· web view rëndësia dhe pesha e fushës, gjuha dhe komunikimi është e...

Click here to load reader

Post on 30-Dec-2019

0 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

IMPLEMENTIMI I STANDARDEVE TË ZHVILLIMIT DHE TË MËSUARIT NË FËMIJËRINË E HERSHME

ZHVILLIMI GJUHËS DHE KOMUNIKIMIT

Prishtinë,

2012

Hyrje

Moduli “ Zhvillimi i fushës së Gjuhës dhe Komunikimit” është pjesë e moduleve për trajnimin e edukatorëve për implementimin e Standardeve të zhvillimit dhe të mësuarit në fëmijërinë e hershme 0-6 vjet. Moduli ofron informata për: Të kuptuarit e lidhshmërive në mes të zhvillimit të gjuhës dhe komunikimit; Stadet & fazat & teoritë e ZHGJK; Të dëgjuarit dhe të folurit si pjesë të ZHGJK; Bazat fillestare e të lexuarit; Bazat fillestare e të shkruarit; Kompetencat gjuhësore dhe komunikuese të fëmijëve, si dhe Strategjitë që mund të përdorën gjatë punës me fëmijë në përkrahje të tyre për zhvillimin e Gjuhës dhe Komunikimit.

Si do të përdoret ky modul?

Ky modul është hartuar që të jetë model pune për edukatorë me qëllim të përkrahjes së tyre në zhvillimin e kompetencave profesionale për punë me fëmijë. Si i tillë mund të përdoret në mënyrë të pavarur gjatë punës me fëmijë nga edukatorët, drejtuesit e institucioneve parashkollore dhe prindërit.

Pse ka nevojë për këtë modul?

Hartimi i standardeve të zhvillimit dhe të mësuarit në fëmijërinë e hershme 0-6 vjet është hapi i parë drejtë zhvillimit të një qasje të integruar ndaj edukimit në fëmijërinë e hershme. Implementimi me sukses i SZHMFH, përkatësisht implementimi i standardeve të fushës së zhvillimit të gjuhës dhe komunikimit kërkon që edukatorët, drejtuesit e institucioneve arsimore dhe prindërit t’i zhvillojnë njohuritë, shkathtësitë, qëndrimet dhe vlerat në përdorimin e standardeve dhe treguesve të gjitha fushave zhvillimore gjatë planifikimit dhe realizimit të aktiviteteve me fëmijë në mënyrë që të promovojnë zhvillimin e gjuhës dhe komunikimin tek fëmijët e grup moshave të ndryshme.

Cili është qëllimi i këtij moduli?

Qëllimi i modulit është të ofrojë përkrahje profesionale dhe praktika të mira në zbatimin e suksesshëm të standardeve, treguesve dhe aktiviteteve që përkojnë me fushën zhvillimore: Zhvillimin e gjuhës dhe komunikimit.

Cilat janë rezultatet e pritura?

Duke marrë parasysh temat që do të trajtohen dhe strategjitë që do të praktikohen gjatë trajnimit në këtë modul, pritet që edukatorët dhe vijuesit tjerë të programit të trajnimit të arrijnë rezultatet në vijim:

· Analizojnë ndërlidhjen në mes të fushave të zhvillimit të fëmijës

· Analizojnë teoritë dhe fazat e zhvillimit të gjuhës dhe komunikimit

· Prezantojnë shembuj të praktikave dhe ngjashmërive të zhvillimit të gjuhës dhe komunikimit

· Analizojnë të dëgjuarit dhe të folurit në fëmijërinë e hershme të zhvillimit gjuhësor dhe komunikimit

· Prezantojnë shembuj të ndërlidhjes së ngushtë të dëgjuarit dhe folurit si pjesë e ZhGJK.

· Prezantojnë praktika të integrimit të lojës në ZHGJK.

· Analizojnë bazat fillestare të lexuarit dhe të shkruarit në fëmijërinë e hershme të zhvillimit gjuhësor dhe komunikimit.

· Demonstrojnë praktika të ndërlidhjes në mes të lexuarit dhe të shkruarit

· Identifikojnë dhe praktikojnë strategji mësimore që zhvillojnë kompetencat ZHGJK.

· Të përmirësojnë efikasitetin e shkathtësive të vazhdueshme për mënyrën e përdorimit të veprimtarive të ndryshme të fushës së ZHGJK.

Çfarë përmban moduli?

Ky modul, është i organizuar në katër pjesë që përkon me dy seanca nga 90 minuta (3 orë). Secila pjesë i pasqyron çështjet relevante për përgatitjen e edukatoreve për implementimin e SZHMFH – me fushën e zhvillimit të gjuhës dhe komunikimit: 1. Zhvillimi i Gjuhës dhe Komunikimi - si pjesë integrale e zhvillimit të fëmijës

1. 1. Stadet e zhvillimit gjuhësor dhe të komunikimit;

1. 2. Të dëgjuarit dhe të folurit;

1. 3. Bazat fillestare të lexuarit;

1. 4. Bazat fillestare të shkruarit

Plani mësimor

Përdorimi i strategjive adekuate mësimore dhe përkrahja profesionale në praktikat e mira që ndihmojnë rritjen e zhvillimit gjuhësor të fëmijëve dhe aftësive të hershme të shkrim leximit

Afati kohor: Dy seanca 1.5 orësh (totali 3 orë)

Ideja kryesore

· Teoritë dhe stadet e zhvillimit gjuhësor dhe komunikimit tek fëmijët dhe rëndësia e ndikimit të tyre në zhvillimin dhe të mësuarit e hershëm të fëmijëve

· Kompetencat e komunikimit- mundësitë, aftësitë (standardet) sipas moshave të fëmijëve

