mahalli İdarelerde İş sağlığı ve güvenliği risk değerlendirmesi

Click here to load reader

Post on 04-Feb-2017

214 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • 1

    T.C.

  • 2

    ALIMA VE SOSYAL GVENLK BAKANLII

    ALIMA ve SOSYAL GVENLK ETM ve ARATIRMA MERKEZ

    Mahalli darelerde Sal ve Gvenlii

    Risk Deerlendirmesi

    Yazarlar Burak AYAN

    Ekrem AKMAK

    Esra KARAMAN

    Derya KOAK

    Yaynlayan: alma ve Sosyal Gvenlik Eitim Ve Aratrma Merkezi (ASGEM)

    ASGEM 2013

  • 3

    Bu kitabn basm, yaym ve satm haklar alma ve Sosyal Gvenlik Eitim ve Aratrma

    Merkezine aittir. lgili kurulutan izin almadan kitabn tm ya da blmleri mekanik, elektronik fotokopi, manyetik kayt veya baka ekilde oaltlamaz, baslamaz ve

    datlamaz.

    Copyright 2013 by ASGEM All rights reserved

    No part of this book may be reproduced or stored in a retrieval system, or transmitted in any

    form or by any means mechanical, electronic, photocopy, magnetic tape or otherwise,

    without permission in writing from the ASGEM.

    1.Dijital Bask : Aralk / 2013

    Bu kitap ASGEM tarafndan Dijital olarak baslmtr.

  • 4

    Uluslararas alma rgtnn (ILO) verilerine gre dnyada, her 15 saniyede

    160 i kazas meydana gelmekte, her 15 saniyede bir ii, i kazas veya meslek

    hastal sonucunda lmektedir. Dolaysyla, her gn 6.300 kii i kazas veya

    meslek hastal sonucunda lmektedir. Kt i sal ve gvenlii

    uygulamalarnn ekonomik maliyeti her gn yaanan 1 milyon i kazas sonucu;

    her yl dnya gayri safi haslasnn %4 olduu tahmin edilmektedir. lkemizde i

    kazas rakamlarnn yksek olmas ve meslek hastalklar rakamlarnn tam olarak

    ortaya konulmas bu ynde yaplacak almalarn nemini ortaya koymaktadr.

    sal ve gvenlii alannda yrtlen almalarn hukuki temelini oluturan

    6331 Sayl Sal ve Gvenlii Kanunu ve alt mevzuatlar bir btn olarak

    uygulamaya konulursa i kazalarnn ve meslek hastalklarnn hzl bir ekilde

    azalaca dncesiyle ASGEM olarak Mahalli darelerde Sal ve Gvenlii

    Eitim ve Uygulama Projesi kapsamnda 9 farkl ilde farkl belediyelerde ve kamu

    kurulularnda kanun tantm seminerleri dzenlenmitir. Proje kapsamnda

    dzenlenen eitimler, uygulamal saha eitimleri ve anket almalar sonucunda,

    belediyelerde i sal ve gvenlii asndan yaplacak olan risk deerlendirme

    almalarn kolaylatrmak ve yol gstermek amacyla risk deerlendirme

    rehberi hazrlanmtr.

    Proje yrtm, eitimlerin dzenlenmesi, anketlerin uygulanmas ve proje

    ktlarnn hazrlanmas srecinde verdikleri desteklerden dolay, Ankara

    Bykehir Belediyesine, Eskiehir Byk ehir Belediyesine, Keiren

    Belediyesine, Mamak Belediyesine, ankaya Belediyesine, Bolu Belediyesine,

    Pendik Belediyesine, anlurfa Belediyesine, ahinbey Belediyesine, Diyarbakr

    Belediyesine ve Van Belediyesine teekkr ederiz. Ayrca proje yrtmnde yer

    alan alma ve Sosyal Gvenlik Eitim Uzman Yardmclar; Proje Koordinatr

    Sn. Derya KOAKa ve Proje Ekibi Sn. Ekrem AKMAK, Sn. Burak AYAN, Sn. Esra

    KARAMAN ve Sn. Kenan KOa ayrca proje iin deerli katklarn esirgemeyen

    Sn. Mustafa ZESEN e teekkr ederiz.

    nsz ............................................................................................................ 4

  • 5

    NDEKLER

    BRNC BLM 6

    Sal ve Gvenlii..................................

