technologia ponownego użycia

of 55/55
Technologia ponownego użycia Uwaga: Przy konstruowaniu tej prezentacji wykorzystano udostępnione w sieci elementy wykładu, którego autorami są: Kazimierz Subieta Instytut Podstaw Informatyki PAN, Warszawa Ewa Stemposz Polsko-Japońska Wyższa Szkoła Technik Komputerowych, Warszawa

Post on 06-Jan-2016

33 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Technologia ponownego użycia. Uwaga : Przy konstruowaniu tej prezentacji wykorzystano udostępnione w sieci elementy wykładu, którego autorami są: Kazimierz Subieta Instytut Podstaw Informatyki PAN, Warszawa Ewa Stemposz Polsko-Japońska Wyższa Szkoła Technik Komputerowych, Warszawa. - PowerPoint PPT Presentation

TRANSCRIPT

  • Technologia ponownego uyciaUwaga: Przy konstruowaniu tej prezentacji wykorzystano udostpnione w sieci elementy wykadu, ktrego autorami s:

    Kazimierz SubietaInstytut Podstaw Informatyki PAN, Warszawa

    Ewa Stemposz Polsko-Japoska Wysza SzkoaTechnik Komputerowych, Warszawa

  • Jedn ze strategii zwikszenia efektywnoci pracy zespow projektujcych systemy informacyjne jest wielokrotne uywanie raz opracowanych fragmentw projektu lub moduw programowych.Ponowne uycie wczeniej opracowanego fragmentu projektu albo moduu programu ma wiele zalet, wrd ktrych na plan pierwszy wysuwaj si: obnienie kosztw, przyspieszenie realizacji projektu oraz minimalizacja bdw

  • Na czym polega ponowne uycie ?Istot ponownego uycia jest wykorzystanie efektu aktywnoci zespou projektowego z procesu konstrukcji jednego produktu (rwnie pomysw czy dowiadczenia w ogle) do wytworzenia innego produktu.

    Ponowne uycie powinno by pojmowane w terminach caego cyklu yciowego produktu programistycznego. Kiedy ponownemu uyciu podlegaj produkty skonstruowane we wczesnych fazach cyklu yciowego, to prawdopodobiestwo ponownego wykorzystania produktw innych faz jest take wysokie.

    Nie tylko czynniki techniczne maj wpyw na osiganie zyskw z ponownego uycia. Wana jest te organizacja

  • Ponowne uycie nie zdarza si przypadkiem ani w sposb spontaniczny.

    Wymaga wiadomych inwestycji!

    Wymaga wic take wiedzy o tym, jak postpowa, by te inwestycje w ponowne uycie zwrciy si.

  • Korzyci, jakie przynosi ponowne uycie Z reguy znacznemu skrceniu ulega czas konstruowania oprogramowania. Koszt rozwoju i utrzymania oprogramowania oraz caego systemu zostaje take zwykle powanie zmniejszony. Uywane, a wic z reguy dobrze sprawdzone(przetestowane), skadniki oprogramowania zawieraj mniej bdw ni te, ktre s konstruowane od podstaw, dziki czemu wzrasta niezawodno i poprawno caoci systemu.

  • Korzyci, jakie przynosi ponowne uycie cd. Wzrost efektywnoci poszczeglnych skadnikw oprogramowania, uywanych wielokrotnie, podnosi efektywno caego systemu. Przenaszalno poszczeglnych fragmentw oprogramowania (bdca warunkiem koniecznym przy stosowaniu ponownego uycia) zwiksza moliwo doprowadzenia do przenaszalnoci caego systemu.

  • Potencja ponownego uyciaPotencja ponownego uycia aktywu, czyli prawdopodobiestwo jego wykorzystania w wielu produktach jest wysokie, gdy aktyw posiada pewne podane waciwoci, ktre zbierzemy i omwimy na nastpnym slajdzie.

  • Potencja ponownego uycia jest wikszy, gdy aktyw jest:generyczny, czyli dostatecznie uniwersalny o szerokim przeznaczeniu,hermetyczny, wyizolowany z otoczenia, maksymalnie niezaleny od kontekstu, z dobrze zdefiniowanym interfejsem,spjny i kompletny, niezawodny, odporny na bdy i wyjtki, a przez to bezpieczny,dobrze udokumentowany, atwy do zrozumienia,atwy do testowania,atwy do konserwacji poprzez wbudowane moliwoci adaptacji, specjalizacji, modyfikacji, zestandaryzowany,przenaszalny na rne platformy sprztowo/programowe (dotyczy to jzykw programowania, systemw operacyjnych, sprztu, wymaga niefunkcjonalnych, itp.),legalizowany (to znaczy, e posiada rne certyfikaty).

