nasza parafia, styczeń 2015

Click here to load reader

Post on 11-Jan-2017

217 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • Nasza Parafia Informator Ewangelicko Augsburskiej Parafii Wniebowstpienia Paskiego

    w WarszawieNr 1 (164) stycze 2015 roku

    Haso miesica: Dopki ziemia istnie bdzie, nie ustan siew i niwo, zimnoi gorco, lato i zima, dzie i noc 1 M 8, 22.

    ks. bp gen Ryszard Borski wito EpifaniiGreckie rda nazywaj to wito epiphaneia lub theophaneia (Objawienie, BoeObjawienie), w ujciu aciskim nazywa si ono Epiphanie. wito to zacztoobchodzi najpierw we wschodnim chrzecijastwie. Wizay si z nim historienarodzenia i dziecistwa Jezusa z Ewangelii w. Mateusza i w. ukasza.W chrzecijastwie zachodnim szczeglnie przypisanym do tego wita tekstembya relacja o mdrcach ze Wschodu. Ze witem Epifanii zwizane byy te inneteksty biblijne, wskazujce na bosko Jezusa, na przykad o chrzcie Jezusaw Jordanie przez Jana i o cudzie w Kanie Galilejskiej.

    Skd wzia si data tego wita? W pogaskim Egipcie w nocy z 5 na 6 styczniaobchodzono narodziny syna soca Aiona z dziewicy Kore. Prawdopodobnie juw III wieku chrzecijasko-gnostycka sekta Bazylidianw nawizaa do tegozwyczaju i 6 stycznia odprawiaa nocne naboestwo na pamitk chrztu Jezusaw Jordanie, rozumiejc ten akt jako waciwe poczcie i narodziny Chrystusa.Prawdopodobnie na pocztku IV wieku Koci chrzecijaski w Egipcie albo przejto wito od Bazylidianw, albo przeciwstawi ich witu swoje wasne. W kadymrazie pocztki naszego wita Epifanii le w Egipcie, a dokadnie w Aleksandrii.Wspominano w tym dniu zarwno chrzest Jezusa w Jordanie, jak i Jego narodzenie.Take cud w Kanie Galilejskiej nalea do krgu tematw tego wita. Gdy podwpywem Zachodu przejto witowanie Boego Narodzenia, motyw wcieleniaprzesun si z 6 stycznia na 25 grudnia, za 6 stycznia wspominano chrzest Jezusaw Jordanie.

    W drugiej poowie IV wieku wito Epifanii szybko rozprzestrzeniao si zarwnow chrzecijastwie wschodnim, jak i zachodnim, aby przez Gali, Hiszpanii pnocn Itali dotrze do Rzymu. W Kocioach Azji Mniejszej i Bizancjum witoEpifanii stao si ostatecznie dniem wielkich chrztw w zborach, za w Rzymiedniem wspominania mdrcw ze Wschodu.

    W naszych czasach w wito Epifanii podkrela si przede wszystkim krlewskiepanowanie Chrystusa i to, e jest On wiatem pogan. W Nim Bg prawdziwiezwrci si ku ludzkoci i buduje swoje krlewskie panowanie nad wiatem.

  • Chrystus jest wiatem pogan, dlatego w Kocioach ewangelickich wito Epifaniiobchodzone jest jako wito Misji. Gwiazda, ktra wskazywaa mdrcom drog doJezusa, wpisuje si w symbolik duchowego owiecenia niewierzcych do wiaryw Chrystusa. Tajemnica Boego Narodzenia w wito Epifanii znajduje swojerozwinicie. Punkt cikoci zostaje przeniesiony na objawienie si Boga w ciele, nawcielenie Syna Boego. Mdrcy ze Wschodu oddaj Mu hod nie tylko jakoziemskiemu wadcy, lecz take uwielbienie jako Boemu Posacowi i OsobieBoskiej.

    (Opr. na podstawie: Bieritz Karl-Heinrich, Das Kirchenjahr. Feste, Gedenk- und Feiertage in Geschichte undGegenwart, Verlag C.H.Beck, Mnchen 1991; Grn Anselm, Heilendes Kirchenjahr. Das Kirchenjahr alsPsychodrama, Vier-Trme-Verlag, Mnsterschwarzach 1985)

    wito Epifanii 20151. Gdy za Jezus narodzi si w Betlejemie Judzkim za krla Heroda, oto mdrcy zeWschodu przybyli do Jerozolimy i pytali: 2. Gdzie jest ten nowo narodzony krl ydowski?Widzielimy bowiem gwiazd Jego na Wschodzie i przyszlimy odda Mu pokon. 3. Gdyto usysza krl Herod, zatrwoy si, a z nim caa Jerozolima. 4. I zgromadziwszywszystkich arcykapanw i nauczycieli ludu, wypytywa ich, gdzie si ma Chrystus narodzi?5. A oni mu rzekli: W Betlejemie Judzkim; bo tak napisa prorok: 6. I ty, Betlejemie, ziemiojudzka, wcale nie jeste najmniejsze midzy ksicymi miastami judzkimi, z ciebie bowiemwyjdzie wdz, ktry pa bdzie lud mj izraelski. 7. Wwczas Herod przywoa potajemniemdrcw, dokadnie dowiedzia si od nich o czasie pojawienia si gwiazdy. 8. I posa ichdo Betlejem i rzek: Idcie, dokadnie si dowiedzcie o dzieciciu, a gdy je znajdziecie,doniecie mi, abym i ja poszed odda mu pokon. 9. Oni za, wysuchawszy krla, odeszli.A oto gwiazda, ktr ujrzeli na Wschodzie, wskazywaa im drog, a doszedszy do miejsca,gdzie byo dzieci, zatrzymaa si. 10. A ujrzawszy gwiazd, niezmiernie si uradowali.11 I wszedszy do domu, ujrzeli dzieci z Mari, matk jego, i upadszy, oddali mu pokon,potem otworzywszy swoje skarby, zoyli mu w darze zoto, kadzido i mirr.12. A ostrzeeni we nie, by nie wracali do Heroda, inn drog powrcili do ziemi swojej.

