tÜrkİye maden potansİyelİ

of 24/24
TÜRKİYE MADEN POTANSİYELİ TÜRKİYE MADEN POTANSİYELİ

Post on 11-Jan-2016

95 views

Category:

Documents

2 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

TÜRKİYE MADEN POTANSİYELİ. TÜRKİYE MADEN POTANSİYELİ. Giriş :. Özellikle savunma sanayinin temel hammaddelerini sağlayan madencilik dalları, ülkeler için stratejik öneme sahiptir. Madencilik hiçbir ülkenin ihmal edemeyeceği, kalkınmanın lokomotifi olan bir sektördür. - PowerPoint PPT Presentation

TRANSCRIPT

  • TRKYE MADEN POTANSYEL

  • Madencilik hibir lkenin ihmal edemeyecei, kalknmann lokomotifi olan bir sektrdr. Giri : TRKYE MADEN POTANSYEL zellikle savunma sanayinin temel hammaddelerini salayan madencilik dallar, lkeler iin stratejik neme sahiptir. Madencilik, birim sermaye bana en yksek katma deer yaratan, sanayi ve hizmet sektrlerine gre daha fazla istihdam salayan bir yatrm alandr.

  • Tm sanayi dallarnn rnlerinde veya kullandklar ara ve gerete, dorudan veya dolayl olarak maden rnlerine ihtiya vardr. Seramik, metalurji, cam, refrakter sanayileri ve inaat sektr bata olmak zere; dolgu maddeleri, doal boyalar, szcler, andrclar, deerli talar, sondaj amurlar, gbre, elektronik ve kimya endstrilerinin en nemli girdisi madenlerdir. Demir-elikin hammaddeleri, demir cevheri ve kmr, enerji hammaddelerinin % 75-80i maden rnleri olan, kmr, petrol, doalgaz gibi fosil yaktlar ve uranyumdur. Tarmn ana girdisi olan gbre retiminde kullanlan hammaddelerin % 90 madencilik faaliyetleri sonucunda elde edilmektedir. TRKYE MADEN POTANSYELGiri :

  • TRKYE MADEN POTANSYELMadenciliin Ekonomimizdeki Yeri : lkemizde 60 civarnda maden trnde retim yaplmaktadr. Maden eitlilii asndan dnyada 10. srada yer almaktadr. Trkiye maden eitlilii bakmndan zengin bir lkedir;Dnya metal maden rezervlerinin %0.4, endstriyel hammadde rezervlerinin %2.2si, kmr rezervlerinin %1i ve jeotermal potansiyelinin %0.8i lkemizdedir. Trkiyede ylda 150 milyon ton seviyelerinde retilen maden rnleri, inaat sektrnde ve sanayide hammadde olarak tketilmekte olup ylda lkemize 5-6 milyar dolar katma deer kazandrmaktadr. Bor, krom, selestit, manyezit, barit, mermer, pomza, feldspat gibi madenler byk oranda ihra edilmekte, ylda yaklak 60 milyon ton mertebesinde retilen kmr ise, byk ounluu termik santrallarde olmak zere, yurt iinde tketilmektedir. Bor Minerali (Kolemanit)

  • Madenciliin Ekonomimizdeki Yeri : TRKYE MADEN POTANSYEL2005 ylnda 1.505 milyar dolar olan maden ihracatmz, % 37.4lk artla 2.080 milyar dolara ykselmitir. 2005 ylnda 2.396 milyar dolar olan maden ithalatmz, 2006 ylnda 3 milyar dolarlar seviyesinde gereklemitir. Bu ithalat rakamnn 2 milyar dolarlk ksm kmr ithalatna denmitir.

    hracatmzda nemli Madenlerthalatmzda nemli MadenlerMermer ve DoaltalarKmrBor ve KonsantreleriDemirManyezitMermer ve doal talarBakrFosfatlarFeldispatBakrKromManyezitinkoKromAlKkrtBaritSilis KumuPomzaGrafit

