbij verklaar ik dat er tot wederopzegging door Stichting Time Media Group van mijn rekening geldenmogen worden geincasseerd (bij aankruisen van Automatische incasso). Indien de abonnee bezwaar heefttegen het geincasseerde bedrag dan dient de abonnee zich in eerste instantie te wenden tot Stichting TimeMedia Group. Als de abonnee het wenst dan kan de abonnee binnen 30 dagen het geincasseerde bedragterug laten boeken. De abonnee dient dan op een andere manier, het verschuldigde bedrag, te betalen.Tevens verklaart de abonnee geen bezwaar te hebben tegen opname van de bovenvermelde persoonsgege-vens in een geautomatiseerd bestand. De abonnementen kunnen na 1 jaar worden opgezegd, per einde vande maand, met in achtneming van 1 maand opzegtermijn.

    Datum / Tarih:

    .........................................................................

    Contactpersoon / Abone yapan:

    .........................................................................

    .........................................................................

    Tel.:

    .........................................................................

    Time Media GroupHang 4, 3011 GG RotterdamPB 21028, 3001 AA Rotterdam

    Abonnee service / Abone servisi

    Tel.: 010 20 13 747ma t/m vr 09:00-17:00hafta iizaterdag 09:00-12:00cumartesi

    ABO

    NN

    EEFO

    RM

    ULI

    ERAB

    ONE

    FOR

    MU

    Datm ikayetleriniz iin(Klachten over bezorging)

    010-2013747

    Hollanda - Wekelijks Nieuws- en Opinieblad

    Bask adedi (Oplage): 10.000 Kasm (November) 2008 - Nr.: 90

    Sahibi (Uitgever) Time Media Group

    Hang 4, 3011 GG Rotterdam Tel.: 010-2013744

    PB 21028, 3001 AA Rotterdam Fax: 010-2013749

    [email protected] www.zamanhollanda.nl

    Mdr (Directeur) Alaattin Erdal

    Genel Yayn Mdr (Hoofdredacteur) Yusuf Alan

    Reklam Mdr (Advertenties) Kksal Yazar

    gsm: +31(0)6 41 362 995 [email protected]

    Haber merkezi (Correspondenten)

    Basri Doan-Amsterdam [email protected]

    Yasin Yac-Rotterdam [email protected]

    Temsilciler (Vertegenwoordigers)

    Asm S. Mecidhan-Deventer [email protected]

    Fazl Altnta-Eindhoven [email protected]

    Abdulmuttalip Demirci-Amsterdam [email protected]

    Kemal Bolat-Noord-Holland [email protected]

    Mustafa Balban-Zuid-Holland [email protected]

    Ayhan Gle-Brabant [email protected]

    Datm ikayetleriniz iin (Klachten over bezorging): 010-2013747

    ISSN: 1871-4722

  • ZAMAN HOLLANDA

    YORUM

    8 KASIM 20083

    MULDURLOODGIETERSBEDRIJFMULDURLOODGIETERSBEDRIJF

    Her trl kalorifer tessisat, su tessisat ve yeni kombi uygun fiyata yaplr.

    Tel: 06415285030643029839

    [email protected]

    INKOOP - VERKOOP - INRUILREPARATIE

    Tel.: +31(0) 626939198

    Zuivelweg 2f5809 EA LeunenVenray-Limburg

    Sana ihanet etmeyen, seni yanlt-mayan, senin bilgini artranyegane dostun olan okuyacankitaplarn hepsi seni, mml Kitap -Kitaplarn Anas- Kur'ana gtrmeli,Allaha gtrmeli, Rasulllah'la bulu-turmal deil mi ? yle ise merhumZbeyir Gndzalpin bu sznunutma; "imdi oku, kabirde okuya-mazsn"!...

    Geen haftaki yazmzda BERKKTABEVndeki kitaplar arsndadolam ve sizlere be tane kitab tan-tp zellikle ocuklarnza okumanz,okutmanz tavsiye etmitim. ok gzelhaberler aldm, gidip gezenler, alpokuyanlar ve yeni tavsiye isteyenleroldu ve memnun oldum okumalarn-dan...

    ALNN SECCADES isimli kitapok sevildi. Kendi ocuum AbdullahSelime hediye ettim. Cuma akam idiokumaya balad ama Kollama filmi devard, karmad Kollamay ve okumayadevam etti. Saat 23.30 da kitab bitirdi.Odasndan gzlerini ovalayarak kar-ken kitab bitirdiini syledi. Merakettim ve sordum; Abdullah ne anladnbu kitaptan? ok houma giden bircevap ile beni sevindirdi ki; Bu kitabnamaz klmayanlara mutlaka okutma-l.!

    ok gzel almalar var. Allahngzel isimlerinden sonra bu hafta yenigelmi olan ok nefis gl kokulu, gldemeti bir kitap aldm yine olumAbdullaha ve size de tavsiye ederim;Esma-i Nebi, PEYGAMBERMZNGZEL SMLER. Evlatlarnza hedi-ye edin, hatta kitabevinden kendisialsn.

    KTAPLAR NASIL YAZILIR, KMLERNASIL OKUR !!!

    Elinize aldnz bir kitab belki bir trenyolculuunda veya yalnz kaldnz birakamda belki de bir saatte okursunuz.Ah!.. Ya o kitabn yazlmas kim bilirka geceler uyumadan sabah gneinindouu ile gecenin bittii fark edilir...Aylarca fikir sanclar ekilir... her birkelime yazlrken sanki u anda oldu-u gibi- karnda genler var dinliyor-lar, az bir vakitleri var gidecekler...Aman u fikirleri de duyurabilsem, uhadis ne kadar mhim anlatabilsek gibidertlerle zdraplar ekilerek yazlr...

    O kadar ok yazlacak dertler var kiokuma hususunda, beyinler zonkluyor.Okuyucularmza ok ksa ve damar-dan tesir edecek birka kitap yazlma veokunma derdini rnek olarak vermekistedim.

    Abdulbaki Glpnarl, byk birkitap a idi. Bir gn bir kitapyagider. ok beendii bir eseri almakiin elini cebine atar. Hi paras olma-

    dn anlar, kitap daltfen u kitab benimiin ayrnz sznekulak asmaynca, hemendar kar, yeni aldayakkablarn satar,gzne kestirdii o kita-b alr ve evine yaln ayakgider.

    MREKKEP YOK ! KANOLMAZ MI?

    Ah o Risale-i Nurlar yazanlar

    ve okuyanlar!

    Okuyup anlayanlar ve anlatmay hayat-

    nn gayesi ve davay din edinenler!

    man ordusunun damarnda kan, bede-

    ninde can olmak isteyenler!

    manszlk karsnda yrekleri atom zer-

    relerince paralanp mrekkep yerine

    kanlarn verenler!

    Bu Feryat Ar Titretir:

    man davasnn kahraman fedakarla-rndan Zbeyir Gndzalp'in, AfyonAr Ceza Hakimliinde mahkemeyeyapt bir mdafaa bizim kanmzdondururken yle der:

    Bir milletin genlii ne zaman

    Kurn ve ondan lemean eden ilimlerle

    tehiz ve tahkim edilmise, o vakit o millet

    terakk ve tel etmeye balamtr. Gen-

    lik, iman ve slmiyet ihtiyacyla yanan

    ruhlarn Kurn tefsiri Risale-i Nurun

    fyuzat ve envryla doldurmaya bala-

    mtr. Bylelikle tahkik bir imana sahip

    olacak genliimiz dinsizlie, komnistlie

    kar mcadele edip vatanlarn slm

    dmanlarna asla sattrmayacaklardr.

    Bunun iin, eer komnistler mrekkep ve

    kd yok etmek imknn da bulsalar,

    benim gibi birok genler ve bykler fedai

    olup, hakikat hazinesi olan Risale-i

    Nurun neri iin, mmkn olsa derimizi

    kt, kanmz mrekkep yaptracaz.!

    (R.Nur-ualar, sayfa-678 )

    Kibrit Kutusuna Yazlan Kitaplar!

    Risle-i Nur adl eserlerin tamam ilmve mandir, Kurnn bir tefsiridir.Bedizzaman Said Nurs ve talebele-rinden bir ou hapislerde mahkum vemadur edilmiler. Said Nurs Hazret-lerini, hapishnede zehirliyorlar, lmtehlikesi geiriyor! Cenb- Hakkninyetiyle kurtuluyorsa da, tarihte hi-bir kimseye yaplmayan zulm, ikenceve ihnetlere marz braklyor.

    stad Bedizzaman, Denizli hap-sinde, ilk nce gyet gizli olarak kibritkutular iine yazlp koular arasndaneredilen Meyve Rislesini telifetmitir. Hapishnede bulunan btnNur Talebeleri ve dier mahpuslar,Meyve Rislesini yazmlar, okumularve o rislenin hakkatleriyle megulolmular. Hapishneye kt sokulmu-

    yordu. O eser, gizliceyazlmtr. Hatta kibritkutusuna yazmlar vebu gibi artlar altndaalmlardr!

    Yasaklar Yazmay Sev-diriyor, Durduramyor!

    Tarihi Sevdiren Adam

    erefini hakkyla kaza-nan Trk genliine

    tarih uurunu alayan asl ismi NiyaziBirinci Beyin bir romanndaki u satr-lar da kanmz donduruyor... Mekan,Denizli hapishanesi... Kahraman, Bedi-zzaman Said-i Nursi...

    Yasaklar souk kadar kat,yalnz-lk kadar acmasz... stadla grmekyasak... Mektuplarn vermek ve ondanmektup almak yasak... Konumakselamlamak yasak... battaniye teminetmek yasak... odasna soba kurmakmangal koymak yasak... zincir zinciryasaklar, yasaklar paket paket... lsnde vatan kurtulsun'' diyor lmeye bra-kp lmesini bekliyorlar.

    Arada bir yrye karlan mah-kumlar pencereye bakp i ekiyorlar.Bazlar temenna akyor diye kouuntek penceresi tahtalarla kapatlm...

    O ise her eye katlanp, gmlein-den yrtt paraya on beinci uayyazyor. Kalemi de biter ve yalnzlsrerse kanyla yazmay deneyecektir

    Zaten cellatlar da kana susamkann istiyorlar, cana susam cannistiyorlar. Her birine mkemmel istik-bal vaat edilmi; vck vck kan stn-de de olsa yryecekler... (YavuzBahadrolu, Zindanda ahlan, sayfa:297)

    anakkalede Gazi, Ispartada Zulmve Mahkum!

    Sigara paketlerine, ocuklarn el iikatlarna yazlan ve dnyaya Kur'annurlarn yayan Risale-i Nurlarn hangiartlarda yazldn gryoruz. artla-rn zorluu yannda yaplan zulmlerhepsinden ar geliyor. Zulm yapanzalimler, bu gn bile aikar hem dindmanl, hem vatan hainlii al-malarna devam etmekteler. Fakat acolan ise, zulme maruz kalarak neslininiman kurtulsun diye dayanan zavall-larn braktklar eserleri hakkyla oku-yor muyuz ? Kymetini bilip neslimizeanlatabiliyor muyuz dnelim!..

    Abdlkadir Zeybek anlatyor:Mustafa Gl amcann kardei, hemtalebe okutuyordu hem risale yazdr-yordu, ad Hafz Mehmet idi. HafzMehmet Gl'n 'Lahikalar'da ismigeer. Biz sabahleyin evimizden onunevine ders okumaya gidiyorduk. Jan-darma baskna gelmi. Gn aarmadan

    evrede tedbir alm. nk gece baskn yapmakyasakt. Sokan iinde bekliyorlarm. Gelen ocuk-lar, ayakta bir kede sessizce bekletildi. eride kimvarsa oluk ocuk, byk kk hepsini aldlar. 52yandaki dedem de derse katlanlarn arasndayd.K gn alp Isparta'ya kadar 6-7 kilometre yrtt-ler. Dedem topald, anakkale'de bir arapnel para-s isabet etmi ayana, ameliyat falan etmiler, aksakkalm. htiyar kadnlar pencereler -den bakp 'mem-leket ne hale geldi' diye alayordu. Bunlar yaand-nda henz kk bir ocuktum; ama hatrlamakbugn bile beni bunaltyor.

    "Zihninde yer etmeli u

    hakikat her ferdin

    Sebebi cehalettir,

    cemiyette her derdin"!

    nemli tavsiyem: Kurbanlarnz mutlaka yerli yerindedeerlendirilmek zere Trkiye ve dier fakir Mslman-

    lara gndermek iin verin ve siz de birka kurban toplaya-

    rak hizmet kervannda bulunun... tede ok iinize yara-

    yacak, orada hesap ok zormu! lgilenmediklerimiz,

    grmezden geldiklerimiz de ikayeti olacaklarm... ben

    korkuyorum dorusu...

    Okuyan, okutmay seven, kitap dostu olarak ho kalnefendim!

    "imdi oku, kabirde okuyamazsn""imdi oku, kabirde okuyamazsn"

  • Atayurdu Orta Asyay, dierbir ad ile Trkistan gr-mek iimde hep bir ukdegibi durdu. Manevi dnyamzntemellerini atan Hoca AhmetYesevi ve ah Nakibendi Hazret-leri hakknda belgesel ekimleriiin yaklak 17 gn boyunca,gnl dostlar ve Kltr eski Baka-n Namk Kemal Zeybek gibi edipkimselerle dolu dolu gnler geir-dim.

    Kltr corafyamzn temelmerkezlerinden birisi Orta Asya.Bat Avrupaya bile pervaszca sav-rulu hikayemiz, yani bizlerin gmaceras aslnda ta Orta Asyadankopup gelen bir drt gibi hep ii-mizde kalm.