    Mt 2,1-12

    Drodzy Parafianie!

    W tekstach biblijnych czytanych i rozwaanych w okresie wit Boego Narodzeniasyszymy o pierwszych reakcjach prostych pasterzy izraelskich, do ktrych dotaraEwangelia o przyjciu na wiat Zbawiciela. Chocia Syn Boy, Jezus Chrystus,przyszed na wiat jako yd pord ydw, naley On do wszystkich narodw,wszystkie narody nale do Niego i we wszystkich narodach do dzisiaj szuka tychi pyta o tych, ktrzy Mu zaufali, ktrzy Go umiowali, ktrzy pragn Go naladowa.Take nasza wiara w Niego i w Jego imieniu w Boga jedynego ma swoj podstawi rdo w tym, e Jego boska Osoba, zbawcze dzieo i przesanie przekroczyywszelkie historyczne, kulturowe, religijne i etniczne bariery. Ten znany nam oddziecistwa tekst z Ewangelii w. Mateusza wskazuje na pocztek dziea Boegomidzy poganami, zanim jeszcze Chrystus sam mg potwierdzi, e Bg Ojciecposa Go do wszystkich ludzi wszystkich narodw i dla wszystkich uczyni GoZbawicielem. Nasza Parafia stycze 2015 roku 2

  • I.

    Gdy za Jezus narodzi si w Betlejemie Judzkim za krla Heroda, oto mdrcy zeWschodu przybyli do Jerozolimy i pytali: 2. Gdzie jest ten nowo narodzony krlydowski? Widzielimy bowiem gwiazd Jego na Wschodzie i przyszlimy oddaMu pokon.

    Wsuchajmy si w te sowa, pomijajc to wszystko, co dodaa do nich tradycja.Nadaa ona owym trzem mdrcom imiona: Kacper, Melchior i Baltazar, na ichskronie naoya krlewskie korony. Mateusz nie zna jednak ich imion i nie podnosiich statusu do rangi krlewskiej. Nie wymienia take ich liczby, ktr tradycjawywioda od trzech wymienionych w tym tekcie prezentw: zota, kadzidai mirry. To jednak, co jest wane dla wiary, nie pochodzi z pniejszej lub jakiejlokalnej tradycji, lecz znajduje si ju w samym tym tekcie. To mianowicie, epewni ludzie pogaskiego pochodzenia przychodz, aby odda cze Mesjaszowijako przyszemu krlowi caego wiata. Przychodz z mroku historii i znikajw mroku historii, ale zostawiaj wiadectwo, e widzieli gwiazd Jezusa. Dlaantycznego wiata okrelenie to oznaczao, e Boy Posaniec zstpi na ziemi.Mdrcy podjli wic trud dalekiej podry, aby Go znale, odda Mu czi obdarowa przywiezionymi ze sob darami.

    Od dwch tysicy lat historia ta mwi nam to samo: W Chrystusie Bg objawi siludzkoci, w Chrystusie przyszo do nas Boe zbawienie, ratunek, nadziejawiecznoci. W Nim Bg daje nam krla ludzkoci, kapana czystej wiaryw jedynego Boga, jedyn skuteczn ofiar pojednania pomidzy Bogiem a ludmi.Przesanie opowiadania o mdrcach ze Wschodu na pocztku Ewangelii w.Mateusza i misyjny rozkaz Jezusa na jej kocu podkrelaj obejmujcy ca ludzkocharakter Boego objawienia i zbawczego dziaania w Chrystusie. Chrystus nie jestnasz wasnoci. Jego Ewangelia nie czyni nas jej wycznymi depozytariuszamilub dysponentami. Chrystus, Ewangelia, Pismo wito nie s wewntrznymiwielkociami Kocioa, tego lub owego. Nie my mamy Chrystusa, lecz On ma nas,nas wszystkich: wierzcych, inaczej wierzcych, wtpicych, niewierzcych. WedugBoego ustanowienia jest On Zbawicielem wszystkich ludzi. Dlatego te witoEpifanii obchodzimy jako wito Misji, przypominajc sobie, e adna czstka naszejwiary, aden aspekt naszej wiary i aden przywilej naszej wiary nie jest tak bardzonasz, aby jednoczenie mia nie nalee i mia nie by oferowany dokadniewszystkim innym ludziom tej ziemi.

    Z jakim skutkiem? Mateusz opowiada nam w tym fragmencie swojej Ewangeliio dwch spord moliwych reakcji, mianowicie na przykadzie krla Heroda z jegodworem oraz owych mdrcw ze Wschodu.

    II.

    Wie o przyjciu Chrystusa moe wywoywa lk, strach, panik. Proste pytanieo miejsce przebywania nowonarodzonego krla ydowskiego, zadane na dworzepanujcego wadcy, wywouje poruszenie w caym miecie. Nie panujcego odwielu ju lat z mocy i nadania senatu rzymskiego szukaj przybysze ze Wschodu?Nie jemu chc odda pokon i nie jemu zoy swoje dary? Obok niego jest ju natej ziemi jaki inny, nieznany krl? To przecie moe oznacza dwuwadz, destabiliNasza Parafia stycze 2015 roku 3

  • zacj, zachwianie dotychczasowej pozycji nie tylko krla, lecz i kadego, kto znalazswoj wygodn nisz w panujcych ukadach. Nie tylko Herod si zatrwoy, nietylko dwr, zoony z jego najbliszych wsppracownikw, lecz take wszyscy inni,ktrzy dopasowali swoje ycie, interesy i aktywnoci do panujcych od wielu julat warunkw.

    Tego nowego krla, ktry chce zaj centralne miejsce w sercu i yciu czowieka,Chrystusa, Boego Syna, obawiaj si i dzisiaj wszyscy, ktrzy w ten lub innysposb, pod tym lub innym wzgldem siebie samych uczynili krlami swojegoycia, ktrzy tak si w tym yciu zakrcili, tak zakrcili wszystkim wok siebie, abywszystko wok nich zaczo si krci i im suy. Jeste takim krlem swojegoycia? Jeste? To masz powody, aby obawia si Tego, ktry narodzi siw Betlejem. Bo jeli tak, to On przychodzi, aby ci zdetronizowa. Nie, aby ciczego cennego pozbawi, lecz aby zdetronizowa ci dla twojego najwyszegodobra. Przychodzi jako twj krl, jako twj kapan, jako twoje zbawienie.

