wnf-boek levende planeet

Download WNF-boek Levende planeet

Post on 23-Mar-2016

212 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

WNF-fotoboek Levende Planeet - impressie van het boek Levende Planeet van het Wereld Natuur Fonds

TRANSCRIPT

  • de aarde in a l haar e l ementen

    levende planeet

  • voorwoordF r a n s L a n t i n g

    De Griekse natuurfilosofen waren gefasci-neerd door de vier elementen waaruit de kosmos zou zijn opgebouwd: aarde, lucht, water en vuur. Dezelfde elementen spelen een centrale rol in vele scheppingsmythen in tal van culturen. Het vuur reinigt en houdt ons warm, water is een bron van leven en lest onze dorst, de aarde draagt de vruchten waarop ons hele bestaan is gebouwd, en zonder het beschermende membraan van onze atmosfeer, de lucht, is er geen leven. De eerste natuurvorsers van onze bescha-ving waren er bovendien al van doordron-gen, dat alles met alles samenhangt. De vier oerelementen doordringen alle levende en niet-levende materie op aarde.

    In de loop van mijn carrire als fotograaf ben ik mij steeds bewuster geworden van het feit dat alles onlosmakelijk met elkaar verbonden is. Ik begon destijds met het fo-tograferen van dieren. Zodra ik meer te we-ten kwam over hun manier van leven, begon ik ook meer oog te krijgen voor hun leefge-bieden en ging ik dieren zien als ambassa-deurs voor de ecosystemen. Langzamer-hand groeide mijn besef dat dieren en hun leefgebieden allemaal onderdeel zijn van een ingenieus systeem en dat alles en ie-dereen met elkaar verbonden is.

    Mijn carrireverloop als natuurfotograaf is goed te vergelijken met de ontwikkeling van het Wereld Natuur Fonds. Het WNF richtte zich in het begin ook alleen op wilde dieren als olifanten en tijgers. Meer en meer kwam het grotere plaatje in beeld: de aarde. Het WNF en ik hebben veel gemeen. Ik ben dan ook een trotse ambassadeur van deze we-reldwijde natuurbeschermingsorganisatie. Maar ik ben zeker niet de enige die zich her-kent in de WNF-slogan: Geef de Aarde door. Het WNF beschikt over een gepassioneerde

    achterban. Samen maken we ons sterk voor de bescherming van al het moois dat de aarde te bieden heeft.

    Bij vele WNF-ers blijkt de passie voor natuur ook uit de prachtige fotos die zij maken. Regelmatig krijgt het WNF natuurfotos on-der ogen die adembenemend mooi zijn, ma-teloos intrigeren en dagenlang op het net-vlies staan gebrand. Deze fotos zijn niet alleen afkomstig van professionele fotogra-fen zoals ik. Steeds vaker zijn dit shots van gepassioneerde natuurliefhebbers met een oog voor natuurfotografie. Daarom besloot het WNF dit keer een fotoboek samen te stellen met fotos van donateurs, friends op social media en andere aanhangers.

    Er zitten schitterende fotos bij. Sommige zijn genomen in de eigen achtertuin, waar ik zelf ook ooit begonnen ben. Andere fotos zijn gemaakt op exotische locaties of in woeste wildernissen. Alle fotos zijn inge-deeld naar de vier elementen vuur, aarde, water en lucht. Deze elementen zijn ook te-rug te vinden in mijn fotos voor LIFE, waar-van u er een aantal zult zien in dit boek. Maar het boek is vooral tot stand gekomen dankzij alle prachtige fotos die massaal zijn inge-stuurd door mensen die het WNF een warm hart toedragen. Ik vind het een eer om daar onderdeel van uit te mogen maken!

    Ik hoop dat dit boek veel mensen inspireert om de soms machtige maar ook zo kwets-bare natuur te blijven beschermen, dat vele mensen geraakt worden door de prachtige fotos en dat iedereen er zijn of haar liefde voor de natuur in herkent. Samen geven we de aarde door!

    Frans LantingFotograaf en WNF-ambassadeur

  • Vuur vormde het startschot van de aarde. Onze planeet begon 4,5 miljard jaar geleden als een vurige, kokendhete bal vloeibaar ge-steente en gas, die afkoelde en aan de bui-tenkant stolde tot een korst. Het binnenste van de aarde is nog steeds gloeiend heet en vloeibaar. Op verschillende plekken komt die hitte naar buiten, als een vulkaan uitbarst of geiser heet water spuwt, alsof de aarde ons wil laten weten waar we vandaan komen.

    Zon, vuur en hitte hadden een grote hand in de opbouw van de aarde en spelen een be-langrijke rol in de natuur die op aarde is ont-staan. Het Andesgebergte in Zuid-Amerika bijvoorbeeld heeft een vulkanische oor-sprong. Met sneeuw en ijs bedekte toppen van ruim 5000 meter verhullen dat sommige van die vulkanen nog steeds actief zijn en hun hitte plotseling kunnen uitbraken. Ook de Grote Riftvallei in Afrika is het resultaat van vulkanische activiteit en een beweeglijke aardkorst. De vallei doorsnijdt bijna het hele Afrikaanse continent. Het is in feite een im-mense brede verzakking in de bodem, met diepe meren en een aantal zeer actieve vuur-spuwende bergen, zoals de Nyamuragira in het Virunga Nationaal Park in Congo. In het warme tropisch regenwoud op de hellingen van het Virungagebergte leven berggorillas en talloze andere dieren, zoals vogels die soms helemaal uit Siberi komen vliegen om er te overwinteren.