    Anadoludaki ehirlerin,rmaklarn, dalarn bir ksm isim-lerini zerinde kurulmu eskimedeniyetlerden dier bir ksm daOrta Asyadaki eski isimlerindenalm. Yemek kltrmz, trknamelerimiz, kilim motiflerimiz,szlerimiz, misafirperverliimiz okadar birbirine benziyor ki, bazenkendimi ocukluumun getiiKayserideymiim gibi hissettim.

    Yabanclama, kltr erozyo-nu, dejenerasyon gibi yaadmzkt etkileimlerin adeta panzehirigibi bir duygu tadyor insan Trkis-tanda. nsann kendi kkne, tari-hine, kltrne ilgi duymas terte-miz, tabii bir insan duygu. inehamaset bulam her hangi birideolojinin etkisinden uzak, srfkltr gzyle bakmak, sevebil-mek ne gzel.

    imdi daha iyi anlyorum kiisimleri bile kutsiyet armyapan Buharann, Semerkantn

    bulunduu zbekistan hem Trkhem de slam tarihi bakmndanmthi bir kltrel mirasa sahip.Semerkanttaki tarihi Registanmeydannda zamann asrlar nceihtiaml dneminde durduu his-sine varyorsunuz. Medreselerinst ksmnda ceylan peinde koankaplan figrleri var. Anlatlanlaragre ceylan bilimi, kaplansa ren-ciyi temsil ediyor. Yine Semer-kanta ayn zamanda devlet adamolan Ulu Beyin rasathanesiBatdaki adalarnn 150 ylsonra deerini anlayabildii bilim-sel gzlemler yapm.

    Mool hkmdar Cengizinblgedeki korkun ykmna kadar,bilimde, sanatta, kltrde

    liderlik Orta Asyann olmu.Timur un mezarnda dua ederken,vasiyeti zerine hocasnn

    yannda, greceli olarak dahakk bir kabre defnedilmi. Bilimtarihinde dnyaca nl

    bilim adamlarndan Hollandalprof. Jan Hogendijkin ifade ettiigibi Ortaadan nce slam top-lumlar Hint ve eski Yunan eserleritercme ettirerek bilgilerini yenile-yip kendilerini gelitirmiler. Bilim,sanat ve kltrn gelimesi iinak bir toplum, hr dnce ekli,ksaca her anlamda iklimin uygunolmas gerekiyor. Birou OrtaAsya kkenli bilim adamlarnn

    bulular olmasayd, Rnesansolmazd diyor, Hogendijk.

    Bugnn SemerkantndaTimurun hanm Bibi HatunCamiinin hemen bitiiindekihalk pazarnda gezerken folklorikzenginliin yan sra halkn sefale-tini, yoksulluu grnce hayflan-ma ve sitem arasnda duygularakaptryorsunuz kendinizi. Sahi bizneden geri kaldk?

    Byk mutasavvflardan ahNakibendi ve dier Silsileyi Ali-yeden ahslarn trbelerini ziyaretettim. Bunlardan biri de Gcdevan,ki ayn isimle Hengeloda da birtekke var. Hoca Ahmet Yesevi,Mevlana, Yunus ve Haci- Bek-tan ekol olarak Anadoluda piriolarak bilinir. Alevi kardelerimizinmanevi nder olarak adlandrdk-lar Hac Bekta doru anlamakin Yeseviyi anlamak gerekiyor.Gebe bir topluma derin felsefiitihatlar yerine, slam hayat niza-mn Yunus misali sade Kazak leh-esi ile retmi. Asrlar boyu Hik-

    metler adl eserinden iirler, bazenocuklara ninni, bazen gelinlerenasihat olarak aktarlm. Kom-nizm dneminde zorunlu ders ola-rak okutulan ilm-i ateizm dersleriile toplumlar zorla dinsizletirilme-ye allsa da, Yesevinin iirlerislami kimliin muhafazas bak-mndan ok etkili olmu. Yesevigelenei ayn zamanda blgedehogr gelenei demek. Kimsekimseyi her hangi bir grndendolay yarglamyor. Ar akm ve

    yorumlar blgenin hem dnndehem de bugnnde yok.

    Eski ismi Yesi, yeni ismi ise -ayn zamanda blge ismi olan-Trkistan ehrinde bayram namazklmak. Kazak Trkesi ile vaazdinlemek etkileyici. Bayramlargurbette geirenler buruk duygularhissederler. Oysa o an orda gei-rebildiim iin kendimi ansl say-yorum.

    Bizde bayram namaz sonras,herkes byklerinin evinde topla-nr, -Allah ne verdiyse- kahvaltyaplr ve birlikte bayramlalr.Trkistandaki Trkistanda bay-ram namaz sonras evlerine git-meden Ahmet Yesevinin de trbe-si mutlaka dini bir zorunluluk gibiziyaret edilip, dua okunduktansonra bayramlarn kutluyorlar.Kazaklarn Yeseviden bahseder-ken Yesevi Atamz ifadeleri bileona ayn zamanda milli bir kimlikatfettiklerini gsteriyor.

    Trkistandaki evinde birkagn konuk olduumuz Kltr eskiBakan Namk Kemal Zeybek, viz-yon sahibi, hem heyecan hem deprojeleri olan nadir bir devletadam. Gerek bakanl gereksebykelilii dneminde kalcilere imza att. Bunlardan ennemlisi hi kukusuz HocaAhmet Yesevi, Trk Kazak ni-versitesi ve Yesevi Aratrma Mer-kezleri kurmasdr. Kendisi ricamzerine Hollandaya konferanslarvermek iin gelecek. Bilimsel esas-lar zerine kklerimize inmeye,kendimizi daha iyi anlatmaya okihtiyacmz var. Ama nceliklekendimizin de deerlerimizi yeni-den tanmasna...

    Trkistanda Bayram Namaz

    ZAMAN HOLLANDA

    YORUM

    8 KASIM 2008 4

    B U R H A N E T T NC A R L A K

    Burhanettin Carlak ve Namk Kemal Zeybek

  • ran daha iyi organizeli olmu, aktif birgrup olduunu dile getirdi. Van Agt,"Hollanda'da 40 yldr yaayan Trk-ler, hibir zaman sorunlar ile ne k-

    madlar. Bana gre baarllar." eklin-de aklamada bulundu.

    Basri Doan, Yasin Yac, Rotterdam

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 20085

    Hollanda'da 1977-1982 yl-lar arasnda babakanlk

    yapan Dries van Agt; diyalogun, aklselim sahibi herkes iin ok nemliolduunu vurgulad. Rotterdam'dabirlikte yaama kltrn destekle-yici almalar ile dikkat ekenDiyalog Akademisinin binasndaorganize edilen "Erasmus ve Glen:Bar ve diyaloga ilham verenler"konulu sempozyum sonrasndaHollanda'nn eski Babakan Driesvan Agt, nemli aklamalardabulundu. Sempozyumun alkonumasn yapmak zere davetedilen Van Agt, Fethullah Glen veErasmus'un bar iin son dereceolumlu almalar olduunu belirt-ti. Dries van Agt yle konutu:"Hollanda'nn ve Trkiye'nin ikinemli ahsiyetinin (Erasmus veGlen) tantlarak n yarglarn azda olsa giderilmesi ok anlaml idi.Sevgi, sayg, effaflk ve karlklkabullenme, sosyal insicam iin oknemli deerlerdir. Erasmus Hol-landa ve Avrupa tarafndan yakinentannan bir ahsiyettir. Glen iseyeni yeni tanyor. Erasmus'un fikir-leri hep insan odakl idi. u andaFethullah Glen'in fikirleri Batdnyas iin byk nem arz ediyor.nk kendisi insan endeksi al-malara ok nem veriyor. Savalarakar olduunu eserlerinde gryo-ruz. Bunun yannda bara da bykkatklar oluyor. Bu adan FethullahGlen u anda dnceleri ve icra-atlar ile evrensel bir temsilde bulu-nuyor. Bu da onu tpk Erasmus gibi

    gnmzde ne karyor." Dries van Agt, 4 Temmuz tari-

    hinde NOVA televizyon progra-mnda Fethullah Glen'le ilgili nesrlen iddialarn bir karalamakampanyas olduunu belirterekprogram, talihsiz bir yayn olaraknitelendirdi. Glen'in Hollanda'datannmaya deer bir ahsiyet oldu-unu vurgulayan Dries van Agtinsanlarn tanmadklar kiilerirenmeleri iin vaktin ge olma-dn, zellikle de NOVA'dakiprogram yapmcs ve editrlerinrenmeye ihtiyac olduunu sy-ledi. Dries van Agt, "Diyalog, aklselim sahibi herkes iin ok nem-lidir. Bu tr ortamlarda, kiiler vekurumlar birbirlerini daha yakn-dan tanma frsat buluyor. Fethul-lah Glen'in tannmas iin bu trprogramlarn sk sk yaplmaslazm. zellikle Rotterdam'da butr programn yaplmas benihaliyle memnun etti." eklindekonutu.

    Rotterdam'da bulunan DiyalogAkademisi'nin almalarn yakn-dan takip ettiini belirten Dries vanAgt, yapm olduklar sempozyu-ma seviyeli bir katlmn olmasnn,kurumun baarsn gsterdiinisyledi. Van Agt, "Gerekten,gnmzde diyalog ok nemli. Buadan Hollanda'da Diyalog Aka-demisi'ne byk grevler d-yor." dedi.

    Hollanda'da yaayan Trk top-lumuyla ilgili olarak da Dries vanAgt, Trklerin dier gruplara naza-

    Eski Babakan Dries van Agt: Diyalog, akl selim sahibi herkes iin ok nemlidir

    HOROZ NAAT

    Telefon: +31(0)6 81 77 41 93 - BENELUX

    KapPencereGnelikKepenkMutfakBanyo

    Restorant

    Bar

    Kahvehane

    ve Cafeler de...

    A dan Zye tm inaat yapm

    CRETSZFYAT

    SUNUMU

    SGARA ME SALONLARI

    Kali

    te f

    iyat

    deil

    dir

    DEMELERDE KOLAYLIK SALANIR

    Hollanda'da 1977-1982 yllar arasnda babakanlk yapan Dries van Agt

  • ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 2008 6

    Foto

    : Meh

    met

    Yam

    an

    Tezhip ruhun ifasdrBir dnem unutulmaya yztutmu hat, tezhip, minya-tr, ebru gibi geleneksel

    sanatlarmz usta sanatkrlarn gay-reti ve genlerin ilgisiyle o eski par-

    lak gnlerini yeniden yaamaya ba-lad. Trkiyenin birok ilinde kurslar

    dzenlendi, sergiler ald. Bu sretesanatnda mesafe kat eden birok gen,kurslarda retici olarak grev yapma-ya balad.

    ifa Topta da bu genlerden. Adntayan ifa Sanatevinin sahibi. 1981doumlu. 13 yldr tezhip sanatyla ilgi-leniyor. Serap Bostanc, Semih rte,Mamure z, Birsen Gke, SevimKayaolu gibi sahasnda uzman okdeerli hocalardan ders alm. Sadecetezhiple yetinmemi. Minyatr ve iekressaml dalnda da eitimine devametmi. Eserlerinden bazlar KltrBakanlnn ssleme sanatlar yar-masnda sergilenmeye hak kazanarakTrkiyenin eitli illerinde sanatsever-lerle bulumu. Yurtii ve yurtdndaotuza yakn karma sergiye katlan ifa

    Topta, bir sre SMEK kurslarn-da tezhip hocal yap-

    m.ki yldr

    SultanahmetKk Aya-s o f y aM a h a l l e s iA k s a k a lS o k a k t aat ifa

    Sanatevindealmalarn

    s r d r y o r .B i r l i k

    V a k f n d ada derslere

    giriyor: 13 yldrbu sanatn

    i i n d e y i m ,eitim alyo-rum. Kendi-me ait birs a n a t

    atlyesi amak hep hayalimdi. 1 Nisan1981de dnyaya geldiim Sultanah-mette, yine 1 Nisan 2006da ifa Sana-tevi dnyaya geldi. Buray sadece al-ma atlyesi olarak deil haftann 7 gngezilebilir bir galeri haline getirdik.ifa Topta bu szlerle balyor sanate-vini anlatmaya. ifa Sanatevi bir al-ma atlyesi. Haftann yedi gn sabah9dan akam 22.00ye kadar gzelsanatlara gnl vermi herkese ak birmekan. Hat, tezhip, minyatr ve inibranlarnda kurslar dzenleniyor.Sanatlarn eserleri yine burada sergi-lenip sata sunuluyor. ifa Sanatevibugne kadar 3 karma sergiye de evsahiplii yapm.

    Tezhip, Arapada altnlama anlam-na gelen bir ssleme teknii. Eski eser-lerde, el yazmas kitaplarda, Kuran-Kerimlerde ss olarak ska karmzakyor bu sanat. Tezhipte altnn yansra kk boyalar ve toprak boyalar dakullanlyor. ifa Topta, tezhibi sadecebir ssleme sanat olarak grmemekgerektiini sylyor. Tezhip sevgi,emek, azim, sabr, tevazuyu kartrpzaman teknesinde yourarak anlamakhissetmektir. diyor. Bu sanatta renci-lik bitmiyor. En az drt be yl usta birsanatkrn eitmenliinde dersler sr-yor. Bir tezhibin tamamlanmas 2-3 aybuluyor. Ssleme altnla yaplrsa bir

    tablo iin yaklak 2 binYTL harcanyor.

    ifa Topta,daha ilkokul ylla-

    rnda bu sanata ba-lam. Bundailahiyat-yazar

    babas MahmutToptan byk etkisi

    olduunu sylyor. Genmzehhip szlerini yle

    srdryor: Ailemle sk sksergi salonlarndaki eserleri

    seyretmeye giderdik. Babam beni sanat-larn atlyesine gtrrd. lkokulagiderken tezhiple alakal kitaplardakimotifleri bakarak izer, yeni desenlerkurgulardm. Bu yeteneimi kefedenbabam Birlik Vakfndaki tezhip kursunaynlendirdi beni ve orada Serap Bostan-c hocamn nezaretinde 1995 ylnda busanata baladm. 14 yamdaydm.