    Kto jednak chce, jak Herod wtedy, aby wszystko w jego yciu pozostao postaremu, ten musi jak najszybciej zapomnie o Boym Narodzeniu. Bo przyNowonarodzonym w Betlejem nic nie pozostaje po staremu. Kady czowiek, ktrysam siebie uczyni krlem swojego ycia, musi albo pj drog Heroda, prbowaza wszelk cen zachowa swoje panowanie, nawet jeli chodzioby jedynieo panowanie nad swoim wasnym yciem, albo pj drog owych mdrcw, abyukorzy si przed Boym Synem, uniy si przed Nim i z radoci odda Mu czejako swojemu Panu: krlowi, kapanowi i Zbawicielowi.

    III.

    Przypatrzmy si wic bliej tej drugiej moliwoci, ktra z pewnoci bardziej nasinteresuje i ku ktrej z pewnoci si skaniamy. Tego przecie chcemy jako ludziewierzcy w Chrystusa: by przy Nim, oddawa Mu swoim yciem chwa.I wszedszy do domu, ujrzeli dzieci z Mari, matk jego, i upadszy, oddali mupokon, potem otworzywszy swoje skarby, zoyli mu w darze zoto, kadzidoi mirr.

    Upa przed kim na kolana, zoy mu pokon to zachowania i gesty, ktre byynormalnymi oznakami ziemskiej czci dla ziemskiego wadcy w tamtych czasach naWschodzie. Nasze tumaczenie nie oddaje jednak wiernie tego, co zawiera orygina,mianowicie, e mdrcy oddali Nowonarodzonemu take cze i chwa,przysugujce Bogu. W Dzieciciu Jezus pierwsi przedstawiciele pogan symbolicznieuczcili przyszego krla caej ludzkoci i Boga, ktry sta si czowiekiem.W troskliwych ramionach Marii rozpoznali ludzk i bosk, ziemsk i niebiask,doczesn i wieczn, wcielon nadziej dla ludzkoci.

    potem otworzywszy swoje skarby, zoyli mu w darze zoto, kadzido i mirr.To, co posiadali, to ze sob przynieli, to, co byo dla nich wartociowe. Trzy dary niewskazuj na trzech mdrcw, lecz liczba trzy jest w Biblii czsto symbolem peni.Owi pierwsi pielgrzymi przyszego chrzecijastwa przynieli wic ze sob peniswoich darw. Symbolicznie obdarowali Jezusa caym bogactwem Wschodu. Nieograniczyli si jedynie do gestw, oni co z siebie i od siebie ofiarowali. Nasza Parafia stycze 2015 roku 4

  • Ofiarowali Nowonarodzonemu czas i trudy podry, dali Mu co ze swojejwasnoci. A cay ich wysiek i determinacja ka przypuszcza, e nie chodziojedynie o symboliczne dary.

    Taka jest wic ta druga moliwo, moliwo mdrcw ze Wschodu, w reakcji nawie o Nowonarodzonym: odda mu cz jako najwyszemu krlowi, rozpoznaw Nim Boga i uwielbi Go, darowa Mu to, co jest dla nas prawdziwie cenne.

    Do tej drugiej moliwoci naley te jej zakoczenie, jej absolutnie otwartezakoczenie. O mdrcach dowiadujemy si tylko tyle, e powrcili do swojejojczyzny. Moemy jedynie snu przypuszczenia na temat tego, jak to spotkaniez Chrystusem w kontekcie wszystkiego, co podczas swojej podry przeyli,wpyno na ich dalsze ycie. Prawdziwie otwarte, bez spekulacji i przypuszcze,pozostaje natomiast zakoczenie tej historii dla nas: dla nas, ktrzy znowu, jak coroku, pielgrzymowalimy w naszej wierze do Ziemi witej, do Betlejem, domiejsca Boego Narodzenia. Zdylimy ju stamtd powrci, a ogoocona z ozdbchoinka zostaa wystawiona przed dom i zabrana. W domu za zamilka na kolejnyrok kolda. Przypomniane dziecistwo migno nam przed oczami na chwil kilkai mino? Atmosfera Boego Narodzenia przemina po 6 stycznia kolejnego roku?I c z tego? Co stracilimy, jeeli On, Pan i Zbawiciel pozostaje z nami? Jeeli my,dzieci Boe w Chrystusie, pozostajemy przy Nim i trwamy w naszych modlitwachdo Niego? C stracilimy, skoro On pozostaje nasz mioci, wiar, nadziej?Absolutnie nic!!! bo Zbawiciel, Odkupiciel, wiatu dan grzesznemu

    Amen.

    ks. bp gen Ryszard Borski

    Dobry Boe WieczornyPamitaj o wszystkich Tob dowiadczonychNie cigaj ich swoim niepokojemPodaruj winy liczneWyzwania gniewne im zapomnijW tej jednej chwili BoeNim zasn po swe donieNa oczy poniciem zwoneNocn samotno obroPrzed piekem wizji

    Daj im pozna ulg daru miociWielki Boe Milczenia

    Bystra, stycze 1998

    Autorka ma na imi Jolanta, niestety nie pamitam ju nazwiska, mino tyle lat... Bya suchaczk studiw doktoranckich ChAT. Wiersz bardzo mi si podoba, dlategochciaam si nim podzieli

    J.J.Nasza Parafia stycze 2015 roku 5

  • Co nowego w ekumenii?