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Maden Potansiyeli : lkemizin zengin olduu madenler arasnda ilk sray, dnya rezervlerinin % 72sini oluturan bor mineralleri almaktadr. Bor dnda trona, kayatuzu, sodyum slfat, perlit, pomza, feldspat, bentonit, barit, manyezit, alta, stronsiyum tuzlar, zeolit, sepiyolit, mermer ve doal talar, kuvars, kuvarsit, zmpara ta, boksit ve krom gibi metalik madenler ile linyit, lkemizin zengin kaynaklara sahip olduu balca madenlerdir. Bakr, kurun, inko, demir, nikel, manganez, arsenik, kkrt, fosfat, grafit, talk, asbest, mika, boya topraklar ve maden kmrnde kaynaklarmz olmakla birlikte dk kaliteli ve/veya yetersiz miktardadr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELMadenlerimiz

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Enerji Hammadde Potansiyeli : Kmr lkemizin kmr potansiyeli belirli llerde ortaya konulmu olup 8.3 milyar tonluk olduka nemli bir rezerv saptanmtr. 1990'l yllardan beri neredeyse durma noktasna gelen kmr aramalarna MTA Genel Mdrl tarafndan tekrar balanarak 2010 ylna kadar yaplacak kmr aramalar iin 19 adet hedef alan tespit edilmitir.Trkiye'nin takmr toplam rezervi 1.335 milyon tondur. Bunun yaklak %72'si "kok"laabilir zelliktedir. Yllk ortalama 2,4-2,5 milyon ton civarnda takmr retimi yaplmaktadr.Trkiye'nin hemen her blgesinde linyit yataklarna rastlanmaktadr. Bilinen linyit yataklarnn en nemlilerini Kahramanmara-Elbistan, Mula-Yataan, Manisa-Soma, Ktahya-Tunbilek-Seyitmer, Ankara-Beypazar ve Sivas-Kangal havzalar oluturmaktadr. lkenin toplam linyit rezervi 9.3 milyar ton olup, ylda 54 milyon ton civarnda retim yaplmaktadr. lke linyit rezervleri bakmndan dnyada 7. ve retim sralamasnda ise 6. durumdadr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Enerji Hammadde Potansiyeli : Enerji hammaddelerinin (Kmr, Uranyum, Toryum, Asfaltit) dalm

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Enerji Hammadde Potansiyeli : Jeotermal Enerji Trkiye jeotermal potansiyeli bakmndan, Avrupann 1nci, Dnyann 7nci, lkesi konumundadr. Potansiyel oluturan alanlar Bat Anadoluda younlamtr.Trkiye'de gerekletirilen jeotermal enerji aratrmalar sonucunda, scakl 102 0C'ye ulaan 600'n zerinde scak su kaynann varl saptanmtr. MTAnn yapt sondaj almalar sonucunda scaklklar 35-40 0Cnin zerinde 184 jeotermal alan tespit edilmitir. Trkiye'nin jeotermal enerjiye dayal tek santrali olan 20.4 MWe brt kurulu gce sahip Denizli-Kzldere Santrali, bugn net 12 MWe elektrik retmektedir. Isnma amal olarak; Afyon, Ktahya, Balkesir, zmir-Balova, Ankara-Kzlcahamam ve Manisa-Salihli'de jeotermal enerjiden faydalanlmaktadr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Enerji Hammadde Potansiyeli : Jeotermal Enerji Kaynaklar ve Dalm

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Trkiye maden yataklarnn eitlilii asndan dnyann sayl lkelerinden biridir. Dnya pazarlarnda ticareti yaplan 90 eit madenden 73 tanesi Trkiyede bulunmaktadr. Ancak, bu eitlilikle orantl olarak birka maden dnda (Bor, krom, linyit, trona vb.) dnya apnda byk maden yataklarna sahip deildir.