    Hilal TVde 26 blmden oluantezhip dersleri program hazrlayan ifaTopta, klasik slam sanatlarna olanilgide gzle grlr bir artn olduunubelirtiyor. Topta, programn televiz-yonda yaynlanmasndan sonra Trki-yenin birok ilinden insanlarn kendisi-ne ulatn sylyor. nsanlarnruhunda zaten gzele meyil vardr.diyen gen sanatya gre kltr dzeyiarttka gzel sanatlara olan yneli deartyor. Ekonomi dzeyinin daha iyiyegitmesi de bir etken. Tezhibe balama-nn ya yok. ifa Topta hat, tezhip gibisanatlara ilgi duyanlara da u ardabulunuyor: Geleneksel sanatlarmzailgi duyanlardan bazlar benim yetene-im yok diyerek adm atmaktan geriduruyorlar. Eer gerekten renmekistiyorlarsa ilerinde kalmasn balasn-lar. Yapamadklarna ondan sonra kararversinler. Balayp brakmann dazaman kayb olduunu dnmyo-rum. Bylelikle beendikleri bu sanatdaha da yakndan tanma ansna sahipolurlar.

    ifa Sanatevinde Rveyda Akklhat, ifa Topta ve Kbra Erdoan min-yatr, Esra Kalkan ini derslerindehocalk yapyor. Aylk ders iin ortalama90 YTL cret alnyor. ifa Topta sonsz olarak ifa Sanatevi, gnllerinifas gerek gdas olan ayetleri, hadis-leri gzler nnde tabela haline dn-trmek zere deerli statlarn eiti-minde en gzel ekilde yazmay, engzel ve hassas ekliyle sslemeyi, engzel ekliyle resmedebilmeyi renebi-leceiniz bir ortam. Eserleri grmeye veaymz imeye herkesi beklerim.diyor. (www.sifasanatevi.com)

    M U R A T T O K A Y

    ifa Topta

  • Peki cenazenin defin iini kim ogani-ze etmiti? Bu kii, mstakbel kaynvali-desi Zbeyde Hanm evinde arlayanLatife Hanmdan bakas deildi. Fakatiin ilgin taraf, Latife Hanm o sradahenz evli deildi. allarn kitabndaherhangi bir kaynak gstermeden unlaryazlm: Latife mezarlkta yzlercegm mecidiye sadaka datm, ilkgece zmirin tannm hafzlarndan 33kii ararak sabaha kadar hatim duasindirtmi, gn st ste dua, krkndada mevlit okutmutu. Ayrca 52. gece defakirlere aure datlp, hatimler indiril-miti.

    Tabii unlar daokuyoruz ayn kitaptan:Mustafa Kemal anne-sinin cenaze treni iinzmire gelmedi...16snda zmitte stan-bul basnyla bulutu.20-24 Ocakta ise Bur-sadayd. erefineMadam Brotteun ote-linde dzenlenenbyk akam yemeibir evlilik partisinednmt.

    Ya ZbeydeHanmn Karyakadabulunan mezarn kimiyaptrmt dersiniz?Kimisi Kzm Karabekiryaptrd diyor, kimisi deLatife Hanm. Ancak builk mezarn bugnkylehibir alakas yok.Bugn tek bir kaya par-asndan ibaret olanmezar ta, 1940 ylndayaptrlm. lkinin eskiyazl kitabesindeTBMM Bakan Mus-

    tafa Kemal Paa hazretlerinin valide-imuhteremeleri Zbeyde HanmnRuhuna el-Ftiha yazlyd. Yerinekonulan o kaya parasnn zerindeAtatrkn Anas Zbeyde BuradaGmldr. lm 1923 yazmaktayd.imdilerde bu yaz da kayann zerindenkaldrlm ve yerine Zbeyde Hanmnbir kabartma bst konulmutur; yazybaka bir mermer levhada okuyoruz.

    Kim mi byle istedi? sterseniz benanlatmayaym da, siz Hasan RzaSoyakn anlarndan okuyun.

    Bir vasiyet var ortada, bir de mezar. Uyu-lup uyulmadna karar vermek size kalm.

    Zbeyde Hanm zerine nedenbilimsel bir alma yaplmaz?Yoksa bilmediimiz bir sakn-cas m var? Bilimselinden getik,pek allarn Latife Hanm gibipopler bir esere de razyz. Lakinyok, yok. Bu yzdendir ki, sar salkk Mustafann kargalar kovala-masndan ya da annesiyle babasnnmahalle mektebine mi yoksa emsiEfendi mektebine mi gitsin kavga-sndan bir adm ileriye gidemiyoruz.

    Mesela Zbeyde Hanmn baba-snn Molla Feyzullah, kendisininde dindarl kastedilerek MollaZbeyde diye anldn bilmeyiz.Neden? Yazmazlar da ondan.

    Ya onu Ankarada grm olanHalide Edibin yazdklarna nedemeli? Trkn Atele mtihan adlkitabna gre hasta yatanda yatanZbeyde Hanm Anadolunun kurta-rlmasyla ilgilenmiyor, olununSelaniki kurtarmasn istiyordu.

    Bir de vasiyetnamesi vardrZbeyde Hanmn ki, neden zerin-de durulmadn anlamak kolaydeildir.

    Mustafa Kemal Paa Ankaradakiyoun mesaisi arasnda annesiyleenitesi Mecdi Bey vas-tasyla haberleiyor, yineanne tarafndan akrabasolan Dileri BakanlLevazm Mdr Cemal(Bolayr) Bey eliyle onamektup ve para gnderi-yordu.

    Cemal Bey stanbulabir geliinde ZbeydeHanm kendisini iyi his-setmediini syleyerekvasiyetini yazdrmak ister. Yaknkomulardan ahit arlr vevefatndan yaklak 11 ay nce vasi-yetname yazlr. Zbeyde Hanmkda nce mhrn basar, sonrada ba parman.

    16 maddelik vasiyetnameninmetni epeyce uzun. Dileyen tammetnini kiisel sitemden okuyabilir(www.mustafaarmagan.com.tr).Ben Zbeyde, mevcut mallarmnte birini ayrarak aadaki gibi sarfve vakfedilmesini vasiyet eylerimdiye balayan vasiyetnameyi zetli-yorum sizin iin:

    1. lnce ykanp kefenlenme vekabir yaptrlma iiyle dedegn(bununla Mevlevi dervilerinin kas-tedildiini emseddin Sami yazyor)ve tehlilhn (cenazelerde ykseksesle La ilahe illallah diyen) efen-dilerle beraber kabrine gtrlmekistiyor. Defnedildiinin nc gnakam hafzlar, hocalar, akraba veahbaplarn akam yemeine davetedilerek yemekten sonra Kuran-Kerimden czler okunmas ve dua-nn ardndan hafz ve hocalara para

    datlmas iin 450 lirakt para brakyor.

    2. Beiktataki YahyaEfendinin yaknna defne-dilmek istiyor.

    3. Yahudi iken Msl-man olan HayriyeHanma, onun lmhalinde oluna 10 lira veri-lecektir.

    4. Daima akmak zereehrin mnasip bir yerindebir eme yaptrlp suyuaktlmak ve ara sra tami-rine sarf olunmak zere475 lira tahsis edilecektir.

    5. Her cuma gnnamazdan bir saat ncebalayarak ezan okunun-caya kadar uygun bir cami-de cemaate iki cz Kurantilavet ettirilerek okuyanla-ra nemasndan verilmekzere 490 liray brakyorve ekliyor: 4. maddeninhkmleri iin eri mah-kemelerde vakfiyenin tescilettirilmesi.

    6. Oru, namaz vegnahlar iin ve Kurban Bayramnnilk gn 5 adet kurban kesilmek veeti talebeye yedirilmek ve Kuranhatmettirilmek zere bir defayamahsus olarak ocuk EsirgemeKurumuna (Drl-Eytma) 200 lirabalanacaktr.

    7. Param Selanik BaehbenderiKmil Beyefendiye teslim ettim.Osmanl Bankasnda muhafaza ede-cektir. Kmil ve Cemal beyler buradasaydklarmn yerine harcandn

    belgelendirerek olumMustafa Kemal Paayahesap vereceklerdir.

    Bir cenazenin btndin muamele ve gele-neklerin ayrntl olarakzikredildii bu metnin enfazla dikkatime batantaraf, Zbeyde HanmnKanuninin st kardeiYahya Efendinin yannagmlmek istemesidir.

    Tabii sadaka-i cariye olarak emeyaptrlmas ve eme iin vakfkurulmas istekleri de ok nemli. Birbaka nokta ise kazaya kalm oruve namazlar iin kurban kestirmekistemesi. Tabii bu ilerin takibi iinisevgili oluna emanet etmesi isebambaka gzellikte bir mesaj ieri-yor.

    yi gzel de, nasl ld ZbeydeHanm?

    Tam Mustafa Kemal Paannzmirden ayrld gnn akamvefat etti. Oluna ertesi gn Eskie-hirde verildi lm haberi. zmittehayat nemde bir basn toplantsolduundan cenaze trenine gide-medi. Bayaveri Salih Bozoka ektiitelgrafta, Merhumenin mnasip birtarzda mersim-i tedfiniyesini (defintrenini) ifa ettiriniz diyordu.

    Zbeyde Hanm 14 Ocak 1923tevefat etmi, lm haberi MustafaKemale 15inde verilmiti. zmitmlakatnn ardndan Ocakn27sinde geldi zmire ve sevgili anne-sinin kabrini ziyaret etti. Orada etki-leyici bir konuma yaptn biliyoruz.

    ZAMAN HOLLANDA

    YORUM

    8 KASIM 20087

    Zbeyde Hanmn vasiyeti yerine getirildi mi?Zbeyde Hanm tam Mustafa KemalPaa'nn zmir'den ayrld gnnakam vefat etti. Oluna ertesi gnEskiehir'de verildi lm haberi.zmit'te hayat nemde bir basn top-lants olduundan cenaze treninegidemedi.

    Zbeyde Hanmn vasiyetnamesinin asl bu. Fakat ne emesiyapld, ne de lm yldnmlerinde hafzlar Kuran okuyor.

  • Hakkride ehit olanAstemen ZekiBurak Okayncenaze treni daha ncesin-de grlmeyen bir eyesahne oluyordu. Bugnekadar, Vatan sa olsun, beolum da olsa hepsi vatanafeda olsun diyen annelerinyerini baka bir anne alm-t. Bursadaki cenaze sra-snda, Vatan sa olsundemeyeceiz. szleriyleezber bozan anne NerimanOkay, bunun tesinde sz-

    ler de sylyordu: Bensavaa kar bir anne oldu-um iin olumu elineoyuncak silah vermedenbyttm. Kavga etmesiniretmedim oluma. Dahaok vergi verelim. Onlardaha ok silah alsnlar.Daha profesyonelce orduyapsnlar. Ama bizim evlat-larmz pisi pisine gitme-sin. Bu bir itirazn balan-gcyd, ama kt niyetli biritiraz da deildi. nk,alternatif de sunuyordu.Ancak bu talep, bir aclannenin yakaryd.

    Dalca saldrs ise buanlamda bir milatt. Bun-dan bir yl nce gerekleensaldrda 13 asker ehitoldu, ancak arkasndansoru iaretleri uzun bir sredevam etti. Saldr ncesin-de Genelkurmayn iyazmayla konuyu ilgilibirimlere aktard, ancakyeterli nlemin alnmadortaya kt. Taburdakiaskerlerin yeterli teknikdonanma sahip olup olma-dklar, yardmn zamann-da ulatrlp ulatrlmad,komutanlarn neden grevyerinde olmad en nemli

    soru iaretleriydi. Bunlaryava yava sorulmaya ba-lanm, medya ve kamuoyusilahl kuvvetlere kar tar-tlmaz tavrn bir parakrmt. Ancak bir sre tar-tlan konularn arkas gel-mesi ya da gerekli makam-larda gerekli ekildetartlp karara balanma-d iin unutulup gidildi.Ve arkasndan Akttn sal-drs geldi. imdi medyayine konuyu tartyor amabir yerlere varp varmayaca- henz bizim iin birbilinmez olarak ortadaduruyor.

    Buradan hareketle, eerDalcada tartlan, eleti-rilen konulara zmbulunsayd Akttn sald-rs gerekleir miydi? Busoruya uzmanlar farklekillerde yaklayorlar.USAK Bakan Sedat Lai-ner, nlem alnsayd enazndan bugnk kadarzayiat yaanmayacandnyor. Ona gre,Dalca sonrasnda toplumbunu tartmaya hazrdancak Ergenekon sorutur-masndan dolay askerekindi ve kendini kapatt.

    PKK uzman Nihat Alizcana gre ise, bir at-ma baladnda nereyegideceini kimse bilemez.te bu yzden soruya netbir cevap vermek mmkndeil. ASDER Ankara ubeBakan Kemal ahin dekonuyu, kapal sistemlerinher zaman hata yapmayamahkum olduuna bal-yor.

    Sorun btesizlik deil!

    Trkiye, silahl kuvvetlereen ok bteyi ayran lke-ler arasnda yer alyor. 2008ylnda 216 milyar 988 mil-yon 31 bin YTL olan bte-den, Milli Savunma Bakan-lna 18,2 milyar lira, MilliEitim Bakanlna ise 21,7milyar lira ayrld. Son yldr Milli Eitim Bakanl-ndan az bte ayrlanMilli Savunma Bakanl-nn 2007 yl btesi 13,5,2006 yl btesi 11,8, 2005yl btesi ise 10,9 milyarlira. Mali yetersizlik nede-niyle karakollarn tana-mad aklamasndansonra, geen yl Maliyeyedenek aktarld da orta-ya kt. 1 milyar 277 mil-

    yon lira hi dokunulmadaniade edilmi. Daha ncekiiki ylda da ayn tasarrufyaplarak bte kstlamas-na gidilmi.

