duman egzoz ve bas±n§land±rma sistem §¶z¼mleri

Download duman egzoz ve bas±n§land±rma sistem §¶z¼mleri

Post on 10-Feb-2017

244 views

Category:

Documents

10 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • DUMAN EGZOZ VE

    BASINLANDIRMA

    SSTEM ZMLER

  • Bilirsiniz ki, hayatta her ey tevik ile olur.

    Bugn kendi mallarnza gstereceiniz rabet,

    yerli mallarnn gnden gne daha nezih ve daha

    ucuz olmasn temin edecektir

    Kendine dayanan millet, hayat hakkn kazanmtr.

    Trkiye, Trk eliyle Trk ekonomisinin gelimesi ile ykselir.

    Trk mal alnz, Trk mal kullannz;

    Trk paras Trk topranda kalsn.

    M. K. Atatrk

  • DUMAN EGZOZ VE

    BASINLANDIRMA

    SSTEM ZMLER

  • AK

    ILL I

    J

    E T FA N O T O M

    AS

    YO

    N

    U Y G U L A M AS I

    NDEKLER sayfa

    AIRONN:Dinamik Hava Ynetimi 5

    Kapal Otopark HavalandrmasndaJet Fanl Sistemler 55

    Sistem Bileenleri 79

    Proje Ynetim Sreci 89

    Basnlandrma Sistemleri 101

    Jet Fanlar 117

    J-Smart 121

    Aksiyal Fanlar 125

    Fan Seim Erileri 141

    Testler ve Sertifikasyon 163

    Referanslar 171

  • 1Aironn:Dinamik Hava Ynetimi

  • 6

  • A ironn, havalandrma endstrisi iinde retici olmak, retici kimliini fan ko-nusuna odakl bir ihtisas kuruluu olarak konumlandrmak amacyla faali-yetlerine balad. ncelikli rn grubu olan yangn, duman, basnlandr-ma fanlar ve jet fanlar reten Aironn, nce Ar-Ge departmann kurarak yola kt. Ar-Geyi evrensel bir kltr olarak ele ald, rekabet gcn inovasyonla glendirdi.

    Uluslararas akredite yangn dayanm test laboratuvarna sahip organizasyon Applus tarafndan test edilen Aironn rnlerinin 300 Cye 2 saat dayanm belgelenmitir. Aironn Aksiyal Fan ve Jet Fan gruplar EN 12101-3 CE sertifikasna da sahiptir.

    Ar-Ge departman, Yanma Grubu ve Fan Tasarm Grubu olarak konuya zel iki alma grubuna ayrlmaktadr.

    Fan Tasarm Grubunun CFD (Computational Fluid Dynamics: Hesaplamal Akkanlar Dinamii) almalar ile kendine zg fan kanad tasarmlar Aironn bnyesinde yaplmaktadr.

    Standartlara gre Aironn bnyesinde tasarlanan fan test tnelleri araclyla, 2011 yl balangcnda kurulan Aironn Test Laboratuvar, rn gamndaki aksiyal fan, hcreli fan ve jet fanlarn deneysel olarak performans dorulamalarn gerekletir-mek iin faaliyet gstermektedir.

    Test tnellerinin yerleim ve tasarm planlanrken kurulum, lmler esnasnda kanal d -ortam- aklarndan etkilenme mertebesi ngrlerek gerekletirilmitir.

    7

  • 8

  • Lisans ve yksek lisans dzeyinde uak mhendislii ve makine mhendislii disip-linlerinde, deneysel aerodinamik alannda deneyimli uzman mhendisler tarafndan gerekletirilen fan performans lm deerlerinin, dorulanan saysal performans deerleri ile uyutuu dzenli olarak kontrol edilmektedir. Gelitirilmesine devam edilen test laboratuvarnda yakn gelecekte optik yntemlere dayanan Yangn-Fan Etkileimi ve Analizi Laboratuvar blm de yer alacaktr.

    Aironn, kapal otoparklarda jet fan sisteminin duman tahliye aft ve taze hava af-tnda alacak aksiyal fanlarn yangn anndaki aka gerek etkisini CFD araclyla analiz etmekte, zm nerileri getirmektedir.