  • Co moe by aktywem podlegajcym ponownemu uyciu? Wzory dokumentacji Wyniki analizy dziedziny problemu Specyfikacje wymaga na systemy (powtrne uycie specyfikacji wymaga na pewien system w celu skonstruowania nowej wersji tego systemu czy osadzenia go na nowej platformie, jak i wykorzystanie tej specyfikacji do konstrukcji innego, podobnego systemu). Architektura logiczna systemu Wzorce projektowe, czyli powtarzajce si struktury projektowe lub rozwizania odnoszce si do analogicznych sytuacji. Wzorce s szczeglnie przydatne w sytuacjach, kiedy inne formy ponownego uycia staj si bezuyteczne, np. z powodu fundamentalnych rnic w zakresie platformy sprztowej, systemu operacyjnego lub jzyka programowania. Skadniki oprogramowania, np.: fragmenty kodu, biblioteki procedur, klasy, moduy, podsystemy, szkielety aplikacji czy te cae aplikacje. Przypadki testowe, procedury testowe, plany testw Formularze kontroli jakoci Materiay i procedury szkoleniowe Inne aktywa (Do tego zalicza si np. wykorzystanie nabytej wiedzy i dowiadczenia.)

  • Przy realizacji postulatu powtrnego uycia elementy podlegajce temu powtrnemu uyciu mog mie rny charakter, co jest opisywane przez jeden z czterech modeli:Model czarnej skrzynkiModel szklanej skrzynkiModel biaej (otwartej) skrzynkiModel szarej skrzynki

    Modele te zostan teraz kolejno omwione

  • Model czarnej skrzynkiPrzykadem czarnej skrzynki moe by np. biblioteka procedur w postaci skompilowanej czy te zamknity pod wzgldem formy formularz. Model czarnej skrzynki uwaa si za najbardziej podany stereotyp aktywu ponownego uycia. Z drugiej strony, jest to model najtrudniejszy do opracowania, szczeglnie w maych organizacjach. Czarna skrzynka moe by uyta poprzez odsyacz lub poprzez skopiowanie. Czciej stosowane jest kopiowanie aktywu, ktre z kolei moe by nie wskazane, gdy aktyw jest na bieco utrzymywany (pielgnowany) przez odpowiedni komrk. W takim przypadku kopiowanie powoduje, e akcje usunicia bdw i modyfikacje wprowadzane na bieco przez opiekunw aktywu nie bd automatycznie propagowane do kopii funkcjonujcych w nowszych i pozornie doskonalszych systemach.

  • Model sparametryzowanej czarnej skrzynkiModel czarnej skrzynki wystpuje czsto w postaci sparametryzowanej. Zakada to ponowne uycie transformacyjne: Projektant dostarcza specyfikacj, a czarna skrzynka - generator aplikacji - generuje implementacj. Rozwizanie takie uwaa si za bardziej uniwersalne.Przykadem takiego rozwizania s wszelkie parametryczne generatory oprogramowania (np. generatory programw tworzcych raporty). Wad takiego rozwizania jest konieczno precyzyjnego ustalenia semantyki parametrw w powizaniu z sytuacjami, w ktrych jest uywany dany aktyw. Zmniejsza to korzyci ponownego uycia.Tendencja do nadmiernego zwikszania uniwersalnoci aktywu powoduje czsto niepodany rozrost liczby parametrw oraz stopnia ich zoonoci, a take wzajemnej zalenoci pomidzy nimi, co utrudnia korzystanie z zasady ponownego uycia, ktre powinno preferowa prostot.

  • Model szklanej skrzynkiPrzy tym modelu zarwno budowa aktywu, jak i jego cechy zewntrzne s widoczne, chocia nie mona ich zmieni. Znajomo budowy aktywu i zrozumienie zasad jego dziaania sprzyjaj waciwemu stosowaniu, ale niemono dokonania jakichkolwiek zmian moe by rdem frustracji.

  • Model biaej (otwartej) skrzynkiUytkownik widzi struktur aktywu i w zasadzie moe go dowolnie modyfikowa. Przykadem mog tu by wszelkiego rodzaju wzorce projektowe, wzorce dokumentacji, fragmenty tekstu programw, itp.Model biaej skrzynki jest najatwiejszy do wdroenia, gdy zasadniczo polega na opisaniu pewnego wykonanego fragmentu dokumentacji lub oprogramowania. Taki opis moe by jednak trudno generalizowalny, za zmiany aktywu przez osoby inne ni konstruktor aktywu s ryzykowne i mog doprowadzi do naruszenia zaoonych na pocztku wasnoci. Z drugiej strony, dokadny opis fragmentw, ktre mog podlega zmianom oraz okrelenie dopuszczalnego zakresu zmian moe okaza si bardzo trudnym zadaniem. Uycie biaej skrzynki nastpuje poprzez skopiowanie i zmodyfikowanie.