    5 karakol, 3 milyon 500bin lira

    Genelkurmay kinci Ba-kan Orgeneral HasanIszn aklamasndansonra, TSKnn btesi vekarakollarn ne kadar birbteyle yaplaca da tar-tma konusu oldu.Uzmanlara gre, bin met-rekarelik bir karakol 700bin liraya mal oluyor.Bunun iinde ana bina,barnak ve mhimmatdepolar, yol yapm vehelikopter pisti yer alyor.Trkiyede toplu konutalannda alan TOK isetartmaya katlarak, kara-kollarn her birini bir mil-yon liraya yapp teslimedeceini, bu konuda tali-mat beklediini duyurdu.Askere karargah binalarve lojman yapan TOKninrnak, Van, Hakkri,Diyarbakr, Siirt, Kars,Ar, Mardin ve Tuncelideantiyeleri bulunuyor.

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 2008 8

    21 Ekim 2007de Dalca baskn ger-ekletiinde, baz aksaklklardan vesorunlardan bahsettik, arkasndan daciddi ciddi tartmaya baladk.Ancak bir yl sonra Akttnde bunaok benzeyen bir atma yaand, 17askeri kaybettik ve yine ayn noktadaolduumuzu grdk. Soru u; tart-malar yerine ulasayd bu saldryaanr myd?

    DALICAYI TARTIMAMANIN FATURASI AKTUTUNE IKTI

    DALICAYI TARTIMAMANIN FATURASI AKTUTUNE IKTI

    E M N E D O L M A C I

  • ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 20089Hakkride ehit olan Aste-men Zeki Burak Okayncenaze treni daha ncesin-de grlmeyen bir eyesahne oluyordu. Bugnekadar, Vatan sa olsun, beolum da olsa hepsi vatanafeda olsun diyen annelerinyerini baka bir anne almt.Bursadaki cenaze srasnda,Vatan sa olsun demeyece-iz. szleriyle ezber bozananne Neriman Okay, bununtesinde szler de sylyor-du: Ben savaa kar biranne olduum iin olumueline oyuncak silah verme-den byttm. Kavga etme-sini retmedim oluma.Daha ok vergi verelim.Onlar daha ok silah alsnlar.Daha profesyonelce orduyapsnlar. Ama bizim evlatla-rmz pisi pisine gitmesin.Bu bir itirazn balangcyd,ama kt niyetli bir itiraz dadeildi. nk, alternatif desunuyordu. Ancak bu talep,bir acl annenin yakaryd.

    Dalca saldrs ise buanlamda bir milatt. Bundanbir yl nce gerekleen sald-rda 13 asker ehit oldu,ancak arkasndan soru iaret-leri uzun bir sre devam etti.Saldr ncesinde Genelkur-mayn i yazmayla konuyuilgili birimlere aktard,ancak yeterli nlemin aln-mad ortaya kt. Taburda-ki askerlerin yeterli teknikdonanma sahip olup olma-dklar, yardmn zamanndaulatrlp ulatrlmad,komutanlarn neden grevyerinde olmad en nemlisoru iaretleriydi. Bunlaryava yava sorulmaya ba-lanm, medya ve kamuoyusilahl kuvvetlere kar tart-lmaz tavrn bir para kr-mt. Ancak bir sre tart-lan konularn arkas gelmesiya da gerekli makamlardagerekli ekilde tartlp kara-ra balanmad iin unutu-lup gidildi. Ve arkasndanAkttn saldrs geldi. imdimedya yine konuyu tartyorama bir yerlere varp varma-yaca henz bizim iin birbilinmez olarak ortada duru-yor.

    Buradan hareketle,eer Dalcada tart-

    lan, eletirilen konularazm bulunsayd Akttnsaldrs gerekleir miydi? Busoruya uzmanlar farkl ekil-lerde yaklayorlar. USAKBakan Sedat Lainer,nlem alnsayd en azndanbugnk kadar zayiat yaan-mayacan dnyor. Onagre, Dalca sonrasndatoplum bunu tartmayahazrd ancak Ergenekonsoruturmasndan dolayasker ekindi ve kendinikapatt. PKK uzman NihatAli zcana gre ise, biratma baladnda nereyegideceini kimse bilemez.te bu yzden soruya net bircevap vermek mmkndeil. ASDER Ankara ubeBakan Kemal ahin dekonuyu, kapal sistemlerinher zaman hata yapmayamahkum olduuna balyor.

    Sorun btesizlik deil!

    Trkiye, silahl kuvvetlere enok bteyi ayran lkelerarasnda yer alyor. 2008ylnda 216 milyar 988 milyon31 bin YTL olan bteden,Milli Savunma Bakanlna18,2 milyar lira, Milli EitimBakanlna ise 21,7 milyarlira ayrld. Son yldr MilliEitim Bakanlndan az

    bte ayrlan Milli SavunmaBakanlnn 2007 yl bte-si 13,5, 2006 yl btesi 11,8,2005 yl btesi ise 10,9 mil-yar lira. Mali yetersizliknedeniyle karakollarn ta-namad aklamasndansonra, geen yl Maliyeyedenek aktarld da ortayakt. 1 milyar 277 milyon lirahi dokunulmadan iade edil-mi. Daha nceki iki ylda daayn tasarruf yaplarak btekstlamasna gidilmi.

    5 karakol, 3 milyon 500bin lira

    Genelkurmay kinci Ba-kan Orgeneral HasanIszn aklamasndansonra, TSKnn btesi vekarakollarn ne kadar bir bt-eyle yaplaca da tartmakonusu oldu. Uzmanlaragre, bin metrekarelik birkarakol 700 bin liraya maloluyor. Bunun iinde anabina, barnak ve mhimmatdepolar, yol yapm ve heli-kopter pisti yer alyor. Trki-yede toplu konut alanndaalan TOK ise tartmayakatlarak, karakollarn herbirini bir milyon liraya yappteslim edeceini, bu konudatalimat beklediini duyurdu.Askere karargah binalar velojman yapan TOKnin r-nak, Van, Hakkri, Diyarba-kr, Siirt, Kars, Ar, Mardinve Tuncelide antiyeleri

    bulunuyor.

    Sedat Lainer-USAK Bakan

    Dalca tartmasErgenekonla kesildiDalca sonrasnda nlemler alnsa ben bugn Akttnn yaan-mayabileceini dnyorum. Karakolun yerini deitirebilir veyaboaltabilirsiniz. nemli bir ksmna bomba telleri ekilebilirdi.Onun dnda karakolun bu kadar yaknna gelmelerini ve silah ta-malarn anlamak zor. Ben bunu mutlaka birilerinin duyduunu vesesini duyurmakta zorluk ektiini dnyorum. Dalcada bunutartmaya hazrd toplum. Asker Ergenekondan dolay ekindibundan. Kimsenin hesap sormamas, eletirmemesi, hatalarnsylemeye cesaret etmemesi en byk zarar orduya verdi. Dalcameselesini tartmas gerekenler, gvenlik gleri, Meclis, hk-met yeterince tartp sonuca balasalard, bu karakollarn yeri,yardm ulatrlmas, istihbarat zaaflar gibi konular gndeme gelirve nlem alnabilirdi. Bte konusunda da bir problem olduunudnmyorum ben. Savunmaya ayrlan btenin iletmesindesorun var. Parann snrdaki karakol dururken, bakentte harcan-masn doru bulmam. Ben Ankarada paraszlk nedeniyle herhan-gi bir servisi aksayan bir birim grmedim.

    Ercan itliolu/ASAM:

    Akttn baskn yemedibilgilerimiz yanlAkttn saldrs yanl adlandrlarak kamuoyuna yanstld. nksaldrya urayan Akttn karakolu deildi. Bayraktepede grev-lendirilen asker birlikti. PKKllar 350 kiilik bir grupla saldrdlar.Snra kadar 10 kmyi nasl getiler, bu bir istihbarat zaafyd dendi.Saldran PKKllar 350 kii deil. 100-150 kii olduklar ynndetahminler var. Gndz gzyle saldrdlar deniyor, neden gndzsaldrdnn irdelenmesi gerekiyor. Gndz saldrs, aslnda ilkatein Bayraktepedeki timler tarafndan almas zerine PKKnnatmaya girmek zorunda kalmasdr. atma alannda PKKlla-rn brakt cesetlerden 9 tanesi otopsiye alnd. Telsiz konumala-rnda diyorlar ki, 9 kaybmz almak iin harekete getik, 3 kaypdaha verdik. Peki, karakolun fiziki artlar yeterli mi? Hayr yetersiz.Akttn Karakolunun hemen 300 metre arkasnda yeni karakolbinasnn inaat bir yl nce balatlm. Neden geen yl balad dadaha nce balamad, bunlar sorgulayabiliriz. Ama bu sorularsorarken aklmzdan karmamamz gereken nokta u; AkttnKarakolu saldrya uramad.

    Prof. Dr. Hasan Kni/siyasetbilimci:

    Eksikler biliniyorancak g yokDalca ve Akttn olaylarndan sonra baz konular tartlyor, bili-niyor ama konuyu zecek kapasite yok. stemediinden deil,ancak gc bu kadar Trkiyenin. Ekonomik adan balanmsnz,NATO lkesisiniz, silahlarnz oradan alyorsunuz. Sonra tutup dabu sper gce kar bir ey yapamazsnz. Amerika olmasa oradasadece Irak olsa Trkiye canna okur. Kimsede kabahat yok. Olay-dan sonra askerin aklamalar da inandrc gelmedi. Paraszlktankarakolun tanamamas rnein. Ana tehdit unsurunu brakp iler-de olacak bir olay iin eilmek de ok iyi bir tercih deil. Yunanis-tanla ne bir deniz sava yaparz, ne kara sava. Orada ciddi birharama var ama burada devletin yarsn kaybedersin ciddi bir ey-ler yok. Burada, Amerikayla oturup ok ciddi ekilde konuulabilir.Afganistandan Pakistana roket atyorsun. PKKy terrist ilan edi-yorsun ama kurun atmadn. Ne kadar ciddisin? Olmazsa u riskigze alacam demelisin.Risk alabilen kendi haya-tn ortaya koyabilen birhkmet bunu yapar ancak.

  • ZAMAN HOLLANDA8 KASIM 2008 10

  • Hakkri'nin emdinliilesine bal Akt-tn kyndeki Jan-darma Snr Karakolu'na PKKterr rgtnn gerekletir-dii baskn, geen hafta tmTrkiye'yi derinden sarst. 17askerimizin ehit dtolayn akabinde memleketsnrlarndaki karakollarngemite yaad ac hatralarakllara geldi. Anadolu insandaha nce de snr boylarndayzlerce askerini ehit ver-miti. Olayla ilgili kamuoyun-da pek ok soru gndemegeldi, gnlerce yorumlar dilegetirildi. Alnmas gerekennlemler, tedbirler vb. birokkonu tartld. En fazla nekan ise karakollarda yete-rince gvenlik nlemlerininalnmamasyd. Hadisenin buboyutunun nemine bin 400yz yl nceden Kur'an-Kerim'de ve Hz. Muham-med'in hadislerinde temasedilmi olmas dikkat ekiciaslnda. Her iki kutsal kay-nakta da snrlar ve gereklitedbirler zerinde ne kadarhassasiyetle durulmasgerektii ifade ediliyor.

    Ribt; ba,lke snr,snrda nbetbeklemek gibianlamlara geli-yor. Ayrcaribt, snrdanbet tutan anla-mnda 'murbt' eklin-de kullanlyor. Bir zaman-lar sadeceMaverannehir'de on bin-den fazla ribt bulunduutarih kitaplarnda belirtiliyor.slm ncesi Trklerde varl- bilinen ve ilk Mslmanolan Trk devletlerinde ribatolarak karmza kan sa-lam yaplarn, daha ok ilerikarakol konumunda bulun-duu ve geitler, snr boy-lar, ticari yol zeri gibistratejik nemi yksek

    noktalarda gvenlik ve asa-yii salamak amacylakonulandrld anlalyor.Anadolu'da ise bilhassatasavvuf deerlerin yksel-mesiyle buna bal olarakehemmiyetli noktalardazviye-hnikhlar yaplmayabalanm ve dervilerininanlarn yaymann yann-da kolluk grevini de stlen-mi olduu grlyor.