    KNC BLM...... 23

    Belediye Faaliyetleri ve Tehlikelerin Belirlenmesi.......................................

    NC BLM..... 28

    Sal ve Gvenlii Risk Ynetim Sistemi..

    DRDNC BLM.... 46

    3T Risk Deerlendirme Yntemi.....

    BENC BLM.... 55

    Risk Deerlendirme Formlar......

    A. Kazalara Yol Aabilecek Tehlikeler B. alma Ortamndaki Fiziksel Tehlikeler C. alma Ortamndaki Kimyasal Ve Biyolojik Tehlikeler D. Yaplan in Kas skelet Sistemine Yapt Basklar E. Yaplan teki Psiko-Sosyal Stres Faktrleri F. Nakliye Ve Tama G. Genel Trafikte Ara Kullanma H. Makineler Ve El Aletleri . Yangn Gvenlii J. evresel Konular K. yerinde Gvenlik Ve Davran Kltr L. Bina Ve yeri Tesisleri M. Kurulum Ve Bakm almas N. Yap leri O. Kontrol niteleri P. Sal Hizmetleri Q. dari Tekilatlanma

    ALTINCI BLM............................................................................................ 95

    Anket Sonular......

    KAYNAKLAR ................................................................................................. 105

  • 6

    BRNC BLM

    Sal ve Gvenlii

    Uluslararas alma rgtnn (ILO) verilerine gre

    dnyada, her 15 saniyede 160 i kazas meydana gelmekte,

    her 15 saniyede bir ii, i kazas veya meslek hastal

    sonucunda lmektedir. Dolaysyla, her gn 6.300 kii i

    kazas veya meslek hastal sonucunda lmektedir. Kt i

    sal ve gvenlii uygulamalarnn ekonomik maliyeti her

    gn yaanan 1 milyon i kazas sonucu; her yl dnya gayri

    safi haslasnn %4 olduu tahmin edilmektedir. lkemizde i

    kazas rakamlarnn yksek olmas ve meslek hastalklar

    rakamlarnn tam olarak ortaya konulamamas bu ynde

    yaplacak almalarn nemini ortaya koymaktadr.

    2006 ylnda yaymlanan 5510 sayl Sosyal Sigortalar ve

    Genel Salk Sigortas Kanununda Hizmet Akdiyle veya

    Kendi Adna ve Hesabna Bamsz alan Sigortallarn Tabi

    Olduu Ksa Vadeli Sigorta Hkmleri bal altnda i kazas

  • 7

    ve meslek hastal sigorta koluna ilikin dzenlemeler yer

    almaktadr. Bu dzenlemelere bal olarak Sosyal Devlet ve

    Hukuk Devleti olmann gerei i kazas geiren veya meslek

    hastalna yakalanan kiilerin maduriyetleri Kazas ve

    Meslek Hastalklar Sigortas araclyla giderilmektedir.

    Yani meydana gelen her bir i kazas veya meslek hastal

    birinci derecede iveren ve alan etkiledii gibi dolayl

    olarak sosyal sigorta sistemini de etkilemektedir.

    2012 ylnda yaymlanan Sal ve Gvenlii Kanunu

    m3/gde i kazas yerinde veya iin yrtm nedeniyle

    meydana gelen, lme sebebiyet veren veya vcut

    btnln ruhen ya da bedenen engelli hale getirenolay,

    meslek hastal m.3/lde, mesleki risklere maruziyet sonucu

    ortaya kan hastalk olarak tanmlanmtr. sal ve

    Gvenlii Kanunu ile alanlarn ve iverenlerin

    sorumluluklar ve ykmllkleri ortaya konulmu ve

    koruyucu nlemlerin alan-iveren ibirlii ile birlikte

    alnmas yaklam temel prensip olarak kabul edilmitir. Bu

    yaklam destekleyen unsurlar; i gvenlii uzman, iyeri

    hekimi ve dier salk personelinin istihdam, risk

  • 8

    deerlendirmesi, alan temsilcisi, eitim ve bilgilendirme

    olarak sralanabilir. Bu noktada risk unsurlarnn aratrlmas

    ve koruyucu nlemlerin tespit edilmesi byk nem arz

    etmektedir.