    EUCHARYSTIA DROG A NIE ZWIECZENIEM JEDNOCI

    Na zakoczenie 37. Europejskich Spotka Modych, ktre odbyy si pod koniecgrudnia 2014 r. w Pradze (do czeskiej stolicy przybyo ponad 30 tysicy modychludzi, a najliczniejsz grup stanowili Polacy wyznania rzymskokatolickiego), bratAlois przeor ekumenicznej Wsplnoty Taiz wypowiedzia znamienne sowa:Zawsze bd istnie rnice midzy chrzecijanami; pozostan one zacht doszczerego dialogu, mog rwnie nas wzajemnie wzbogaca. Czy nie nadszedjednak czas, by najwaniejsza staa si wynikajca z chrztu, wsplna dla wszystkichtosamo, ktra ju jednoczy nas w Chrystusie?

    W czwartkowy wieczr 1 stycznia 2015 roku brat Alois kontynuujc swojerozwaania powiedzia: Chrystus daje jedno wtedy i w taki sposb, w jaki samzechce. Jeeli jednak nie czekamy na ni razem, jak moe nam j da? To wtedy,kiedy apostoowie byli zgromadzeni pod jednym dachem, razem z Mari, otrzymalidar Ducha witego. A Duch wity zawsze jednoczy nas w naszej rnorodnoci.

    Zastawiajc si nad tym, w jaki sposb znale si pod jednym dachem, francuskiduchowny zaproponowa sze drg. Pierwsza to tworzenie z ssiadami i czonkamirodziny swego rodzaju podstawowych wsplnot, eby razem si modli, pomagasobie wzajemnie i bardziej si do siebie zbliy. Druga intensyfikacja istniejcegoju wspdziaania wsplnot rnych wyzna. Kada wsplnota mogaby robirazem z chrzecijanami innych wyzna wszystko, co mona zrobi wsplnie i nierobi niczego, nie liczc si z nimi. Trzecia propozycja to sprawienie, aby katedry czygwne kocioy w miastach byy domami wsplnej modlitwy dla wszystkichmieszkajcych tam chrzecijan. Czwarta dotyczy czenia dialogu teologicznego orazrefleksji etycznej poszczeglnych Kociow ze wspln modlitw. Pita to zachtado przyjcia przez wszystkie Kocioy posugi jednoci sprawowanej przez BiskupaRzymu. Czy nie mona by rozpozna w nim kogo na podobiestwo sugi, ktryczuwa, eby midzy brami i siostrami przy caej ich ogromnej rnorodnocipanowaa zgoda? Czy nie byoby do pomylenia przyjcie tego, e Kocioy w rnysposb odnosz si do tej posugi? pyta przeor Taiz. Ostatnia, szsta dotyczyaprzemylenia moliwoci przyjmowania Eucharystii przez tych, ktrzy pragnjednoci i wierz w realn obecno Chrystusa w Eucharystii. Czy Kocioy, ktrekad nacisk na to, e jedno wiary i zgoda na temat posugi kapaskiej skoniecznym warunkiem, eby wsplnie przyjmowa Komuni wit, nie powinnyprzykada tej samej wagi do zgody w braterskiej mioci? Eucharystia nie jestwycznie zwieczeniem jednoci, ale rwnie drog do jednoci. ZaufajmyDuchowi witemu, eby poprowadzi nas ciekami, ktrych jeszcze nie znamy.Jego natchnienia przygotowuj nas, bymy si stawali wiarygodnymi wiadkamikomunii zakoczy swoje rozwaania brat Alois.

    *****Sdz, e refleksje i propozycje przeora ekumenicznej Wsplnoty Taiz, brata Alois,bardziej zbliaj nas do ekumenicznej Jednoci (choby i w rnorodnoci naszychNasza Parafia stycze 2015 roku 6

  • wyzna), anieli najbardziej uczone dokumenty oficjalnego dialogu teologicznego,jaki toczy si od kilku dziesitek lat midzy Stolic Apostolsk a Kocioamizrzeszonymi w wiatowej Federacji Luteraskiej. Moe wiat staje si mniejduchowy i bardziej obojtny religijnie, kiedy widzi, e chrzecijanie nie potrafiwyj poza swoje konfesyjne uprzedzenia?

    Iwona Badowska

    CHROWE KOLDOWANIE

    Tegoroczne wito Epifanii (6 stycznia) nasz chr spdzi pracowicie, dajc koncertkold w kociele ewangelickim w Radomiu, na zaproszenie tamtejszej parafii.Zaprezentowalimy dziewi pieni, chr radomski (ktry niedawno przybra nazwChru im. Oskara Kolberga) sze. Bardzo ucieszyo nas liczne grono suchaczy nie dla wszystkich przybyych starczyo miejsc siedzcych. Zimne wntrze witynipodgrzewaa bardzo mia i gorca atmosfera koncertu, a wystpy obydwu chrwnagrodzone zostay gromkimi brawami. Cieszymy si bardzo, e obecnym przypadodo gustu nie tylko wykonanie obydwu zespow, ale te ich ciekawyi zrnicowany repertuar.Zostalimy ugoszczeni wietnym bigosem, chlebem z domowym smalcemi kiszonymi ogrkami (palce liza!) oraz domowymi wypiekami a na rozgrzewk zacnym winem.Dzikujemy t drog za mi i serdeczn gocin, ktr bdziemy dugo wspomina.Liczymy te na kolejne zaproszenia!

    J.J.

    P.S. Kilkunastoosobowychr radomskiprowadzony jest przezpani pastorowKatarzyn Rudkowsk.Jego filarem s czonkowieparafii, ale wystpujew skadzie ekumenicznym.Nadanie mu imieniaOskara Kolberga nie byoprzypadkowe, bowiem tenznakomity ewangelik etnograf, folklorysta

    i kompozytor (o najbogatszym dorobku w dziewitnastowiecznej Europie 33 tomymonografii wydanych za ycia!) urodzi si koo Radomia.

    http://www.oskarkolberg.pl/page.php/1/show/16/

    Nasza Parafia stycze 2015 roku 7

    http://www.oskarkolberg.pl/page.php/1/show/16/

  • Spotkanie opatkowe grupy tzw. Dinozaurw11 grudnia ub. r. odby si zgodnie z tradycj coroczny opatek grupy

    czonkw byego Stowarzyszenia Polskiej Modziey Ewangelickiej. W saliparafialnej Parafii Wniebowstpienia Paskiego zebrao si 38 osb, w tymzaproszeni proboszczowie zaprzyjanionych parafii: ks. Dariusz Chwastek, ks. PiotrGa z maonk, ks. Micha Jaboski z maonk oraz ks. Wodzimierz Nastz maonk i wikariusz Parafii w. Trjcy ukasz Zieliski. Szczegln radosprawia nam obecno dawno niewidzianych kolegw Wandy Trandoweji Zdzisawa Rondio.