    Karakol nbetinin slamdinindeki yeri

    Ribt, Kur'n- Kerim'de Al-i mran Suresi'nin 200. veEnfal Suresi'nin 60. ayetle-rinde geiyor. slam alimle-rinden Elmall MuhammedHamdi Yazr, Ali mranSuresinin 200. ayetini uekilde tefsir ediyor; Sznksas, ey iman edenler, siztela etmeyiniz, sabrl olu-nuz, (haberde geldiine gresabr derecedir: Musibete(anszn gelen bela) sabr,itaat etmekte sabr, isyandansabr) ve sabrda Allah d-manlaryla yarp onlarnstne knz, yani imtihanve mcahede mevkilerindedmanlarn sabrnn stnekmaya ve nefsinizin arzu-

    larn yenmeye alnz ki,sabrl olmaya alrsanzbunu yapabilirsiniz. Vemurabata ediniz (nbet-leiniz), ribat yapnz(salam yrekli olunuz),imam ardnda cemaatlenamaz gibi birbirinizebalanp vazifeye dik-

    katli olunuz ve zelliklesavaa dmanlarnzdan

    ok hazrlkl bulunarakatlarnz balayphududlarda ve mevzi-

    lerde karakol bekle-yiniz. Ribt,

    Allah yolundadevam etmek-

    tir. Bu aslnda 'rabt- hayl'yani at balamaktan aln-mtr ki, dmana kar atnbalayp gzetlemek ve bek-lemek demektir. Sonra snrehirlerinde bekleyenlere,gerek svari gerekse piyadeolsun, genelde murabt(nbet bekleyen, nbeti)ad verilmitir. Fkh termi-nolojisinde murabt, hudutehirlerinden birine birmddet beklemek iingidendir. Ailesiyle oralardaoturan hudut sakinlerinemurabt denilmez. Zaman-mz terminolojisine gremurabt, Allah yolunda silahaltnda bulunan, kla vekarakollarda duran ve nbetbekleyen askerler anlamnageliyor. Dier bir slam alimimer Nasuhi Bilmen, EnfalSuresi'ndeki 60. ayetini, tef-sirinde zetle u ekildeaklyor; Ve Ey Mslman-lar! Ey slm diyarnn sahip-leri, savunucular o, din,vatan dmanlaryla savatabulunabilmeniz iin, feda-krlk ediniz, her trl harpvastalarndan saldry sa-layacak, dman dehetedrecek nakil vastalarn-dan (hazrlaynz) bu husus-ta kusur gstermeyiniz... Sizherhalde kendinize denvazifeyi yapnz, lzm gelenkuvvetleri hazrlaynz,bununla o ak ve gizli d-manlarnz korkutursunuzda artk size kar cephealmaya cesaret edemezler,slm yurduna saldrmayakalkamazlar. Ve bu gibi

    vstalarn mevcudiyetislm yurdunun kuvvetini,ziynetini, medeniyet haya-tndaki ilerlemesini dost veyabanclara gstermi bulu-nur. Bu yeti kerime'nininii zamannda en malm,en gerekli silh, kltan,kamadan ibaret bulunuyor-du. Ayette ise Bunlar hazr-layn. diye emir verilmiyor.Gcnzn yettii kadarkuvvet hazrlaynz.' denili-yor. Kuvvet tabiri ise bugn-k btn sava aletlerinikapsar. Yani, toplar, tfekle-ri, uaklar, otomobilleri,zrhllar, tanklar, atomlarve dierlerini...

    Peygamber Efendimizdensnr boylarnn nemine dik-kat eken birok hadisi erifnakledildiini de kaynaklar-dan rahatlkla grebiliyoruz.Buhr ve Mslim'de Sehl binSa'd'den rivayet olunduuzere Hz. Muhammed ylebuyuruyor: Allah yolunda birgn karakol beklemek, dnyave mafihadan (onda olanlar)hayrldr. Eb Hureyre'denrivayet edilen bir hadis-i erif-te de Resulullah yle buyu-ruyor: Her kim Allah yolun-da murabt olarak, yanikarakol beklerken lrse, ile-yegeldii iyi amel zerine icraedilir, rzk da zerine gnde-rilir durur, fitnecilerden eminolur ve Allah Tel onu kor-kudan emin olarak diriltir.Hz. Muhammed, bir bakahadisinde de Karakol yerin-de namaz, iki milyon namazaeittir. buyuruyor.

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 200811

    Foto

    : Mur

    at D

    zyo

    l

    Snrda bir gn nbet tutmak dnyadakiher eyden daha hayrllkemizin snrlarndaki karakol-larda yllardr askerlerimiz ehitdyor. Kuran' Kerim ve hadislersnrlarn nemi konusunda bizleribin 400 yl nceden haberdar edi-yor. Al-i mran Suresi'nin 200.ayeti, Enfal suresini 60. ayeti snrkarakollaryla ilgili yaplmasgerekenlere adeta k tutuyor.

    N U R U L L A H K A Y A

  • ZAMAN HOLLANDA

    KLTR

    8 KASIM 2008 12

    Baobaplarn glgesinde

    SENEGALAfrikann en batsn-daki lke Senegal.Nfusu 10 milyon.

    En byk kabilesi Valoflar. En byk iki simge-si, Baobap aalar ve aslanlar. Atlas Okyanu-

    suna doru uzayan Lazelmadi Burnu, Afrikannen bat noktas. Ve ayn zamanda Senegalin de...

    1864 ylnda yaplm deniz feneri smrgecilikdneminin izlerini bugne getiriyor. Tarih fenere

    karken Bakent Dakarn bu kadar gzel grlebile-ceini dnmemitik. Bu burun, Afrika ktasnn

    Amerika ktasna en yakn ksm. Senegal, kendisi gibi bir Afrika lkesi olan Gambiya

    ile ayn kaderi paylam. Gambiyann ngiliz smrge-sinde kald dnemde Senegal de Fransz smrgesinde

    yaam. Daha sonra iki devlet tek arenin birlikte yaamakolduunu dnm ve bu dnceyi bir sreliine hayata

    geirmi. 1982 ylnda kurduklar konfederasyon, ancak 1989ylna kadar srebilmi. 10 milyonluk lkenin bakent nfusu 2

    milyon. ehrin imarnda Franszlarn tesirini grmemek imkn-sz. Bir dnem yrtlen smrgeciliin izleri dikkatli baklardan

    kamyor. Dakarn sembollerinden biri de Milenyum Kaps. Ba-kent Dakardan kalkan feribot ile bir dnemin kle adasna doru

    yola kyoruz. Bizimle birlikte ok sayda Batl turist de ehre 3 kmuzaklktaki aday ziyaret iin feribottalar... ster istemez aklmza geli-

    yor, atalarnn bir dnem buralarda neler yapt. Milyonlarca Afrikaly

    kleletirdiklerini ve buesnada yine milyonlarnldn hatrlamamak elde

    deil. imdi ise onlarn torunlar bir dnem ata-larnn yaptklar bu mezalimi grmek iin turistolarak bu adaya gidiyorlar. imdi feribotlarla gleoynaya gidilen Gore adas yllarca kle tacirlerininkazan teknesi olurken Afrika insan iin de gzya-lar ile ykanan bir ada haline gelmiti. Senegal, tarih-te Kara Ktadan yaplan kle ticaretinin gerekletiril-dii ilk lkelerden biri.

    Adaya ayak basar basmaz klelii anlatan bir heykelile karlayorsunuz. te dn olmayan yol. Milyonlar-ca kle, arka kaps denize alan bu hapishanede zincirle-re balanarak insanlk d muamelelere tabi tutulmu.Gn gelince de gemilere bindirilerek Amerikaya, Avru-paya ve Karayip Adalarna satlm. Bir dnemin kle adas,gnmz Senegalinde tamamen turistik amalar iin kullan-lyor. Ada, Senegalin turist eken en nemli merkezlerinden.nceleri Portekizlilerin kle ticareti yapt bu ada daha sonraHollandallarn ayn emellerine sahne olmu ve son olarak daFranszlarn sahas olarak ilev grm. Ve tam 300 yl srm bukle ticareti. 20 milyon insan kleletirilmi. Ve 20 milyonun yzde40 yollarda ekilen skntlardan lm. Bakent Dakarda Afrikatarz mobilyalar yol boyunca uzuyor. malat ve sat ayn yerde. lemolas bile olsa yer yer alanlar grebiliyorsunuz mobilyaclar soka-

    S A M O R H A N

  • ZAMAN HOLLANDA

    KLTR

    8 KASIM 200813

    nda. Dikkatli baknca mobilyalara,iiliin bizimkilere kyasla ok zayfolduunu anlyorsunuz hemen.Rengrenk dolmularn yolcu cret-leri, dolmuun kalitesine gre dei-iyor. Bu dolmularn ad, Carrapid. Yani hzl arabalar. Kimi dol-mularda hi pencere cam yokkenkimileri de caml ve klimal olarakhizmet veriyor. Bazlarnn arkakaplar tamamen ak. Doal klimagrevi yapyor bu scak lkede. Yal-nz dolmularn hepsinde deime-yen bir yaz var. Hem de hepsinin enn cephesine yazlyor: Elhamdlil-lah.

    lkenin, bir slm lkesi olduu-nu ilk nce ehirleri ssleyen, farkltarzda mimar yaplar olan, birbirin-den ilgin camilerden anlyorsunuz.Senegalin yzde 95i Mslman.Cuma namaz an, insanlarn dinesaygs ve namaza dknlkonusunda ok ak bilgiler veriyor.Tklm tklm dolan camilerden taancemaat; namaz caddelerde, sokak-larda klmak durumunda kalyor.Bakent Dakara bal Nofly kasaba-s yaknlarndaki Kaplumbaa iftli-i, hayvanlar lemine dalmamza veksa da olsa onlarn dnyasn tan-mamza vesile oluyor. Arlklar 100kiloya kadar ulaabilen irili ufaklyzlerce kara kaplumbaas varburada. Senegalde Pembe Gl

    bilmeyen yok. nk o,lkenin tuz gl. Her nekadar her mevsim pembeolmasa da, senenin belirlidnemlerinde pembeletiiiin bu adla anlyor. Glnetrafndaki kpkler tuzlu-luk orannn ne derece yk-sek olduunun gstergesi.Senegalde savanlarn dei-mezi baobap aalar yolkenarlarnda kilometrelerceboy gsteriyorlar. Geni apl gv-deleri ve kaln dallar ile dikkateken bu aalarn yapraklar seyrek.Kaln dallar kularn yuvalarn sa-lam bir zemine oturtmasna ok yar-dmc olduklarndan nice ku yavru-lar onlarn zerinde ayorlargzlerini dnyaya.

    Senegal nice ilginlikleri ierisin-de barndran gizemli bir lke. Biz defarkl dnyalar bulmak zere yoladevam ediyoruz. Milli Park, safarimerakllar iin gzel bir frsat; amabizim aradmz safari deil ondandaha da ilgin ve bir zamanlar yerlikabilelerin hayatlarndan bir paraolan eski bir gelenek. Senegaldedolarken ilgin bir inanca rastladk.Eskiden animist kabileler baobapaalarnn gvdesinin ierisine l-lerini defnediyorlarm. ok kaln birgvdeye sahip olan aacn iindeoluan oyua llerini brakyorlar-

    m. Gvdesinin ii kafataslar,kemiklerle dolu bir aa gryoruz.Topraa gmmeden cesetleri aacnkovuuna brakmlar. Aacnkovuu ok geni ve ieride tam 40insann kafatas ve kemikleri var.

    Palmiyelerin glgesinde birkolej... Kta, Afrika ama retmenle-ri Asyadan, Anadoludan. Zatenretmenler bizi grr grmez oscack Anadolu Hogeldinizi sy-lediler ve kaplar atlar mtebessimehreleriyle Kara Kta Afrikada.Siyah rencilerin arasnda anndaseiliyorlard Trk retmenler.Fakat yadrgamyorlar rencileronlarn beyaz olmalarn. Sankionlar da kendilerinden birileriolmulard artk. Fark yoktu siyahile beyazn. nk Anadoludangelen bu genler hissettirmemitionlara renkleri. Siyah adamlar diyeAvrupallar demiti onlara. Ama bu

    beyaz adamlar, beyaz Trkretmenler, dier beyazadamlara hi benzemiyor-lar; dostluk, kardelik, ho-gr ve insanlk diyorlard.Trk retmenlerin ocuk-lar Afrikal rencilerleoktan arkadalk kurmularbu topraklarda. Zaten arzuedilen de bu deil mi? Renk,rk kavramlarn bir keye

    brakarak sadece insan insanolduu iin kabul etme ve ona saygduyma. Birbirleriyle kaynaan siyahve beyaz renciler imdiden insan-lk iin byk mitler veriyorlar gs-terdikleri bu arkadalk rnei ile.ou Avrupal byk beyazn siyah-larla baaramad dostluk ve arka-dal onlar kk dnyalarndaylesine gzel baarmlar ki gptaile bakmamak onlar candan kutla-mamak elde deil.

    Yavuz Selim Koleji, 1997 ylndaeitim ve retimine balam. Bn-yesinde bir de ilkokul bulunduranokulun toplam renci says 400.Senegalde resmi dil Franszca.Okulda eitim dili ise Franszca vengilizce. Okulda ayrca Trke deyabanc dil olarak rencilere reti-liyor. Kz renciler syledikleriTrke arklarla Afrikann en bat-sndaki bu lkede bize Trkiye rz-gr estirdiler.

  • Yaymlad darbe gn-lkleriyle, yalnzcaelini tan altna sok-mad; ayn zamanda birlkenin gndemini batanaaya deitirdi. Hatta yar-glamann yolunu aacak-ken, yarglanan koltuunaoturdu. dedii bedelbununla kalmad, eski birefsane (Nokta dergisi) onunelinde yeniden hayat bulmakzereyken, ok uzun bir ses-sizlie gmld. Yanndaalan arkadalar iin aracoldu ve geriye yalnzca ken-disi kalnca, erteledii haya-line, Kalkandaki yalnzyaamna geri dnd. Seve-ninin ok olmas nedeniyle,sayl gnler iin geldiistanbulda yalnzlk lksnyaayamasa da, bundanmutsuz deil. Ama o, Akt-ele yazd portre yazlarylakimini mutlu, kimini mutsuzetmi. Alper-40 Benzemez

    Yz-Grm pardon,Alper Grm-40 Benze-mez Yz ismiyle kitaplaanportreler, yalnzca yazlanaayna tutmuyor. O, bakalar-na tuttuu aynadan, kendisi-ni de Grm. Bu oyun,kendisini martmaya yeti-yor!

    Kitaba konu olan portrele-rin ayrmn siz mi yaptnz,yoksa yayncnz m?

    Zaten Aktelde km port-relerin toplam 42ydi. Dola-ysyla kitap iin bir seimyapmak mmkn deildi.Tamam yaynlanacakt.Onlar 40 portre yapmakistemiler. 40 laf da, 40benzemez yz artr-m. Sonradan 42 tane port-re olduunu fark etmiler.Bu defa da isim deimekzorunda kalacakt. 40takarar kldk.