    Uyum yetenei, i piyasasnn kendisini deien ekonomik

    artlara, artan kresellemeye, artan ekonomik

    btnlemeye ve teknolojik ilerlemelerin hzlanan admlarna

    uydurabilme kapasitesidir. Kreselleme ile gelien ve

    deien alma hayat, alanlar yepyeni salk ve gvenlik

    riskleri ile kar karya brakmaktadr. Deien bu alma

    koullarnda eitlilik gsteren i kazalar ve meslek

    hastalklar, retim maliyetini srekli gz nnde bulunduran

    iverenler, teknolojik gelimelere ve kresellemeye ayak

    uydurmaya almalar; iletmelerin hareket kabiliyetini

    kstlamaktadr.

    Teorik olarak i kazalarnn %98i, meslek hastalklarnn

    %100nn nlenebilecei syleminin arkasnda gerekli

    koruyucu tedbirlerin tamamnn alnmas gerektii gerei

    yatmaktadr. lkemizdeki i kazalar incelendiinde byk bir

  • 9

    blmnn kk aratrmalar ve kk tedbirler alnarak

    engellenebilecei ortaya kmaktadr. Sal ve Gvenlii

    Kanunu risk deerlendirmesi, koruyucu tedbirlerin

    aratrlmas ykmll ile iverenlere ve i gvenlii

    uzman, iyeri hekimi ve dier salk personeli altrma

    ykmllne bal olarak ilgili nitelikteki personellere

    yklenmektedir. Yani iveren hesabna koruyucu tedbirler i

    gvenlii uzmanlar ve iyeri hekimleri tarafndan

    uygulanmaya allmaktadr. Ancak teknik bilgi ve deneyimin

    yannda i sal ve gvenlii koruyucu tedbirlerinin

    akademik dzeyde aratrlmas ve gerekli tedbirleri bilimsel

    olarak ortaya koymas gerekmektedir. Bu sayede iletmelerin

    yeni mevzuat yaklamlarna uyum yeteneinde art

    salanacaktr.

    lkemizde zellikle Sal ve Gvenlii Kanununun

    yaynlanmasna bal olarak i gvenlii alannda faaliyet

    gsteren Gvenlii Uzmanl ve yeri Hekimlii Eitim

    Kurumu, Eiticisi, Ortak Salk ve Gvenlik Birimi,

    Gvenlii Uzman, yeri Hekimi, Danmanlk irketi,

    Laboratuar ve lm hizmetleri vb. saysnda art

  • 10

    salanmtr. Kanun kapsamna bal olarak sayca hzla

    artn yannda koruyucu tedbirlerin ve doru i sal ve

    gvenlii kltrnn salayabilmesi iin bu alandaki

    uzmanlara ve sektre yol gsterecek akademik seviyede

    almalara ve bu almalarn nitelike desteklenmelerine

    ihtiya duyulmaktadr.

    Kazalarnn ve Meslek Hastalklarnn sadece sosyal sigorta

    sistemi zerindeki basks dahi, alma hayatnda yaplacak

    iyiletirmenin, lkemiz adna nemini ortaya koymaktadr.

    6331 Sal ve Gvenlii Kanununun getirdii en byk

    deiiklik, sadece kuralc bir yaklamdan ziyade, iyiletirici ve

    nleyici bir anlayn esas alnmas, her kesimde alanlar

    kapsayarak, alanlarn saln ve gvenliini destekleyen,

    verimi ve kaliteyi arttran planl koruyucu ve nleyici

    yaklamdr.

    Sal Gvenlii alannda ki nemli bir dier deiiklikte

    kamu ya da zel sektr ayrm gzetmeksizin tm alanlar

    kapsayacak dzenlemeler yaplmas; alan, iveren ve alt

    iveren ilikilerinin, ortaklaa yrtlen ve ortak alanda

    yrtlen ilerde koordinasyon ve sorumluluk paylamnn

  • 11

    net olarak ortaya konulmasdr. Bu kapsamda iyerleri tehlike

    snflarna gre az tehlikeli, tehlikeli ve

View more