    Spotkanie jak zwykle rozpocz nalecy do weteranw modzieowegoruchu bp Zdzisaw Tranda sowami Pisma witego, wspomnia tych, ktrzy odeszliz naszego grona i tych, ktrzy znaleli si w szpitalach, hospicjach i s oboniechorzy. Po wsplnej modlitwie podzielilimy si opatkiem i przy akompaniamenciekolegi Andrzeja Kowalskiego piewalimy ulubione koldy.

    Dalszy cig spotkania upyn na rozmowach przy herbacie i przyniesionychprzez koleanki ciastach, a trwao to dugo, bo nikomu nie spieszyo si do domu.Obecni podpisali si na kartach pocztowych z yczeniami, jakie co roku wysyamydo kolegw z caej Polski, ktrzy z rnych wzgldw nie mog osobicieuczestniczy w uroczystoci. Okazuje si zreszt, e ten may gest pamici jestwany, bo w byskawicznym tempie docieraj do nas wyrazy serdecznoci odadresatw. Tu nale si sowa podzikowania dla Andrzeja Kowalskiego, JerzegoKarczewskiego, Wodzimierza Missola, Andrzeja Skierskiego i Piotra Weigle za trud czytelnego wypisania ok. 30 kartek.

    Jak zwykle przeprowadzilimy wrd obecnych zbirk pienin. Zebralimy700 z, ktre tym razem przeznaczylimy na rehabilitacj Antosia Pysza, synaks. Marcina Pysza z parafii w Piszu.

    Ewa Ziegler-Brodnicka, Piotr Weigle

    Nasza Parafia stycze 2015 roku 8

  • Wspomnienie dawnych parafian

    Znikoma jest ju wiadomo wspczesnych, o tym, ktobywa w tym kociele. Traktujemy to na zasadziedomniemania, domysu, bo nie zostao zapisane,a przynajmniej nam wspczesnym o tym nie wiadomo, bonigdzie nie trafilimy na takie zapisy. Generalnie wiemy, eod 1921 r. koci nasz suy wyznawcom w mundurach, tymbardziej zaskakujca moe by wiadomo, i wok tejwityni gromadzia si wcale niemaa grupa wyznawcwcywilnych z wojskiem niemajcych nic wsplnego. W tejgrupie wyrniay si szczeglnie panie, ktre byy

    organizatorkami inicjatyw ks. kapelana pk Feliksa Gloeha (1886-1966). onierze bowiem,faktycznie gracowali wok kocioa trawniki, pielili ogrd otaczajcy plebani, sadzilikwiaty, ale herbat parzyy jednak panie, niekoniecznie pochodzce z rodzin wojskowych.

    One pieky te ciasta i herbatniki, z rzadka kupujc je w ktrejz pobliskich cukierni Napoleonce na pl. Unii 3 lub Niezabudce,mieszczcej si na ostatnim pitrze domu midzy Bagateli Klonow, sfrontowanemu do pl. Unii, do tej cukiernio-kawiarniwjedao si wind.

    Wspomniane panie, nie naleay do krgu on wysokich rangoficerw, ktrzy tutaj uczestniczyli w niedzielnych naboestwach.Te, zasiaday raczej w rnych doranie powoywanych gremiachdoradczych, w komitetach organizacyjnych bali i dobroczynnychwent, organizoway loterie fantowe na pomoc dla onierzy, botych potrzeb rnorakich wojsko miao duo. Ks. Gloeh organizowasfer kulturaln, przewodzi zaoonemu przez siebie Kou onierzaEwangelika, by te pomysodawc licznych szkole.Ci stacjonujcy na stae w stolicy onierze piewali w chrze.

    Odrodzone duszpasterstwo w naszej wityni ju takichproblemw nie miao. Wojsko przybywao dwa razy do roku nawystpy dla uczczenia rocznicy Odzyskania Niepodlegoci

    i obchodw Dnia Wojska Polskiego. A tak z rzadka widywalimy mundury. Przed wojnbyo odwrotnie, chocia ogldajc nieliczne zachowane zdjcia, odnosz wraenie, e wniektre niedziele tych mundurw bywao jednak niewiele w kocielnej nawie. Oddajmywic cesarzowi, co cesarskie, a Bogu co boskie...

    Kto wic bywa w naszej wityni przed wojn? Na wicie Reformacjigoci Marszaek Jzef Pisudski, poza tym oficerowie ewangelicy:minister gen. Juliusz Ulrych, gen. dyw. Juliusz Rmmel, gen. bryg. WiktorThomme, minister poczt pk Ignacy Boerner, wiceminister komunikacjiAleksander Bobkowski, zi prezydenta RP prof. I. Mocickiego.W naboestwach uczestniczya te Ada wirska, bratowa komandora,ktra bywaa tutaj jeszcze po II wojnie wiatowej (jako przyjacikasiostry mego ojca, dzielia nawet z moj babci pokj w jej praskimmieszkaniu w latach powojennych). Nie za czsto, ale bywaa te drugaona marszaka Rydza-migego - Marta Zaleska z domu Thomas,zaprzyjaniona z moim wujostwem, Eugeniuszem i Kazimier

    Liebeltami. Mona te byo spotka generaow Jadwig Mot-Fijakowsk, de domo Daab,krewn pastwa Schweitzerw, on generalnego inspektora armii gen. bryg. CzesawaMot-Fijakowskiego. Nie wykluczone, e towarzyszyy im dzieci: syn Adolf i crka Waleria.Nasza Parafia stycze 2015 roku 9

  • Licz na to, e te skromne informacje z przeszocinaszego kocioa wywoaj ch podzielenia si z namiwspomnieniami innych parafian, ktrych pami rodzinna sigapodobnie jak moja do czasw sprzed wybuchu ostatniej wojny.Obraz bdzie wtedy peniejszy i z pewnoci bogatszy, bo jawiadkiem epoki nie byem, pisz o tym, co zasyszaem z ustswych rodzicw, bd wujostwa (mokotowian) nalecych do tejparafii od lat dwudziestych. Zgodzimy si wic z tym, co takpiknie i ponad czasowo wyrazi w swoim wierszu wielki polskipoeta i wizjoner Adam Asnyk:

    Przeszo nie wraca jak ywe zjawisko,w swojej postaci jednak nie umiera.