    Bu kitapta yer almasaydda olurdu dediiniz kii-ler oldu mu? Ya da yazdk-tan sonra size ask yzlgrnenler?

    Bu sadece aklla deil, duy-guyla da yazlm bir kitap.Bunlar objektif portrelerdeil. Hakszlk da etmi ola-bilirim. nemli olan, o kiihakkndaki olumsuz dn-celeri de yazmam, sevmiyor-sam da sevmediimi hisset-tirmem. Bu nemliydi benimiin. Okuyucuya ask yzlgrnen portreler olabilir.Demek ki ben, onlara okkzmm. Onlarla hesapla-mak gerektiini dnm-m ve rahatlamm. Onedenle byle bir pimanl-m yok.

    Portre yazmann yle birtehlikesi de yok mu: Yazd-nz ile kendi aranzdakihesaplamaya, okuyucu-

    nun tanklk etmesi?

    Samimiyet varsa, tehlike verisk yoktur. nk somut birhata yaptmda ve bununbana bildirilmesinde zrdilerim ve bundan huzurduyarm. zr dilemeye hereyden nce affedenin ihti-yac vardr. Ben, bunlarahazr olarak yazdm. nemliolan, yazdm anda hisset-tiklerimdi.

    Portresini okuyup, dn-cesini paylaanlar oldumu?

    Tabii... Sevdiimi akabelirttiim insanlardan ara-yanlar olduu gibi, ok ciddieletirdiklerimden de telefonaldm. Mesela SezenAksuyla, bu portre sayesin-de tantm. Beni tanma-dan, grmeden, bu kadar iyibilen birinin olmasn oktuhaf buldum. Ben sizinlearkada olmak istiyorum.

    ZAMAN HOLLANDA

    RPORTAJ

    8 KASIM 2008 14

    Bir dnem Ev erkei olmakistedim, hayat izin vermedi!Portre yazan insanlarn portresi,okuyucu tarafndan her zamanmerak edilegelir. Hele bu isimde Alper Grm olursa... Gr-m, bu yanl giden dnya iinfazla doru bir insan olduu-nun farknda m bilinmez ama,bunun bedelini en ok kendisi-nin dedii aikr. O zamaninsan dnmeden edemiyor; ook sevdii yalnzla, kaadn koyup da bencilce biranlam yklemek, Alper Gr-me hakszlk olmaz m?Bunun cevab iin onunla birazvakit geirin, yetiyor.

    F A T H V U R A L

    ALPER GRM

    Foto

    : Onu

    r

    oban

  • ZAMAN HOLLANDA

    RPORTAJ

    8 KASIM 200815dedi. Ne gzel, bu nimetbenim iin. cevabn verdim.Evine gittim, tantk. Srfonunla tanma imknn verdi-i iin bile bu portrelere min-nettarm. Cem Ylmaz arad...

    Parasn kalabalklar iindekazanan; ama elencesinikimsenin olmad yerlerdearayan bir komedyen...

    Evet... Onun da houna gitmi.Komiklik yaparak, Abi,tamam di mi; ben bu yoldadevam edeyim. dedi. (Gl-meler)

    Peki ya, kendisini aklamakisteyenler?

    Hayatta en kzdm insan tip-lerinden biri de, baar peindekoan fakat ocuuyla ilikisin-de baaramam bir anne ya dababadr. Hatta Bu mesele kar-ma karsa eer, bu insan daseviyorsam, ne yapacam?diye bir kaygm vard. Abdlla-tif ener, bunlardan biriydi.Ben byle biri deilim.demek iin arad. Daha ncekimseyi, kendi hakknda yaz-dklarndan dolay aramam;ancak beni aramas gerektiinidndn syledi. Onadokunmu. Kalabalklardanuzaklap, kendini geriye ek-mek iin AK Partiden ayrld-n dnmtm. Hayatnbasitletirmeye karar vermesiok deerliydi. Ama bir televiz-yon programnda Geri ekil-mek, zannediyorum Trkiyedeve dnyada ilk kez oluyor.deyince arp kaldm. Tele-fonda bana, Ben byle midedim? dedi. Aynen bylesylediniz. karln ver-dim. Benzer eyi Alev Alat-lda yaadm. efkatlekonuur ya, Ah yavrum,keke biraz konuabil-seydik, yazmadan nce.Beni anlamamsnz.dedi. Ben de kendialglamamn byleolduunu syledim.

    Solculuundan pi-man olan arkadala-rm bugn de mutsuz

    Bu kitapta bir sempa-tizanlk var. Kamaybecerebilenlere zel-likle... Bu ka, ikti-dardan vazgemegcn m ifade edi-yor?

    Evet, o anlamda ka.Benim iin iktidar, birsnanma alan. Onu terkedebilmek ok nemli birdeer. Ben insanlar hep ikti-dar konumundayken snarmve acaba bir zamanlar sradanbiriyken izlediim insanlar, y-netme konumuna ykselincene yapyorlar? Benim iin okelenceli bir oyundur. Maale-sef, ok olumsuz rnekler gr-dm. ktidara gelince, tuhaf bir

    insan haline geliyorlar. Mesela,geici isizlik yaadklar halle-rini ok seviyorum. Ama iktida-ra geince yine deiiyorlar...likimi kesmiyorum; amamesafe koyuyorum. Tm bun-lar reddedip, huzurla yaayabi-len, her trl maddi kstlamaynimet gibi alglayabilen insan-lar seviyorum.

    Bu snavdan siz de getiniz.Muhabirinin yapt haberdentr hapis yatmay gzealan bir editr olarak... Adilolmann karlnda dedii-niz bedeli, o ok sevdiinizyalnzla ka nedeni olarakgrdnz m?

    Evet, sen yava yava benimportreme girmeye alyorsun.(Glmeler) Tabii, yapayalnzkaldn hissediyorsun. Ayva-lkta tamamen yleydi. Gaze-tecilikten elimi eteimi ektimo dnemde. O zamanki eimleanlap, sorumluluklar tersedndrelim istedim. KzmEyll, ilkokula balayacakt.yle bir anlamayaptk: Benev erkei

    olaym, evin btn sorumlulu-u bende olsun: temizlik, bula-k, ocuu okula gtrmek...Sen de para kazan. ngilizceretmeniydi, zel derslerverecekti. Ben hayatm bylehuzurla geirmeye hazrlam-tm ve uygulamaya da koyduk.ktidarn iine girmeyecektim.Ben her eyi mkemmelenyaptm; fakat Figen yeterince ibulamad. Sonuta a kalma-mak iin 3 yl sonunda geridnmek zorunda kaldk. Ktbir histi o. Aktelin yayn y-netmenliinden ayrlmtm.Kabul edemeyeceim bir duru-ma srklenmitim. ErcanArklya ayrlmak istediimisylediimde Manyak msn?Ne tuhaf adamsn. demiti.Hakkm olmamasna ramen,bana tazminat verdi. Ayvalkabu kararllkla gittim. Orada hibeklemediim ve unuttuumbir rportajdan -ki Reha Ma-den yapmt, onun hakkndadava amay unuttular, beniunutmadlar- hapse girdim.

    ncesindeki Aydnlk mace-ras neler katt size? Politikyannz nasl besledi?

    Ben bir defa o politik dneminpimanln hi duymadm.Bende sadece bir dnsel veideolojik bir hesaplamaya yolat, o. Ve bugn baktmda ozamanlardaki iyimserlie hiyer olmadn gryorum.Sonuta birisi gelip, kllakesecekmi. O tartmalar,sorumluluk duygusu, bana okey katt. O gnlerinden pi-manlk duyan arkadalarmnimdiki hayatlar da kt.Benim olumamda o gnlerolumlu rol oynad; ama ideolo-jik ve politik eletirim olumsuz.

    Noktayla tanmanz buanlamda sk bir ideolojikbaktan, sk bir dnselli-e kay myd? Yani cemaat-ten kopu...

    Tabii, tabii... ok politikmi gibigrnen, apolitik bir dnemdi.O kadar daralm ki her ey;insanlar politik olandan bkm-t. Kendilerinin sonlandrama-yaca bir ey vard; birileriningelip sonlandrmasn istiyorlar-d ve sonlandrd. O dnembitince garip bir apolitizasyonbalad. Hayatta sadece politikaolmadn; edebiyatn, sanatn,doann, akn da olduunugrd insanlar. Noktay ka-ranlar gibi okuyanlar da, haya-tn o politik darlndan kabil-

    mi, yaamak isteyenlerdi.Ben de, o politik sk-

    may kendine itirafedemeyenler-

    dendim.

    Yalnzlk, politik yzlemeninsonucunda m kageldi?

    Kalabalklardan uzaklamak,benim karakterimin bir paras.Sylediinin pay olabilir; amayalnzl istememin de bundapay var.

    Yalnzl bu kadar severken,babalk zor bir snav olmadm?

    u ana kadarki en zor soru!(Glyor) Yalnzln sevmekkadar gl olmayan duygula-rm da var benim. Belki ondanda gl. Bunlardan biri, kzbabas olmak. Evlendiktenhemen sonra kz babas olmaduygusu ok glyd. Yalnz-lk arzumu 20 yl erteleyebile-ceim bir duyguydu. Eyllnilk yllar mthi bir dnemdibenim iin.

    Peki evlilik bitince? Bu seferkendinizden de geip, kzn-zn yaamas muhtemel trav-maya odaklanmak, yknzarlatrmad m?

    Eyll, 10 yana kadar ailehayat yaad. O, 3 yandaykenayrlmamz gerekseydi, erteler-dim sanrm boanmay. Ben deyaadm; srekli iyi giden anneve babann birliktelii dahazordur. ocuklar ne olup bitti-ini anlayamaz. O travmay,srekli birlikte olarak yendik.Eyll, 16-17 yana kadar banayapkt. Annesiyle ilikimizdehibir problem olmad. Deminunuttum sormay, sen benimgerek Aktel, gerekse Noktazamannda kye yerlememinasl alglyorsun?

    Bunun planlanm bir eyolduunu biliyorum. Amaka da var. Kalkana gidii-

    niz yalnzl tetikliyor;ama size g de veriyor,sizi besliyor. Bu geli-gi-dileri her an yaplabilirhale getirmeniz ilgin.

    Yeter ki buna deecekbir idealizm iersin.

    imdi, tamam. Evet, doru.Herman Hesse, Biz okumu-yazmlar kendimizi fazlanemsiyoruz. Zannediyoruz ki,eletirilerimizle sistemde yaraayoruz. Ama bir yandan sis-temin de bir vicdan var. Okur-yazarlar eletiriyi brakp, ehir-leri terk etseler, basit insanlarhaline gelirler. Kapitalizm aslbundan yara alr. diyor. Bura-da nemli bir eyler sezdiinidnyorum.

  • "Men teebbehe bikavmin fehve min-hm - Bir kimse herhangi bir toplumabenzerse onlardandr." (Eb Davud,Libas, 4; Msned, 2/50) hadis-i erifi, sahihbir hadis olup muteber hadis kaynaklarn-da yer almaktadr.

    Baz toplumlar yenilik adna kendileri-ni teebbhe (bakalarna zorla benzeme-ye almak) zorlam ve baka toplulukla-r teknoloji, sanayi ve terakkide rnekalacaklarna klk-kyafette, yaama tarzn-da ve zevk safada taklide kalkmlardr.te bunun ad teebbhtr ve hadis-ierifte kastedilen de budur.

    Dier bir ifadeyle, "teebbh", insann,kendi kltrnn ve tabiatnn dnakayarak, hatta z deerlerini hafife alarak,sa-ba, klk-kyafet, yeme-ime ve gn-lk hayat bakmndan olduundan farklgrnmesi, zorla bakalarna benzemeyealmasdr ve sonu itibaryla "iltihak"avarp dayanabilecek bir marazdr. Bu mev-zuda, biraz esnek ve gevek davranan birinsann, ilk k noktasn unutacak kadarmerkezden kopmas, zamanla kendindenbtn btn uzaklamas, hi farkna var-

    madan zendii ve benzedii okimselere katlmas ve Hak nez-dinde de onlardan biri addedilme-si sz konusudur. Binaenaleyh,Nur Mellifi, teebbh ve taklithastalna yakalananlara yleseslenmitir: "Ey uykuda ikenkendilerini ayk zannedenler!Umr-u diniyede msamaha veyateebbhle medenlere yanama-yn. nk, aramzdaki dere pekderindir; doldurup hatt- muvasa-lay temin edemezsiniz. Ya siz deonlara iltihak edersiniz, veya dal-lete der, boulursunuz."

    Yeri gelmiken konuyla alakalbir mlahazam da arz etmek isti-

    yorum: Kanaatimce byle teebbh tut-kunlar, yabanclar sark, alvar gibi eyle-rin giyilmesinde bir ksm faydalarn olabi-leceini ortaya atsalar ihtimal, taklit adnaalvar giyip sark saracaklardr. Hatta kad-nn tepeden trnaa kapanmasnda, iti-m ve ailev byk faydalar mlahazaederek kadnlara bizim eski entarilerimizigiydireceklerdir.

    imdilerde bizim dnyamzda ciddibir teebbhn olduu muhakkaktr vebunun kk ok eskilere dayanmaktadr.Yakn tarihimizde Abdlmecid veya kinciMahmut devri, teebbhn bir devlet poli-tikas eklinde dayatld devirdir. Budnemde bata klk-kyafet olmak zereher eyde ciddi bir teebbh gze arpar.Ne var ki klk-kyafet Hintlinin srl kla-h deildir ki, insan alsn biranda gklere karsn! Fes,keeden yaplm kafayataklan bir tr giysidir.Evet, bu mukallitlerinsanlarn kafalarnniine bir ey koyma yerineekil ve suretle oyalanpdurmulardr.

    Hatta bazlar kendi deerlerine

    kar tiksinti duyacak kadar ba-kalam ve akl- selimi hayrettebrakacak lde fikir inhiraflar-na dmlerdir.