    Vuur verwoest bossen, toendras en savan-nes en neemt onderweg het leven van alles en iedereen die niet snel genoeg weg kan ko-men. Hitte verschroeit land, verdroogt rivie-ren en verdorst mensen en dieren. Maar vuur vernieuwt ook, geeft licht en lucht en jong leven een kans. Er zijn planten die niet zon-der vuur kunnen. Een aantal eucalyptus-soorten in Australi bijvoorbeeld heeft vuur nodig om zich te kunnen vermenigvuldigen. Vuur splijt de harde zaaddozen open, waar-

    door het zaad kan kiemen. Zonder de regel-matige branden in de Australische bush zouden deze bomen allang verdwenen zijn. Vuurhaarden die door blikseminslag ont-staan zijn een natuurlijk fenomeen. Ze rui-men het dode hout en dorre gras op en ge-ven jonge aanwas een kans. Hoefdieren, zoals zebras en gnoes op de savannes van Afrika, vallen gretig aan op jonge scheuten die na een brand weer uitlopen. Impalas volgen de brand letterlijk op de voet. Op vlaktes die nog geen twintig dagen geleden verbrand waren, verzamelen zich acht keer zoveel impalas als in nabijgelegen niet-ver-brande savanne: de jonge scheuten bevat-ten namelijk veel meer voedzame eiwitten en mineralen dan volwassen bomen en struiken. Vuur is een onlosmakelijk deel van de natuurlijke cyclus van leven en dood.

    En de mens? Die gebruikt de hitte van vuur om zijn voedsel te bereiden en zich te ver-warmen, metalen te smelten en zich voort te bewegen. De kracht van een innerlijk vuur geeft kleur en warmte aan het leven. Een mens kan vol vuur praten over een hobby, een vlammend betoog houden over het onrecht op de wereld, een vurig verlan-gen voelen voor een ander mens voor wie hij het vuur uit zijn sloffen wil lopen. Vuur is passie. Vuur is licht.De schoonheid van de natuur is een onuit-puttelijke bron om dat vlammetje daarbin-nen op te porren en ons te inspireren, ook ons bij het WNF. De vonk in het oog van de leeuw, de herfstkleuren die een bos in vuur en vlam lijken te zetten. Het licht van de laatste zon dat een bergtop doet gloeien als houtskool, het morgenrood dat de he-mel doet uitslaan als een brand. Ook de door de zon gebakken aarde met die dode boom kan van een dramatische schoon-heid zijn. De pracht van de natuur ver-warmt ons en geeft energie, maakt ons blij en houdt ons gaande.

    vuur

  • Ducia pro doluptas quam fugitaspera

    pratempero volor autecab ipsuntis earit

    atquos et quo tem dersper.

    Fotograaf: Xxx

    Een leeuw met een volle

    maag in de vroege ochtend,

    Okavango-delta, Botswana.

    Fotograaf: Frans Lanting

    vuur 11

  • Toen het vuur week, verscheen er aarde. In het verre begin van onze planeet was dat zwarte, afgekoelde lava vol plooien, scheu-ren, ribbels en bobbels. De oceanen ont-stonden en daarin algen en bacterin, het eerste leven op aarde. In de verkruimelen-de lava op het droge kiemden sporen van primitieve varens en mossen die met het licht van de zon en de kooldioxide in de lucht hun eigen voedsel begonnen te ma-ken. En ze gaven zuurstof terug. Hun ver-teerde resten leverden humus op, een voe-dingsbodem voor hogere plantensoorten die zich vermeerderen met zaad. En voor nog complexere plantensoorten met een steel en een wortelstelsel, een houtige stam en blaadjes.

    Aarde heeft van nature de neiging om zich te bedekken. Een braakliggend veldje raakt binnen de kortste keren overgroeid door brandnetels en opslag van boompjes. Zelfs een kale berg kan na verloop van tijd on-der mos en groen verborgen gaan. Er zijn plekken op aarde waar niet veel wil groei-en, omdat het er te heet en te droog is of te koud. Maar bijna overal is leven dat aan de omringende omstandigheden is aange-past en waar wij met verwondering naar kijken. Om te kunnen overleven in de woestijn hebben kokerbomen in Namibi bijvoorbeeld dikke bladeren met een was-laagje en een verdikte stam met gele bast om verdamping te beperken en de zon be-ter te reflecteren. De flamingos in de pe-kelmeren van Bonaire krijgen hun mooie rode verenpak door het eten van de bacte-rin, algen en kleine schaaldiertjes in het zoute water, en koudbloedige hagedissen hebben het prima naar hun zin op warme rotsen.

    Bossen beslaan een derde van al het land op aarde. Bossen zijn de bakermat van le-ven op land, tachtig procent van alle plan-

    ten en dieren die op land leven komt er voor. De naaldwouden in het hoge noorden strekken zich uit over duizenden kilome-ters. In Rusland ligt het grootste bosgebied op aarde, waar bruine beren rondstruinen en een waardevolle soort ginseng groeit. Op vruchtbare gronden in de gematigde re-genzones van Californi bereiken bomen in de Sequoia- en Sequoiadendronfamilies hun meest extreme afmetingen, met de hoogste en de dikste boom ter wereld. En in de tropische gordel van oerwouden la-ten bossen hun allergrootste diversiteit zien: meer dan duizend soorten bomen op n vierkante kilometer. Iedere boomsoort heeft weer zijn eigen bewoners, van schim-mels die in symbiose met wortels in de grond leven tot insecten die voor bestui-ving zorgen. En daar tussendoor leven al die dieren die wij zo karakteristiek vinden voor het regenwoud: orang-oetans, chim-pansees, gorillas, bosolifanten, Javaa