    Zmienia miejsce, czas, nazwiskoi wiee ksztaty na siebie przybiera.

    Ilustracje:

    1. Nasz koci jako Ewangelicki Koci Garnizonowy.2. Ks. pk Feliks Gloeh (1886-196x), proboszcz tutejszej parafii i naczelny kapelan WP wyznania E-A. 3. Helena z Liebeltw Rode (1885-1944), moja babcia, mokotowianka w drugim pokoleniu, ktrejrodzice byli wacicielami posiadoci Wilhelmwka w centrum starego Mokotowa. 4. Kazimiera Liebelt (1901-1987), wdowa po Eugeniuszu, to ona z polecenia KG ZWZ (nast. AK),penetrowaa niemieckie kasyno gry w Al. Schucha, przyjacika marszakowej Marty Zaleskiej-Rydz.

    Wspomnienie Hanny i Jzefa Rydygierw

    Na amach Naszej Parafii wspominalimy niedawno posta mjra dra Kazimierza WilhelmaRydygiera. Z Warszaw zczonych byo wicej lekarzy ze znanej medycynie rodzinyRydygierw. Najwybitniejszym by gen. prof. dr Ludwik Rydygier wiatowy pionieroperacji odka, zwizany z Krakowem i Lwowem. Z Warszaw zwizany by take doc. drJzef Franciszek Rydygier, ktry zmar w Warszawie w 1980 r. By docentem chorbwewntrznych na Uniwersytecie Warszawskim i w Akademii Medycznej w Warszawie.Pochodzi z Zawiercia (ur. 1905 r.), a prof. Ludwik Rydygier by jego stryjecznym dziadkiem.

    Maonk doc. Jzefa Rydygiera bya Hanna Irena Rydygier z d. Hoeke (ur. 1914), ktraprowadzia sekretariat zwierzchnika Diecezji Warszawskiej ks. seniora Jana Waltera,proboszcza ewangelickiej parafii w. Trjcy w Warszawie, cho czsto mona j byo spotkatake na naboestwach w kociele Wniebowstpienia Paskiego, gdy mieszkali w pobliu.Hanna Rydygier zmara w 2007 r. i zostaa pochowana w grobie rodziny Hoeke nawarszawskim cmentarzu ewangelickim. Przed wojn pracowaa w centrali firmySteinhagena i Saengera prowadzcej fabryki papieru i celulozy. W czasie okupacji centralazostaa przeksztacona w przedstawicielstwo firmy na Generaln Guberni, a ojciec HannyAleksander Hoeke jako dyrektor sta si jej przeoonym. Jej pierwszy m ZygmuntDajkowski jako zmobilizowany oficer rezerwy zgin w Katyniu, a z Jzefem Rydygieremzawara zwizek maeski w 1947 r. Zarwno Hanna, jak i Jzef Rydygier zasuyli siw walce z okupantem hitlerowskim w czasie okupacji i podczas Powstania Warszawskiego.Hanna Rydygier walczya jako sanitariuszka na Mokotowie (punkt sanitarny przy ul.Rakowieckiej 21), natomiast dr Jzef Rydygier dziaa w wywiadzie AK (pod pseudonimemRafa Olbromski), organizowa nasuch radiowy z Londynem, ratowa ydw z Gettai winiw Pawiaka. Uciekinierw z Getta umieszcza w Szpitalu Dziecitka Jezus wrazz rannymi i zagroonymi czonkami podziemia. Okresowo przechowywa ydw w swoimNasza Parafia stycze 2015 roku 10

  • mieszkaniu, a chorych odwiedza w getcie, wchodzc przez gmach Sdw na Lesznie bezprzepustki. Dostarcza do wizienia na Pawiaku wszy zakaone durem plamistym, coniekiedy powodowao kierowanie chorych do Szpitala w. Stanisawa, gdzie organizowanoich ucieczki. Przez cay czas okupacji dr Rydygier bra udzia w tajnym nauczaniu w KliniceChorb Wewntrznych i pisa swoj rozpraw habilitacyjn. Podczas powstaniawarszawskiego prowadzi Klinik pod nieobecno prof. Witolda Orowskiego, ewakuowaj nastpnie do Brwinowa, a pniej pomaga W. Orowskiemu w zorganizowaniu jejw Grodzisku Mazowieckim, gdzie dotrwaa do koca 1945 r.

    Po wojnie dr Jzef Rydygier uzyska w 1945 r. veniam legendi (prawo do prowadzeniawykadw) jako docent chorb wewntrznych na UW. By ordynatorem Oddziau ChorbWewntrznych Lecznicy Min. Zdrowia w Warszawie od 1945 r. do 1949 r. W 1948 r. przez proku przebywa w USA i Kanadzie jako stypendysta wiatowej Organizacji Zdrowia.Studiowa w Bellevue Hospital w Nowym Jorku chorob nadcinieniow i chorobyalergiczne. Pozna sposb nauczania studentw i doksztacania lekarzy w Cornell Universityi New York University, pracowa na oddziaach internistycznych New York Hospital (CornellUniversity), zwiedzi liczne orodki, interesowa si specjalnie New York Academy ofMedicine jako orodkiem ycia naukowego i spoecznego lekarzy, co opisa w PolskimTygodniku Lekarskim (1948). Po odejciu W. Orowskiego z II Kliniki Chorb WewntrznychUW doc. Rydygier przenis si z nim do Szpitala nr 2 (Dermatologicznego) przy ul. Lesznow Warszawie. By tam zastpc ordynatora (1949 1952). Ponadto stale praktykowaprywatnie. W 1951 r. by okresowo oddelegowany przez Min. Zdrowia jako kierownik ekipydo zwalczania nagej epidemii czerwonki, ktra wybucha w niektrych zakadachprzemysowych. Po ponad rocznej przerwie w pracy (za przynaleno do AK) zostamianowany samodzielnym pracownikiem nauki przy II Katedrze Chorb Wewntrznych A.M. w Warszawie (1954 1959). W 1957 r. towarzyszy jako lekarz ekipie rzdowej w podryprzez ZSSR do krajw Azji. Docent Jzef Rydygier uzyska pokany dorobek naukowy.Ogosi 30 prac naukowych w czasopismach polskich i zagranicznych w niezwykle szerokimzakresie badawczym.