    CinsiRezerv (Ton) Grnr + MuhtemelAklamalarAltn338Metal AuAntimuan106.306Metal SbBakr1.697.204Metal CuBoksit87.375.000% 55 Al2O3Civa3.820Metal Hginko 2.294.479Metal ZnDemir132.100.000% 55 FeGm6.062Metal AgKrom26.000.000%20 zeri Cr2O3Kurun860.387Metal PbManganez4.560.000%34.4 MnVolfram36.719Metal W

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Metalik madenlerin (altn, gm, bakr, demir, vb.) dalm

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Demir :Trkiye'de 900n zerinde demir yatak ve zuhuru belirlenmi, bunlardan yaklak 500 kadar nemli grlerek ett edilmitir.nemli demir yatakalar Sivas-Erzincan-Malatya ve Kayseri-Adana blgelerinde yer alr. Ortalama %50-55 Fe tenrl iletilebilir demir rezervi toplam 113 milyon ton dolayndadr. Trkiyenin yllk demir cevherine olan ihtiyac yaklak 10 milyon ton civarnda olup, bunun yardan fazlas ithalat yoluyla karlanmaktadr. Trkiye letilebilir Demir Yataklar Rezerv Oranlar

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Krom Cevheri :Trkiye krom cevheri retimi ve ihracatnda nde gelen lkelerden biridir. retim, dnya piyasalarndaki talebe gre deimektedir. Son yllarda fiyat artlarna bal olarak retim 1-1,5 milyon ton/yl dzeyine ulamtr. lkemizin krom rezervi, %20 Cr2O3 ve zeri ierikli 26 milyon ton civarndadr. Rezerv retim asndan Elaz-Guleman birinci blge konumundadr. Trkiye Krom potansiyeli Trkiye Kromit Rezerv Oranlar

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Bor :Trkiye 3,066 milyar ton olan bor rezervleri ile dnya bor potansiyelinin %72'sini elinde bulundurmaktadr. Bursa-Kestelek, Balkesir-Bigadi, Ktahya-Emet ve Eskiehir-Krka'da bulunan bor yataklarndan ylda 3 milyon ton civarnda tvenan bor cevheri retilmektedir. Trkiye maden ihracatnda bor, mermer ve doal talardan sonra 2. sray almaktadr. 2005 ylnda yaklak 400 milyon dolar deerinde cevher ve bor rnleri ihracat gereklemitir. Bu deerin 117 milyon dolar cevher ve konsantrelerine, dier ksm ise bor kimyasallarna aittir. Alminyum:Alminyum retimine uygun boksit rezervi 87 milyon ton civarndadr. Bu yataklar Konya-Seydiehir, Antalya-Akseki, Mersin-Silifke-Taucu ve Zonguldak-Kokaksu'da younlamtr. Alminyum retiminin yan sra son yllarda alminal imento retiminde boksit de kullanlmaya balanmtr. lke boksit rezervleri 60 yl yetecek dzeydedir. Mevcut tesislerin modernizasyon ve retim kapasitesinin artrlmas gerekmektedir.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Bakr :Trkiye'de toplam bakr rezervi, metal ierii olarak 1,5 milyon ton bakr dzeyindedir. Ekonomik olarak deerlendirilemeyen dk tenrl bakr kaynaklar dahil edildiinde toplam bakr kayna metal ierii olarak 3.5 milyon tona kmaktadr. Ylda toplam 60 bin ton metal bakr edeeri ve 350 bin ton cevher konsantresi retilmektedir. Bilister bakr retimi 35 bin ton/yl civarndadr. Rize-ayeli-Madenky bakr yata, 435 bin ton metal bakr rezerviyle en nemli yatamzdr.Trkiye Bakr Rezervleri Rize-ayeli-Madenky bakr yata, 435 bin ton metal bakr rezerviyle en nemli yatamzdr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Metalik Hammadde Potansiyeli : Altn :lkede iletilebilirlii n fizibilite almalaryla ortaya konan altn rezervi, 9 ayr sahada metal altn olarak toplam 338 tondur. Ayrca potansiyel yataklardaki yaklak altn rezervi 50 ton ve altnn yan rn olarak kazanlabilecei masif slfit yataklarndaki toplam rezerv-kaynak miktar ise yaklak 48 tondur. Buna gre lkenin toplam altn rezerv ve kaynak metal ierii yaklak 436 tondur. zmir-Bergama-Ovack yata lkenin iletilen tek altn yatadr.Trkiye Altn, Gm Yataklarzmir-Bergama-Ovack yata lkenin u an iin iletilen tek altn yatadr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : Trona :lkedeki en nemli trona yata, Ankara-Beypazar trona yata olup, retime ynelik yatrmlara 2004 ylnda balanmtr. Bu yatak dnyann 2. byk doal trona yatadr ve rezervi 233 milyon tondur. Ayrca Ankara-Kazanda 603 milyon ton rezervli yabanc irkete ait bir yatak mevcuttur. Trkiyenin Beypazar ve Kazan yataklaryla beraber toplam rezervi 836 milyon tondur. Alta :Byk alta potansiyeline sahip olan lkenin rezervleri, tam olarak belirlenmemitir. Al panel ve sva, imento fabrikalarnn yan sra son yllarda altana dayal bir gbre fabrikas almtr. Yllk alta retimi 3 milyon ton civarndadr. Yabanc sermayenin ilgisini ekmeye balayan al sektr, maden ihracatnda gelierek 6'nc sraya ykselmitir.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : Trkiyedeki endstriyel hammaddelerin dalm