    AIlahm, ite ben mcrim kulun, pek ok hata ve gnaha bulam ellerimi kaldryor ve Sana yalvaryorum. s vegnahkr birinin sululuu iinde ve mahcubiyetten kslm sesimle Sana halimi arz ediyorum. AIlahm, hakknda-ki hsn- zannma gre bana muamele ve mukabelede bulun; bala beni; ey yegne merhamet sahibi Rahman Rahm ve ey tevbeye koan gnahkrlar mafiret buyuran Gaffr u Settr, bendeni rahmetinle yarla.

    HAFTANIN DUASI

    w w w . f g u l e n . c o m

    KN

    D

    SOH

    BE

    TLE

    R

    Bakalarna benzemek

    iin kendini zorlama

    ZAMAN HOLLANDA KRS - SAYI 904

    LLSTRASYON: CEM KIZILTU

    Baz toplumlar bakalarna benzemeye alm ve Frenkleriteknoloji, sanayi ve terakkide rnek alacaklarna, yaama tarzndataklide kalkmlardr. 11Srtnda frenk elbisesi olan her Mslman kfir olmaz. Ancak"ille de onlara benzeyeceim."diye kendinden kaan kimseleriin ayn ekilde dnmek zordur. 22Eer insan, "Giyimimden dolay ilk bakta rktc olmayaym!"niyeti ile toplumun gelenek ve greneklerine gre davranyorsa,bunda bir mahzur yoktur. 33

  • w w w . h e r k u l . c o m

    Insann uyumas ya da uyankl illa gzlerinin ak ya da kapal olmasna balanmamaldr. Gz ak olup da gnl uyuyanbir sr insan vardr. Aslnda, hakiki grme mahalli kalbdir. Kalb gznn akl da diyebileceimiz basret sayesinde insan,ilhi tecelllerle nurlanp Zt- Ulhi-yetin nsiyeti ziysyla srmelenmi bir idrke sahip olur. Bu idrak ile de o, delil ve hi-de ihtiya duymadan eynn perde arkas srlaryla halvete erer.

    SZN Z

    B U S A Y F A , M . F E T H U L L A H G L E N H O C A E F E N D N N S O H B E T V E Y A Z I L A R I E S A S A L I N A R A K H A Z I R L A N M A K T A D I R

    Babann evladna kar vazifesi iki devre halinde mtalaa edilmektedir: Birinci devrede, baba ocuurde erinceye kadar onu biime koyma ve ona bir ekil vermede mutlak olarak mkellef ve mesul-dr.Evet, bir baba, rd ana kadar ocuuna din terbiye verecek, ona dinini, diyanetini retecek, Allah

    ve Peygamber inancn telkin edecektir. Bu onun en nemli ve birinci vazifesidir. Bunun yan sra o, ocu-unun mstakbel frtnalar karsnda bir saman p gibi saa-sola srklenmemesini gven altnaalmaya alacaktr. Ayrca ona gzel bir isim koymas, vakti gelince fuha, ahlakszla girmemesi iinevlendirmesi de onun vazifeleri cmlesindendir.

    Ancak ocuk rde erdikten sonra artk babann bir ksm mkellefiyetleri kalkar. Mesela evladnevlendirmitir. O ise boanm ve yeniden evlenmek istemektedir. Bu durum birinci derecede babay ilgi-lendirmez. Veya babas adn koymu, ocuk ise adn deitirmitir, keza bu da babay ilgilendiren birdurum deildir.

    Bunun dnda, babann "emr-i bi'l-maruf nehy-i ani'l-mnker" (iyilie ynlendirip ktlklerdensakndrma) kelimeleriyle ifade edilen bir vazifesi vardr ki, bu vazife mrnn sonuna kadar devam eder.Evet, her mmin, en yaknlarndan en uzana kadar herkese emr-i bi'l-maruf nehy-i ani'l-mnker yapmaklamkelleftir. Geri bir baba rde erdikten sonra artk evladn zorlayamaz ama ondan sonra da ona dier insan-lara olduu gibi emr-i bi'l-maruf nehy-i ani'l-mnker yapma vazifesini devam ettirir.

    Hsl, bir babann birincisi rde erecei ana kadar devam eden, ikincisi de emr-i bi'l-maruf nehy-i ani'l-mnker olarak hir mre kadar sren iki temel vazifesi vardr. Bu ikinci vazife, baba-evlat mnasebetinden dahaziyade hem karabet, hem de mmin kardelii vazifesidir. Her baba, bu vazifesini sonuna kadar devam ettirme-li ve ocuunu dalaletten kurtarmaya almaldr.

    Bugn bu iki vazife de maalesef mminler tarafndan ihmal edilmitir. ocuklara yalarna balarna gre ei-tim verilmemektedir. Bu durumda rde erdikten sonra irazeden kan bir ocua emr-i bi'l-maruf nehy-i ani'l-mnker mahiyetinde hayrhahlk yaplmas da artk ona tesir etmemektedir.

    Babann evladnakar vazifeleri

    FASILD

    AN

    FASILA

    Camilere sra koyma ve secde edilecek yerleretahta deme gibi teklifler bu dnce kay-malarnn tezahrleridir. "Ubudiyet izharetmemek ve ibadet maksadyla da olsa aslaeilmemek lazmdr; nk insanlarda ubudi-yet duygusu gelitike ve secde etme isteipekitike bakalarna kle olma hissi de inki-af etmektedir. Onun iin, ok ciddi bir isyanahlak ile kullua bakaldrmak gerekmekte-dir ki kleliin n alnabilsin!.." sz, ayetbu milletin bir ferdinin dudaklarndan dk-lyorsa, bir insann ne lde bakalaabile-ceinin hazin bir misali deil midir?

    Teebbh deil fedakrlk olmal

    Geriye dnelim; din, diyanet asndan kendideerlerinden vaz geip bakalarna benze-mek iin hususi gayrette bulunan kimsebyk vebal altna girer. Bir Mslman, bylebir teebbhle dinden kar ki hadisin ifadesibu hakikati iaret etmektedir. Hadisteki"teebbehe" kelimesi, sarf ynyle tefa'ulkipindendir. Tefa'ul babnn binas tekellf(zorlama) iindir ki buna gre mana 'kendimiyle zorlayaym ve ekidzen vereyim deiyice onlara benzeyeyim' eklinde bir taklitarzusu ifade eder. Ne var ki bugn srtndaFrenk elbisesi olan her Mslman da kfirolmaz. Ancak kfirleri adm adm takip edip,"lle de onlara benzeyeceim. Onlar naslsaben de mutlaka yle olacam" diye kendin-den kaan kimseler iin ayn ekilde dn-mek zordur.

    u kadar var ki, kendi deerlerimize balkalmamz, iinde yaadmz an gerekleri-ni gzetmemize mani deildir. Eer insan,zerine farz olan bir vazifeyi eda ederken, "-Giyim ve kuammdan dolay dlanmayaym;ilk bakta rktc olmayaym!" dncesive niyeti ile toplum telkki, rf, det, gelenekve greneklerine gre davranyorsa, bunda birmahzur yoktur; hatt byle bir dnce, tak-dir ve tebcile lyk saylr.

    Zaman ve mekna gre, ilk planda insan-lara tuhaf gelecek, onlar rktecek ve kara-cak hal, tavr, davran ve fiillerden saknmaklazmdr. Bu mevzuda da "illa byle olmal"diyerek tekellfe girmemek esastr. Evet, ata-larmzdan tevars ettiimiz kaftanmz, cep-kenimiz... ok houmuza gidebilir. Fakatbunlar bugn baz kimselere baka eyler a-rtryor, bir kyafetin tesinde manalarhatrlatyor ve rktc oluyorsa, -dinimizinve kltrmzn temel snrlarn amamakkaydyla- grntmzle de bakalarn kar-mamaya zen gstermemiz gerekmektedir.Bir gn muhataplarmz bizi genel karakteri-miz, ahlakmz ve evrensel insan deerleri-miz ile tandktan sonra, artk ne giyersekgiyelim, nerede ve nasl olursak olalm, anla-ymza, halimize ve davranlarmza saygduyacaklardr ve Allah'n izniyle ondan sonrabir problem kalmayacaktr.

    Binaenaleyh, teebbh kast olmadan bazbenzerliklere girme frenkleme saylmasa dayukarda da ifade edildii gibi kendi rzas veihtiyaryla bilerek ve kasten onlara her eyle-rinde zenerek "ok kr frenklere benze-dim ve Mslmanlara benzemiyorum" diyenizgisini koruyamam saylr.

  • Rahip iken Mslmanolma serveninizin enbana giderek, nce Hris-tiyan olma hikyenizi din-lemek istiyorum?

    Ben 1973te KonyannBeyehir ilesindedodum. Babam terziidi, fakir ama evresi genibir adamd. O zamanlarkonfeksiyon sektr Erme-nilerin elinde olduu iinstanbuldaki Ermenilerle dearas iyiydi. lkokulu bitir-dim. Ben yaramaz bir ocuk-tum. Yaz tatillerinde Kurankursuna gittim, dayak vard,korkuyordum. O dnembabamn arkada olan Artoisimli Ermeni bir terzi vard.Arto amca Bu keratay bizimkolejde okutalm. deyincebabam parasnn olmadnsyledi. O da Biz dost, arka-da deil miyiz? Parasn bizderiz. dedi ve ondan sonrastanbuldaki Ermeni Kole-jine kayt yaptrdm. Tabiikolejdekilerin rahip-rahibe-papaz olduklarn sonradanrendik. Bize ok iyi dav-randlar, telkinlerde bulun-

    dular. Anlattklar Hristi-yanlk deildi, TanrdanAllah diye bahsediyorlar,sadan Mesih diye sz etmi-yorlard. Anlattklar aklamanta yatkn eyler olun-ca, Kuran kurslarndanrendiin dinden dahagzel gelmeye balyor. Vebir sre sonra da benimdinim bu diyorsun isteristemez. O zaman Mesihsay kurtarcn ve Rabbinolarak da kabul edeceksin.dediler. Onu da kabul edi-yorum. deyince 22 Temmuz1989da be Trk arkadalabirlikte vaftiz olduk. Bunlar-dan birisi tp okumay setive bildiim kadaryla Sam-sunda bir hastanede radyo-loji blmnde alyor. Benteoloji blmn setim.Rahip olmak istiyorsan hertrl maddi imkn salarz.dediler.

    Hristiyan olduunuzu aile-nize sylediniz mi?

    Hayr. Bilmelerine de gerekyok zaten. Amerikada burskazanp niversite okuyaca-

    m zannediyorlard. Amasonra rendi. Biraz zorunagitti, bana kar hep soukoldular.

    Sizin vaftiz babanz kimdipeki?

    u anki Ermeni Patrii Mes-rob Mutafyan.

    Amerikada teoloji eiti-minde neler rendiniz?

    Btn dinleri reniyorduk.Dinlerin ileri srd tezlerihangi sorularla rtecei-miz filan retiliyordu.Kuran yzeysel okuyordukama baz ayetleri ortamnagre okuyorduk. Meselatutucu bir toplulua karAnkebut Suresi 46. ayetiokuyorsun. Genelde ftratntamamlayamayan, zayf,niversite rencilerinedirekt Hristiyanl anlat-yorsun. ranllarn insanlarasmas, kesmesi, bombala-ma gibi telkinlerde bulunu-yorsunuz. 1. Yuhannann 3.blm 16. ayetindeki Tan-rnn insanlar ok sevdiinifilan anlatyorsun. niversi-

    teyi bitirdikten sonra Ameri-kada iki yl zorunlu stajaltnda alt yllk bursun geridnm balyor. Deiikeyaletlerde 4er ay grevyaptm. Sonrasnda 2 ylVatikanda altm. OradanYunanistanda iki yl aln-ca burslar denmi oldu.Onun ardndan lkenizegnderiliyorsunuz. Benstanbula gnderildim.Gngren ve Modada kili-selerde altm. Protestan-larla o dnem tartmalarmoldu, nk ibadet ekilleriuydurma, Anadolu Orto-doks kltryle ibadet edi-yorlar. Deiik mezhep veazizlerin szleriyle hareketediyorlar. ngiliz Protestanl- sistemine ve doktrinineters dyorlar. Haliyleonlarla bir daha konuma-dm.

    Ka Hristiyan mezhebivardr Trkiyede?

    50 kadar mezhep var, bunun14-15i faaliyette. En etkinolanlar Luteranlar ve Kato-liklerdir.

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 2008 18

    Bedizzamann eserlerisayesinde Mslman oldumHristiyan olduktan sonraPadre Anderas Palaylagosadn alan Abdullah Palazo-lu, Konyal terzi bir babannolu. Teoloji eitimi aldktansonra birok lkede grevyapan ve alt yabanc dilbilen rahip, Konyada yksekrtbeli bir konumda grevyaparken tekrar Mslmanolmay semi. Vaftiz babas-nn imdiki Ermeni PatriiMutafyan olduunu syleyenve geinmek iin haftalk 50YTLye alt ay boyuncahamallk yapan Palazolu ileilgin hayat hikyesinikonutuk.

    H . S A L H Z E N G N

    Foto

    : na

    l Liv

    anel

    i

  • Alt dili nerede rendiniz?

    ngilizceyi Amerikada ren-dim. Zaten ay iinderenmek zorundaydk, yoksasnr d ediliyorsunuz. lerihafza tekniklerini rettilernce. Beyni bir CDyi kullanrgibi kullanmay retiyorlar.Vatikanda talyancay, Yuna-nistanda Yunancay ren-dim. Eitim dili zaten AntikYunanca idi. En gzel bu dilikonuurum. Adyaman Nem-rutta bilimsel aratrma yap-tk, 8 ay sresince Krteyirendim. Profesyonel olarakelektro gitar ve keman alyo-rum. an eitimi aldm. Hattabe-alt tane Hristiyan ilahisibile besteledim. Zaten Hristi-yan retisinde opera, bale,mzik gibi eitimlere ynlen-dirirler. Mesela eski len papasper opera bilirdi. Benkarateyi setim ve siyahkuakta nc dereceyekadar ykseldim. 2004 Fran-sada Avrupa ikincisi oldumkaratede.