    Aironn, kurduu sistemlerin otomasyon uygulamalarn da gerekletirmektedir. zellikle jetfan otomasyonu iin gelitirilen J-Smart, inovatif bir uygulamadr. J-Smart ncelikle yatrm maliyetlerine yansyan nemli bir avantaj beraberinde getirmektedir. Daha az kablolama ve malzeme gerektirdiinden, malzeme ve kablolama maliyetlerinde %50 tasarruf salamaktadr. Jet fan ihtiya dorultusunda 0-100 aras istenen devirde altrabilmektedir. Motorlar ilk kalklarnda, rutin alma koullarna oranla 7-8 kat daha fazla g kullanr. J-Smart sisteminde ise demeraj akm %80 orannda daha dktr. 0-100 aras devirde alabilmesi ve demeraj akmnn dkl ile enerji tketiminde %30-%50 orannda tasarruf salanmaktadr. Motor yumuak kalkl olduu iin mekanik aksam zorlanmamakta, sistem mr uzamak-tadr. Motor, daha sessiz almaktadr. J-Smart sistemi daha fazla veri sunabildii iin daha ok ynl, daha salkl sistem kontrol olana sunmaktadr.

    Aironn, mteri memnuniyetini mmkn olabilecek en st seviyede tutabilmek iin profesyonel mhendis kadrosuna yatrm yapmaktadr. Gelimi retim olanaklarna sahip olmann getirdii avantajla mteri taleplerine hzl yant vermekte, esnek -zmler sunabilmektedir. Yatrmcnn, mekanik proje ofisinin, uygulama firmasnn, kontrol firmasnn beklentilerine hzl yant verebilen ve gerektiinde zm orta olabilen Aironn, sat sonras hizmetleriyle de mteri odakllk anlayn kantlamaktadr.

    9

  • Ar-Ge yatrm yapan yerli bir retici olmakla gurur duyuyoruz

    10

  • ironn anlaynda retiminin temel prensibi Ar-Ge, ve-rimlilik, belgelendirme, teknolojik ve bilimsel gelimele-ri yakndan takip etmektir. CFD (Computational Fluid Dynamics: Hesaplamal Akkanlar Dinamii) alma-larmzda Ansys CFX ve CFDesign olmak zere iki adet CFD kodu kullanmaktayz. CFD kodlar sayesinde artk retmekte olduumuz Aironn markal aksiyal duman egzoz ve jet fanlarnn kapal mekan yangnlarnda duman tahliye etmek amacyla gerek davrannn tm ortam olarak ak sistemiyle olan gerek etkilei-

    minin cevabn verebilmekteyiz. Aksiyal fan ve jet fan yerleim ve kapasite belirleme almas, firmamz bnyesinde artk CFD araclyla nmerik olarak da zlerek mterilerimize gereken nesnel cevab verecek durumdadr. Aironn, CFD kodlar ile ayn zamanda kendine zg fan kanad tasarmlarn da kendi bnyesinde yapmaktadr.

    Aironnun otoparklarda yangn an duman tahliye sistemlerini uygulayarak jet fan sis-temini ve duman tahliye aft ve taze hava aftnda alacak aksiyal fanlarn aka gerek etkisini CFD araclyla zd bir ok otopark projesi vardr.

    Hesaplama kstlar ve piyasann hzl zm arayna en doru ve hzl cevab vermek iin her geen gn deneyimine deneyim katmakta olan firmamz iin Ar-Ge konusu birincil nem tamaktadr. Aironn bnyesindeki Ar-Ge departman Yanma Grubu ile Fan Tasarm Grubu olarak konuya zel alma gruplarna ayrlmtr. Yanma grubunun gelecek Ar-Ge hedefleri arasnda, otoparklarda ve kapal mekan-larda yangn sndrme sisteminin almamas halinde mekan geometrisinin ve taze hava emi fenomeninin yangn hangi durumlarda besleyip hangi durumlarda zayf-lattna dair analizler yapmak ve nmerik yntemler zerine almak vardr. Fan tasarm ise firma olarak zellikle zerinde hassasiyetle durduumuz bir konudur.

    Aironn olarak kendimize rehber edindiimiz sloganlardan biri Bir tesisat borusunu eri ekmekle dz ekmek arasnda zaman ve maliyet fark yoktur. Bu cmle baz-lar iin basit alglanabilecek olsa da aslnda fan tasarm konumuz ile ok byk oranda ilikilidir. Aksiyal tip duman egzoz fanlarmzn ve jet fanlarn ak zelliklerini her geen gn iyiletirmek amacyla ve mterilerimizin istedii alma artlarnda ilev grecek bir fan tasarlamak demek, o fann kanatlarnn da her gn iyiletirilme-si anlamna gelmektedir.