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : Mermer ve Doal Talar :1985 ylndan balayarak, hzl bir gelime gsteren mermer ve doal ta sektrnn byme hz dnya ortalamasnn iki katna ulamtr. lkenin 80 blgesinde 150'den fazla deiik renk, desen ve kalitede mermer rezervleri bulunmaktadr. Trkiye'nin mermer potansiyelinin 5,1 milyar m3 civarnda olduu tahmin edilmektedir. 2006 ylnda 1,03 milyar dolarlk ihracat ile lke genel maden ihracat iinde ilk srada yer almaktadr..

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : Seramik ve Cam Hammaddeleri :Sektrn ana hammaddesi kuvars, kuvarsit, kuvars kumu, feldspat, kil ve kaolendir. lkemiz seramik retiminde Avrupada 3. dnyada ise 6. sradadr. Bunda en byk pay, lke hammadde kaynaklardr. lkemizin 89 milyon ton kaolen, 354 milyon ton seramik ve refrakter kil, 239 milyon ton feldspat, 1,3 milyar ton kuvars kumu, 2,3 milyar ton kuvars-kuvarsit potansiyeli vardr. Seramikte lkenin retim kapasitesi 180 milyon m2/yl dr.

    Cam sektrnde istikrarl bir gelime grlmektedir. Bu sektrde 1,4 milyon ton/yl kuvars kumu kullanlmaktadr. Cam hammadde kaynaklarnda byk potansiyel olmasna karn krma-tme ve zenginletirme tesislerinin yetersizlii nedeniyle istenilen dzeyde retim ve ihracatmz yoktur. Seramik ve cam sektrnde iyi kalite kil, kaolen, feldispat ve kuvars kumu ithalat yaplmaktadr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : imento ve Dier Yap Malzemeleri :imento sektr, yaklak 65 milyon ton/yl hammadde kullanmaktadr. imento ana hammaddesi olan kalker, kil-marn, alta ve trasta lkenin byk potansiyeli vardr. naat sektrnde byk oranda hafif yap elaman ve beton agregas olarak da kullanlan pomza potansiyelimiz 1,5 milyar m3 ihracatmz ise 15 milyon $ civarndadr. Perlit potansiyelimiz ise 5,7 milyar tondur. Ancak lkenin bu madenlerindeki byk potansiyeli, retim ve ihracata yansmamtr.

  • TRKYE MADEN POTANSYELTrkiye Endstriyel Hammadde Potansiyeli : Bentonit :lkemizde Ankara, ankr, Tokat, Edirne ve Ordu illerinde younlaan deiik alanlarda kullanabilir 250 milyon ton bentonit rezervi vardr. Ancak ien tip ( Na-bentonit) bentonit rezervimiz azalmtr. Yaklak 566 bin ton olan bentonit retimimiz bulunmaktadr. 2005 yl ihracatmz 13,5 milyon dolar civarndadr. Manyezit :Eskiehir, Ktahya, Konya ve Erzincan blgelerinde younlaan % 41-48 MgO ierikli 111milyon ton manyezit rezervimiz bulunmaktadr. 2005 ylnda 42 milyon dolar ihracatmz vardr. Son yllarda demir-elik sektrndeki daralmaya bal olarak manyezit retim ve ihracatnda d olmutur.