    Prawie do ostatnich tygodni ycia spoecznie udziela pomocy i opieki lekarskiej czonkomZBoWiD zrzeszonym przy Zarzdzie Wojewdzkim w Warszawie. By czonkiem Komisji dospraw Zdrowia Dzielnicy Warszawa-rdmiecie. Docent Rydygier zmar 30 maja 1980 r. wWarszawie i zosta pochowany na cmentarzu w Wilanowie. Maonkowie Hanna i JzefRydygierowie zostali wspomniani w publikacji Kocioa Ewangelicko-Augsburskiego w RPpowiconej Ewangelikom ofiarom II wojny wiatowej.

    Doc. dr Jzef Rydygier popad w zapomnienie, a przecie jego ycie i dziaalno moestanowi take dla nas ewangelikw wzr postawy opartej na ewangelicznych podstawach.W modoci osobicie poznaem doc. Rydygiera i jego on Hann, gdy mj dziadekSylwester Rydygier zaatwi mi u niego wizyt w jego prywatnym gabinecie w mieszkaniuna Marszakowskiej. Do dzisiaj przechowuj jego recept, wraz z zaleceniami napisanymipirem wiecznym. Zaleca w niej udzia w yciu towarzyskim i uprawianie turystyki pieszej.Sam doc. Rydygier by bardzo towarzyskim i wesoym czowiekiem, w czasie studiw wKrakowie zajmowa si turystyk i sportem. Znane s liczne anegdoty z jego ycia. Zostam.in. wspomniany przez red. Zygmunta Broniarka, znanego publicyst i korespondentazagranicznego, ktry dopiero po przemianach ustrojowych opisa w prasie wyprawnajwyszych wadz PRL do Indii. Okazao si, e doc. Jzef Rydygier towarzyszy ekipierzdowej jako osobisty lekarz premiera Cyrankiewicza. Red. Broniarek wspomnia kuracj,jak mu dr Rydygier przepisa, gdy zachorowa po dotkliwym pogryzieniu przez moskity.Bya to kuracja wg autorskiej metody dra Rydygiera zwalczania zatrucia przez zatrucie (tu:alkoholowe), polegajcej na tym, e red. Broniarek mia upi si a do wywoaniawymiotw, a nastpnego dnia by zdrowym jak ryba, pomijajc oczywicie katzenjammer.

    Nasza Parafia stycze 2015 roku 11 dr Edward Rydygier

  • Rada Parafialna uprzejmie prosi wszystkich parafian, ktrzy jeszcze tego nie uczynili,o uregulowanie zalegych skadek parafialnych za rok 2014 w terminie do dnia31 stycznia 2015 roku.Zgodnie z obowizujcymi zapisami Regulaminu Parafialnego, opnienie wewpacie skadki za dany rok powoduje utrat biernego prawa wyborczego nakolejne 3 lata (2015-2017), a utrat prawa gosu i czynnego prawa wyborczego wkolejnym, czyli obecnym 2015 roku.Skadk kocieln mona uici gotwk w kancelarii parafialnej lub przelewem nakonto parafii: 51 1020 1068 0000 1802 0000 0315.

    Jednoczenie Rada Parafialna bardzo dzikuje wszystkim osobom, ktre juureguloway swoje skadki kocielne za miniony rok.

    W niedziel 7 grudnia 2014 r. odby si Chrzest Aleksandry Ewy Gniwek, crki Ewy urawskiej-Gniweki Roberta Gniwka.

    OGOSZENIE: Szukam pracy jako Redaktor, Korektor, Copywriter, Pracownik biurowy, itp.Jestem osob odpowiedzialn, komunikatywn, potrafi pracowa w zespole. Szybkoprzyswajam now wiedz. Posiadam dowiadczenie w redagowaniu oraz korekcieartykuw. Przez 6 lat pracowaam na stanowisku Redaktora. Do moich obowizkwnaleao midzy innymi przygotowywanie i opracowywanie skrtw informacji, obsugaaplikacji MS Office oraz skanera. Natomiast ze wzgldu na ukoczone studia pedagogicznechtnie podejm prac take w przedszkolu bd obku jako pomoc wychowawcy.

    Boena Nurzyska (tel. 503 403 779)

    Najserdeczniejsze yczenia skadamy naszym Jubilatom:

    Pani Agnieszce WENDE-WUNSCHE 1 stycznia

    Pani Krystynie SKUTNIK 2 styczniaPani Hannie KOCHASKIEJ 3 stycznia

    Pani Zofii LIPOWCZAN 6 stycznia

    Pani Krystynie RUDZISKIEJ 18 styczniaPani Emmie NETZLAW 25 stycznia

    Panu Jerzemu HARTWIGOWI 25 styczniaPanu Waldemarowi MAJHOFEROWI

    26 stycznia

    Jeeli wezm skrzyda jutrzenki, jeli zamieszkam na kracu morza: tam rwnie rka Twoja bdzie mnie prowadzia Psalm 139: 9-10.

    Nasza Parafia Informator Rady Parafialnej PE-A Wniebowstpienia Paskiego w WarszawieRedakcja: ucja Cholewik, Dariusz Chwastek, Adam Golaski, Jolanta Janowska i Magorzata Weigle.