    A

    11

  • Aironn anlaynda retimin temel prensibi Ar-Ge, verimlilik, teknolojik ve bilimsel gelimeleri takip etmek ve bunlar uygulamaktr. Aironn Ar-Ge ve Tasarm Ekibi rettii fanlardaki tm ekipmanlar iin aadaki rnekteki almay yapmaktadr:

    EKSENELFANLARDA SAC GVDE TASARIMI VE YKLEME DURUMUNA GRE SAC PARALARDA OLUAN GERLMELERN SONLU ELEMANLAR YNTEM LE NCELENMES

    ZET Bu almada havalandrma sistemlerinde kullanlan eksenel fanlarn farkl sac gvde tasa-rm, farkl sac kalnl ve farkl ykleme durumlar altnda tayc sac paralarda meydana gelen gerilme ve stres durumlar, sonlu elemanlar yntemi ile incelenmitir. almada 3 farkl gvde tipi ele alnm ve bu gvde tiplerinde farkl sac kalnlklar kullanlarak, fan ek-seninin yer dzlemine paralel ve dik alma konumlarna gre konstrksiyonu oluturan sac paralarn statik ykleme altndaki durumlar incelenmitir. Ele alnan fann i ap 1250 mm olarak seilmi, motor olarak 45 kW, 300C/2H scaklk dayanm olan duman egzoz motoru ve fan pervanesi olarak 9 kanatl fan gbei kullanlmtr.

    Bilgisayar ortamnda modelleme iin Solidworks program kullanlm, sonlu elemanlar yntemi ile hesaplamada ise ANSYS v14 Mechanical program kullanlmtr.

    almada; motoru ve fan gbeini tayan sac paralarda farkl bkm as, farkl bkm says ve farkl sac kalnlklar denenerek farkl gerilme ve stres deerlerine ulalmtr. Farkl konstrksiyon yaplarnn ve farkl sac kalnlklarnn ykleme ekline uygunluu yaplan analizlerle ortaya konmutur.

    GR Fanlar hava ve benzeri gazlar basnlandrarak belirli bir ak yolu iinde hareket etmesini salayan turbo makinelerdir. FanIarn tahrik sistemlerinde genellikle elektrik motoru

    ekil 1 - Eksenel fanlarda motor ve pervanenin grn

    12

  • Sac paralar farkl kalnlklarda, farkl ekilde bkmlerde ve farkl tasarmlarda olabilmek-tedir. Sac paralar birbirine kaynak ve/veya civata somun balants ile birletirilmekte ve fan gvdesini oluturmaktadr. Ele alnan ve bilgisayarda modellenen fan iin 1 adet silindir yapda d gvde, 2 adet yatay zemin montaj ayaklar, 2 adet motor destek aya ve 1 adet motor tayc kaide kullanlmtr.

    ekil 2 - Eksenel fann bilgisayarda modellenmi grnts

    MODELLEME Analizleri yaplan fan gvdelerinde 3 farkl tip fan gvdesi modellenmitir. Silindir d gvde, yatay montaj ayaklar ve motor destek aya paralar iin sac kalnl 4 mm olarak belir-lenmi olup, motor tayc kaide iin 4 mm ve 5 mm olmak zere 2 farkl sac kalnl de-nenmitir. Motor destek aya paras iin ilave bkmler ve farkl bkm alar kullanl-mtr. Modellenen fan gvdeleri u ekildedir;

    ekil 3 - Tip 1 fan gvdesi iin Motor destek ayaklar bkm alar gvde yaps

    kullanlmaktadr. Yap olarak fanlar; pervane, motor ve gvde ksmlarndan oluurlar. Pervane ve motor gvde iinde sac paralar ile montajlanarak konumlanmaktadr. Bir baka deyile gvde; motor ve pervaneye yardmc sac paralar ile tayclk yapmaktadr.

    13

  • ekil 4 - Tip 2 fan gvdesi iin Motor destek ayandaki ilave bkmler

    ekil 5 - Tip 3 fan gvdesi ve Motor destek aya bkm alar

    Motor tayc kaide izimi zerine motor ayana ait izdm yanstlm ve analizde kuvve-tin uygulanaca yzey oluturulmutur.

    ekil 6 - Motor tayc kaide zerinde motor ayana ait izdmn grnts

    14

  • SolidWorks program kullanlarak tasarm ve modellenmesi yaplan fan gvdeleri daha sonra farkl kaydet seenei ile