    Grev yeri olarak neden Kon-yay setiniz?

    Ynetim ve finans ileri iingeldim, zmir piskoposunabalydm. 80 ev kilisesininpapazlarnn bandaydm.Fetva makamndaydm.

    Konyada 80 tane ev kilisesimi var yani?

    Evet. Geneli Protestandr. Bilgive kltr olarak hepsinin

    bandaydm. Eer grevimedevam etseydim nmzdekiyl episkopos olacak ve blgesorumlusu olarak zmire gide-cektim.

    Peki ka Hristiyan vardrKonyada?

    Drt sene ncesinde 1.000 kiivard. imdiki sayy bilemem.Geneli niversite rencisidir.Her ev 10-15 kiiden oluur.yle Hristiyan iadamlar var-dr ki, duysanz ismini hadiyaa! dersiniz. Konyadaki evkiliseleri zerine grev yapar-ken Trk olduumu kimse bil-mezdi. ok kiiyi aforoz etmi-imdir. Trkiye aleyhinekonuanlar da aforoz ettim.Ben lkemi ok seviyordum ozamanlar. Bir de Hristiyaninancna gre Tanrnn srekli

    bakp gzetledii yer Anadolutopraklar.

    niversite rencileriyle ilgi-li almalar nasld?

    Dolar baznda haftalk paraveriyorduk. Ama onlar da birtaraftan iliyorduk. Onlar bizienayi yerine koyduklarndnrken, bir sre sonraslami altyaplar yoksa syle-diklerimiz mantkl geliyordu.Beyinlerini ykyorduk. niver-siteye giden ve maddi sknteken rencileri takip ediyor-duk. Bir adamn niyetini akdiye anlarm. nk psikolojieitimi de aldk.

    Mali sistem nasl iliyordu?

    Vaftiz olmu herkes kazandk-larnn % 25ini kiliseye vermekzorundadr. Bir de dnyada

    resm kaytl 2,5 milyar Hristi-yan var. Hepsi sadece 1 dolarverse 2,5 milyar dolar eder.Hristiyanlkta kyameti hzlan-drmak diye bir olay vardr. Bellibir sayya ulanca sann gele-ceine inanrlar. O yzdenHristiyan saysn artrmayaalyorlar.

    Siz Konyada ka kiiyi vaftizettiniz?

    Ben kimseyi vaftiz etmedim.Vaftiz babas oldum ama. Vaftizhavuzu, Havzanda, biri Ameri-kal dieri Yeni Zelandal ikibayann elma yetitirdii birbahede. Kimseyi Hristiyan-latrmadm ama geenlerde birHollandaly Mslman yap-tm. 7-8 kiiden sz aldm,Kuran anadillerinde en az birkere okuyacaklar. YalnzYunanca olarak Kuran yok, odilde de mutlaka Kuran olma-l.

    Bylesine nemli bir grev-deyken, sizin Mslmanolmanz salayan ne oldu?

    Bir gazetenin blge mdr iletantm. Onunla arkada oldukzaman ierisinde. Bana bir gnAndreas dedi, Bugnk sizinkitaplarnzda peygamberimi-zin gelecei 114 yerde yazl.Nasl olur da bunu grmezsin?Ben sradan bir adam deilim,din zerine ihtisas yaptm.Bunu nasl grmediimi d-nyorsun, samalama. Orijinalncilleri bile okuyup 6 diye

    eviren bir adamm. dedim.Bana her trl inancn birkenara koyup BedizzamannMektubatn okumam nerdi.14. blmdeki Mucizat iki ylboyunca inceleyip okudum. kiyln sonunda grdm ki Bedi-zzaman Hazretleri doru sy-lyor. Mesela ncilde geen vesann (as) geleceini sylediikiiyi t diye yazmlar.Meerse asl vc, ok venanlamnda imi. Bir sr sfat-lar deitirmiler.

    Ve sonra Mslman olmayakarar verdiniz?

    Evet. Mftle gittik, basnfilan aralm dediler. Kabuletmedim. Ben hibir cemaatekatlmayacam filan syledim.slam iyi kt renip yaa-dm. 4,5 yl kendimi gizledim.Daha nce vaftiz ismim And-reast, kimliimde din yerindeHristiyan yazyordu. imditekrar slam oldu. Mslmanolarak sa peygamberi, Rab ola-rak grdm sadan daha oksevdim. imdiki ncil dinikitaptan ziyade mektuplardan,tarihsel olaylardan oluan birkitap. Manta uygun bir felse-fe retisi Hristiyanlk.

    Mslman olduktan sonraneler yaptnz?

    u an hamallk yaparak haftalk50 YTL kazanyorum. Ama birsredir yapmyorum onu da.Babamdan kalan bir ev var,annemle orada oturuyorum.Kendi halimde dervine birhayat yapyorum. Bana ajanfilan diyorlar. ki kez midekanamas geirdim, kalbimestent takld.

    Neden oldu bunlar?

    Hristiyanlarn yapt maddi vemanevi basklardan oldu. Kafa-y syrtacak noktaya getiriyor-lar. stifa ettikten sonra DnyaKiliseler Birliinden, ABDdekifinansal ilere bakan irketten,zmirdeki yardm kuruluualtnda misyonerlik yapan ir-ketlerden geldiler. Vatikandangeldiler. Sindiremediler Msl-man olmam. lm tehdidialdm. Salarm bembeyazoldu, boyattm. Mal varlmelimden aldlar. ki pantolo-num, iki gmleim bir de hr-kam var. Rabbimden 35 yldaha istiyorum. Hristiyanla17 ylm verdim, bunun ikikatn da slam iin vermek isti-yorum.

    Daha nce papazdnz, bun-dan sonra imam m olacaks-nz?

    u an hayat hikyemi kitap ola-rak yayorum. Hristiyanlnve Mslmanln amentsisimli almalarm var. Hristi-yanln tezini rten bir eser.Elimle yazdm antik Yunan-ca-Trke szlm var. Belkibunlar kitap olur.

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 200819

    Benimle tartacak bir papaz aradm

    Neden televizyon ekranlarna, magazin programlarnaktnz?

    Karma kp tartacak bir papaz aradm. lmine gve-nen buyursun, ncilde Peygamberimizin ismini nasl giz-lediklerini anlataym. Ama kimse kmad. Onlar da Ms-lman olsunlar istiyorum. Tek yol bu. 17 ylm verdimHristiyanla, onu yaktm ben. Yoksa ben balar filanhari 9.500 dolar maam vard. Artk magazin program-larna gitmem.

    Evlenmi ve boanmsnz da yle mi?

    Evet. Ben Mslman olunca ayrld eim. slam kabuletse srerdi. Evlenirsem doacak ocuumun isimleriniMeryem ve Ahmet koyacam.

    Yksek rtbeli rahipken Mslmanla yeniden adm atan Abdullah Palazolu ile bol eyvallahl cmleler kurduk. Lakin Konyada 80 tane apartman kilisesi var deyince eyvah demekten kendimi alamadm.

  • Yararl m, zararl m tar-tmalar srerken, Tr-kiyenin Mersin Akku-yuda yaplacak ilk nkleerenerji santralinin ihalesi ger-ekletirildi.Baz evreci-lerin younmuhalefeti-ne ramen

    dzenlenen ihaleyi, Trkortakl Rus firma kazand. intuhaf yan, ihaleyi uzunzamandr takip eden ve CinerGrubuyla birlikte gireceiniaklayan Rus Atomstroy-export irketinin ilk ortakl,evreci TEMA Vakfnn kuru-cu yesi Mfit Erbilginleydi.Sonra geri plana den ERGnaatn sahibi ErbilgininTEMA kurucularndan olmas,kk gruplarn dnda evre-ci duyarllyla bilinen kesimipek rahatsz etmedi. nkevreci vakf ve dernek yeleri-nin birou bu tr faaliyetleriniinde. rnein, TEMAnnkurucularndan iadam NihatGkyiit, sahibi olduu Tekfenirketiyle enerji alannda faali-yet gsteriyor ve vakfn dierkurucu yeleri arasnda daevreye en ok zarar verdiiiddia edilen dev sanayi irket-leri var. stelik bu arpklk,yalnzca TEMAyla da snrldeil. Sahip olduu televizyonkanal NTVde sklkla doayavurgu yapan Dou Grubu daevreye verdii zararla gn-demden dmeyen General

    Motorla girdii ortaklkla bili-niyor. General MotorunCEOsu Ferdinando Beccalli,2007 Maysnda Trkiyeyegelmi, Dou Grubuyla nk-leer enerji alannda birliktehareket edebileceklerini ak-lamt. Becalli, Garanti Banka-sna yaptklar yatrmn yansra salk ve yksek teknolojialannda da alacaklarnifade etti. Garanti BankasnnDoal Hayat Koruma Vakfna(WWF) sponsor olduu d-nlrse, arpkln boyutukorkutucu bir hal alyor. ev-reci eylemlerde nde gelenisimlerin ou, nkleer enerjikonusunda bilgi sahibi olma-dklarn sylyor. TEMA Vak-fnn kurucusu HayrettinKaraca, Ben nkleerden anla-mam. Benim iim toprakla.diyor. Eski TEMA genel md-r ve imdilerde Greenpea-cein Akdeniz direktr Uygarzesmi ise, meseleninTEMAya mal edilmesininyanl olduunu, bunun Erbil-ginin sorunu olduunu anlat-yor. TEMA kurucularnn nere-deyse tamamnn Trkiyenin

    nde gelen sanayicileri oldu-unu hatrlattmzda dazesmi, konu hakknda okkonumak istemediini ifadeediyor. Doal Hayat KorumaDerneinin (DHKD) ProjeMdr Sema Atay, Nkleersantrallerin zararl olduunudnen de var dnmeyende. Herkes bir sr ey syl-yor. Dernekte de nkleer ener-jinin zararl olduunu d-nenler ve dnmeyenlerolabilir. Konutuklarmzyaynlarsanz, bu hakszlk vesaygszlk olur. diyor. Trkiyeevre Platformu (TREP)Bakan ve Marmara niversi-tesi retim yesi Tanay SdkUyar da Yenilenebilir enerjikullanmnn niin gerekliolduunu anlatrm ama sizbana evreci vakflarn kuru-cular neden nkleer santralihalesine girer? diye sorarsa-nz bilemem ki kimin eli kimincebinde. diye konuuyor.

    evrecilik maskesiyleihale!

    Nkleer santralin inasna netbir tavr koyan nadir oluum-lardan biri Doa Savalarevre rgt. Doa Savala-

    rnn (DS) Bakan ZaferMurat etinta, ev-

    reci grnenlerisert bir dille

    eletiri-y o r .

    TEMAnn oluumunda Hayret-tin Karacann iyi niyetindenfaydalanldn syleyen etin-ta, evreciyim diyen birininnkleer enerji hakknda bir eybilmiyorum demesi abestir. 170maal alanyla TEMA birholding gibidir. evreci gei-nenler, sermayenin oluturduuyaplanmalar, bunlarn doaylaevreyle uzaktan yakndan ilgisiyok. diyor. etinta, evrecieylemleriyle gndeme gelenGreenpeacein dnya petroldevi Shellin % 51ine sahipolduunun belgeleriyle ortayakonduunu, TEMA eski GenelMdr Uygar zesminin deTEMAda olduu gibi Green-peacede de yksek paralar kar-l altnn altn iziyor.etinta, TEMA kurucularn-dan Nihat Gkyiitin Bak-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattgzerghnda yapt birincisnf toprak arazilerinin tahriba-t halen giderilememitir.Amalar kendi yaptklar iigizlemek ve bir anlamda dagnah kartmakt. Aslndaevreci kurumun banda gr-nerek ihale kovalamak amacn-dalar. Kendilerini evreci, siviltoplum rgt olarak tanmla-yan insanlarn, evreyle alakasyok. Bu yn kullanarak kenditicar faaliyetlerini srdrmek verant elde etmek iin kullanyor-lar. Hayrettin Karaca ticar faali-yetlerden ekildi. Nihat Gkyi-it, Mfit Erbilgin gibi isimlerneden ekilmedi? nk halaihale takibine devam ediyorlar.evreci geinen sermaye sahip-

    lerinin, kazanlarnn birblmn de evre iin

    harcadklarn, evreyi kir-lettiklerini gizlemek iinde bu imaja ihtiya duy-duklarn anlatyoretinta. evreyleilgili faaliyetlere gzboyamak iin girdik-lerini iddia eden DS

    Bakan, Bunu yapar-ken de yine kendilerine

    mal ediyorlar. Vergidenderek yaptrdklar parklara

    kendi adlarn yahut elerininve yaknlarnn adn veriyorlar.O kadar ok aklar var ki.Deniz Temiz Dernei (Turme-pa) de ayn bunun gibi. Gnahkartan ve ilerin hallolduu biryer. Mesela, eski Doal HayatKoruma Vakf Bakan OkanTapan da petrolcdr. Tran-strakya petrol boru hattnn iha-lesine girmek istedi. Bunlar STKfilan deil. Holding ve holding-lerin yan kurulular. Dernekler-de olan yolsuzluklar, bu trkurulularda ve vakflarda fazla-syla oluyor. Halkmz kime yar-dm ettiine dikkat etmeli. Eerbunlar inkr eden varsa, istedi-i platformda aklarn anlat-maya hazrm. diyor.

    ZAMAN HOLLANDA

    GNDEM

    8 KASIM 2008 20Nkleerci olduklarn