· Shkathtësitë e të dëgjuarit dhe të folurit- gjuha e trupit si formë e komunikimit, kreativiteti gjuhësorë

· Leximi si formë e shprehjes dhe komunikimit përmes materialeve të shtypura dhe mbjellja e dashurisë për lexim

· Shkrimi si formë e shprehjes dhe komunikimit –si dhe të shkruarit përmes simboleve e shenjave si dhe nxitja e kreativitetit të fëmijëve përmes aktiviteteve të përditshme

Objektivat/Rezultatet e të nxënit :

· Krahasojnë teoritë dhe karakteristikat e ndryshme të zhvillimit gjuhësor në stade të ndryshme dhe japin shembuj praktikë nga teoritë përkatëse

· Zhvillojnë shprehitë e të kuptuarit të folur, të dëgjuarit, aftësive fillestare për të shkruarit & të lexuarit si dhe krijojnë elementet e të menduarit dhe të komunikimit

· Identifikojnë qasjet e ndryshme ekzistuese rreth konceptit –komunikim

· Praktikojnë strategji, aktivitete mësimore që nxisin, inkurajojnë rëndësinë e zhvillimit të dëgjuarit dhe të folurit përmes formave të ndryshme të kreativitetit gjuhësorë

· Prezantojnë (individualisht dhe në grupe) shembuj praktikë të formave të shprehjes së komunikimit me anë të leximit

· Praktikojnë strategji mësimore që nxisin, inkurajojnë dhe zhvillojnë të shkruarit si formë shprehëse e kreativitetit të fëmijëve

Materialet e mësimdhënies:

1. Letra tabele

2. Letra A/4

3. Shënuesit

4. Ngjitës letre

5. Foto

6. Video prezantime

7. PPT

8. Materialet për lexim

Strategjitë dhe teknika të mësimdhënies: Brainstorming /Mini ligjërat / Diskutimi me

pjesëmarrës/ Pune praktike/Puna individuale & grupore,/Lexim i përbashkët/Grupet e ekspertëve (Jig-sow) Shkëmbe mendim – Rishikim (Ecë përreth- walkabout) - PPT /

Përmbajtja e modulit sipas seancave tematike (titulli i seancës)

· Titulli i seancës 1: Teoritë, stadet, të dëgjuarit dhe të folurit e ZHGJK

· Teoritë, stadet, kompetencat, shkathtësitë si dhe strategjitë mësimore për inkurajimin e zhvillimit të kreativitetit tek fëmijët si pjesë përbërëse të ZHGJK

· Titulli i seancës 2:Bazat fillestare e të lexuarit dhe të shkruarit

· Leximi & shkrimi si forma të shprehjes së kreativitetit komunikues dhe si pjesë integrale e ZHGJK tek fëmijët e moshave të ndryshme (0-6)

· Vlerësimi i modulit nga pjesëmarrësit : Fletë vlerësimi i modulit (në fund të dy seancave)

MATERIALI SHTESË PËR MODULIN E ZHVILLIMIT TË GJUHËS DHE KOMUNIKIMIT

Zhvillimi i gjuhës dhe komunikimit te fëmijët e moshave të hershme

Nënfusha – Të dëgjuarit dhe të folurit

Zhvillimi i nënfushës të dëgjuarit dhe të folurit përfshihen të gjitha aspektet e aftësive komunikuese që lidhen me gjuhën e folur dhe kontaktet e para me gjuhën e shkruar. Objektivat specifikë të kësaj fushe janë: të zhvillojnë aftësinë e komunikimit dhe të shprehjes, të zhvillojnë aftësinë për të dëgjuar dhe kuptuar të folurin e bashkëbiseduesit, të shqiptojnë qartë fjalët dhe të jenë të kuptueshme në të folur, të formulojnë fjali të kuptueshme dhe të tregojnë për sende, ngjarje dhe persona duke përdorur drejt kohët e foljes, të analizojnë dhe të komentojnë ngjarje komplekse, të përshkruajnë situata shpjeguese për të tjerët, të tregojnë përmbledhtas një ngjarje në formën e një tregimi. Andaj, zhvillimi i nënfushës të dëgjuarit dhe të folurit ndikohet në mënyrë të konsiderueshme nga aktivitetet dhe praktikat e prindërve dhe edukatorëve gjatë punës me fëmijë.

Nënfusha – Të dëgjuarit dhe të folurit me të cilin fëmija ndërvepron me moshatarët dhe të rriturit, konkretizohet nëpërmjet standardeve vijuese:

Standardi 1:Fëmija tregon aftësi të tërheqë të rriturin në komunikim përmes kontaktit të syve dhe gjuhës së trupit

Standardi 2: Fëmija tregon aftësi për të dëgjuar dhe kuptuar kur të tjerët flasin Standardi 3: Fëmija tregon aftësi për të folur dhe komunikuar Standardi 4: Fëmija manifeston aftësi kreative gjuhësore (shprehëse, me fjalë)

Te nënfusha e të dëgjuarit dhe folurit përfshihen aftësitë komunikuese që lidhen me gjuhën e folur dhe kontaktet e para me gjuhën e shkruar. Objektivat specifikë të kësaj fushe janë: të zhvillojnë aftësinë e komunikimit dhe të shprehjes, të zhvillojnë aftësinë për të dëgjuar dhe kuptuar të folurin e bashkëbiseduesit, të shqiptojnë qartë fjalët dhe të jenë të kuptueshme në të folur, të formulojnë fjali të kuptueshme dhe të tregojnë për sende, ngjarje dhe persona duke përdorur drejt kohët e foljes, të analizojnë dhe të komentojnë ngjarje