    Drodzy czytelnicy, pragniemy poinformowa, i na naszej parafialnej stronie internetowejhttp://www.pulawska.luteranie.pl/ istnieje moliwo pobrania informatora Nasza Parafia

    w formie elektronicznej (pdf) a take w formie spakowanej (zip) w postaci podzielonej na stronydo samodzielnego wydrukowania. Bdziemy Pastwu wdziczni za przekazywanie wszelkich

    uwag i propozycji dotyczcych pisma na adres mailowy parafii: [email protected] lubbezporednio do p. Adama Golaskiego, ktry zajmuje si wszelkimi sprawami technicznymi

    zwizanymi z jego wydawaniem: [email protected] Ewangelicko-Augsburska Wniebowstpienia Paskiego ul. Puawska 2a

    02-566 Warszawa, tel./fax 22 849 77 05 nr konta: 51-1020-1068-0000-1802-0000-0315Godziny pracy kancelarii: pn., pt.: 10:00 13:00; wt., r., czw.: 15:00 18:00; niedz.: 11:30 12:30

    mailto:[email protected]:[email protected]://www.pulawska.luteranie.pl/

  • Ewangelicko Augsburska Parafia Wniebowstpienia Paskiegow Warszawie

    Dodatek dziecicy do biuletynu Nasza Parafia rok II nr 1/2014

    Stary niedwied mocno pi, stary niedwied mocno pi,My si go boimy, na palcach chodzimy,

    jak si zbudzi to nas zje, jak si zbudzi to nas zje

    Kt nie zna tej przedszkolnej zabawy dzieci trzymajcych si za rcei chodzcych w krgu? Pierwsza godzina mi pi, druga godzina mi chrapiea po trzeciej godzinie chodzenia i haasowania wok wyznaczonego niedwiedzia mi budzi si i chce kogo zapa. Wszyscy wtedy z krzykiem uciekamy!Okazuje si, e w tej zabawie jest troch prawdy. Niedwiedzie bowiem zapadajw dugi stan przetrwania najwikszych mrozw i niegu. Jeli zima jest bardzomrona, zwierzta potrafi spa nawet od listopada do marca! Musz mie naten czas zgromadzone podczas jesieni zapasy w postaci tkanki tuszczowej. Jelimi nagle si zbudzi potrafi by bardzo niezadowolony i w dodatku bardzogodny. Zdenerwowany szuka wtedy poywienia i moe by bardzo gronyi niebezpieczny. Taki zy z godu niedwied potrafi zaatakowa stado owieca nawet czowieka. Na wiecie mona spotka rne gatunki niedwiedzia:polarny, panda wielka, malajski, andyjski, a w Polsce wystpuje niedwiedbrunatny. Jest ich bardzo mao, dlatego s pod ochron. Czasem mona gospotka w grach. Naley wtedy zachowa wielk ostrono. Niedwiedzie yjna wolnoci do 25 lat. Wa do 600 kg i potrafi osign wzrost do 3 metrw.Teraz gdy jest zima misie pi w jamie, ktra nazywa si gawra.Niedwiedzie potrafi dobrze pywa i wspina si na drzewa. ywi si rybami,gryzoniami jedz te owoce, pczki rolin i bardzo lubi mid. Pewnie znaciezwyczaje Kubusia Puchatka on te bardzo lubi miodek.

    W Biblii niedwied przedstawiany jest jako niebezpieczne i grone zwierza jedna z historii zwizana jest z modym chopcem Dawidem, ktry miastan do walki z prawdziwym i duym wojownikiem Goliatem. Przed tymnierwnym pojedynkiem Saul rozmawia ze swoim sug Dawidem w ten sposb:

    Saul za rzek do Dawida: Ty nie moesz pj do tego Filistyczyka,aby z nim walczy, gdy jeste modziecem, on za jest wojownikiem odswojej modoci. Wtedy Dawid odpowiedzia Saulowi: Suga twj pasa owce ojca swegoi bywao tak, e przyszed lew lub niedwied i porwa jagni z trzody;wtedy ja biegem za nim, pokonywaem go i wyrywaem je z paszczyjego... Pierwsza Ksiga Samuela 17, 33-35

  • Dawid by bardzo dzielnym chopcem. Opowiedzia Saulowi o tym, jak walczyz niedwiedziem, aby uratowa jagni ze stada. Dlatego nie obawia si starciaz wielkim Goliatem.

    Moe ju wiesz, jak pniej wygldao spotkanie modego Dawidaz wielkim i dowiadczonym Goliatem? Jeli nie koniecznie spytajrodzicw, bo to bardzo ciekawa historia.

    Ciekawostka: Niedwiedzie polarne pokrywa bardzo ciepa sier. Wydajesi, e jest ona biaa, a w rzeczywistoci futro biaego misia jestprzezroczyste, a skra, ktr pokrywa to niezwykle ciepe futro jestczarna. Tak czarna, jak jego wystajcy nos.

  • Ciekawostka: Nazwa Niedwied pochodzi od wczeniejszego wyrazumiedwied lub medwied czy medwed, co oznacza w wielu sowiaskichjzykach- jedzcy mid.

    Krzywka

    Zakadane na stoku podczas zimowego wypoczynkuPrzysmak niedwiedzi i dzieciKolega Prosiaczka- KubuDzielny chopiec, ktry walczy z niedwiedziem i z GoliatemZdenerwowany mi potrafi by bardzoZimowa sypialnia niedwiedziaPrzerwa w szkole, czyli zimowePrzeciwnik DawidaCzarno-biay gatunek misiaBiay i puszystyNa dwch pozach

    Wszystkim dzieciom yczymy wiele radoci w czasie zimowych ferii.Podczas zjazdw na sankach i szusowania na nartach bdcie zawszebardzo ostroni. W rezerwatach grskich i przy wejciu do parkwnarodowych pamitajcie o dokadnym przeczytaniu ostrzee. Sprawdcie,czy nie ma tam informacji na temat zachowania ciszy.

    Redakcja

    Mt 2,1-12