  • Do przytoczonego asortymentu podstawowych modeli niektrzy analitycy systemw dodaj jeszcze jeden model Niektrzy specjalici postuluj mianowicie wprowadzenie dodatkowego elementu poredniego midzy czarn a bia skrzynk, tzw. szar skrzynk. W modelu szarej skrzynki konstruktor aktywu bdzie mg okreli, ktre czci aktywu i dla jakich uytkownikw bd widoczne.

  • Trudnoci...Prby wprowadzania technologii ponownego uycia do firm czsto kocz si niepowodzeniem.

    Powodem tego bywaj przewanie nie czynniki technologiczne, ale organizacyjne, a nawet socjologiczne czy psychologiczne.

  • rda trudnoci:Powszechna niech do wprowadzania jakichkolwiek zmian. Ponowne uycie wymusza zmian w sposobie mylenia o caoci procesu produkcji oprogramowania,Przekonanie osb ze szczebli kierowniczych, e technologia ta obdarzona jest wysokim stopniem ryzyka,Brak wypracowanych metod, jak naley w praktyce stosowa t technologi,Brak narzdzi wspierajcych,Brak bibliotek, katalogw aktyww,Brak mechanizmw nagradzania, systemu zacht zarwno do produkowania nowych aktyww jak i do korzystania z ju istniejcych, Brak zaufania do obcych aktyww,Przekonanie, e ponowne uycie jest wrogiem kreatywnoci.

  • Promowanie technologii ponownego uycia Ponowne uycie musi by umiejtnie promowane, jeli ma by zakoczone sukcesem. Promocja musi by skierowana do osb z rnych poziomw w hierarchii firmy. Ponowne uycie stanowi fundamentaln zmian w sposobie ich pracy i jak kada zmiana bdzie odpierane.

  • Promocja powinna obejmowa:uwidacznianie celw i zyskw moliwych do osignicia dziki wprowadzeniu tej technologii,

    nauczanie technik ponownego uycia,

    stworzenie systemu nagradzania, ktry to organizacyjnie wesprze.

  • Scenariusz produkcji i konsumpcji aktyww

  • Kultura ponownego uyciaWysoka jako elementu ponownego uycia posiada w tej technologii ogromne znaczenie. Konsument nie bdzie korzysta z elementu ponownego uycia, o ile napotka jakiekolwiek trudnoci, pomijajc fakt, e musi woy pewien wysiek w wyszukanie gotowych elementw, ktre mgby wykorzysta w procesie tworzenia konkretnego oprogramowania. W wikszoci firm ponowne uycie nie jest podtrzymywane organizacyjnie. Oznacza to, e konstruktor oprogramowania zyska wiksze uznanie (w bezporedni sposb przekadajce si na pienidze) wtedy, gdy skonstruuje oprogramowanie od zera, ni gdy wykorzysta ju istniejce elementy, tzw. syndrom nie-wynaleziono-tutaj (NIH, Not-Invented-Here).

  • Jeli technologia ponownego uycia ma si upowszechni to konieczna jest zmiana systemu wynagradzaniaNagrody finansowe, jak postuluje wielu autorw, stanowi co prawda silny element systemu zacht, ale jedynie w pierwszym etapie wprowadzania technologii ponownego uycia.

    Wiele bada wskazuje na to, e w duszym okresie czasu, maj one znacznie mniejsze znaczenie ni zadowolenie z pracy, uznanie wsppracownikw i przeoonych oraz moliwo realizowania si w ciekawej, stawiajcej wyzwania pracy.

  • Ustanawianie bibliotek aktywwUstanawianie bibliotek aktyww ponownego uycia polega na zdefiniowaniu mechanizmw, umoliwiajcych przechowywanie, zarzdzanie i udostpnianie aktyww.

  • Ustanawianie bibliotek aktyww - cdUstanowienie mechanizmw umoliwiajcych przechowywanie, zarzdzanie i udostpnianie aktyww gronu uytkownikw zawsze stanowi wany krok do przodu na drodze upowszechniania technologii ponownego uycia.

    W praktyce, przedsibiorstwa wprowadzajc technologi ponownego uycia, wol na pocztku poeksperymentowa z niewielk liczb aktyww.Zarzdzanie nimi nie musi by wtedy zbyt wyrafinowane. Z upywem czasu moliwe, a nawet wysoce prawdopodobne, s zarwno modyfikacje przechowywanych aktyww, jak i wzrost ich liczby. Utworzenie biblioteki staje si wtedy krytyczne

  • Biblioteka ponownego uycia moe nie by konieczna, gdy: Przedsibiorstwo posiada stabilny personel. Jako przykad moe tu posuy fakt duej skutecznoci dziaania firm japoskich mimo stosowania stosunkowo prostych metod zarzdzania zbiorem aktyww przeznaczonych do wielokrotnego wykorzystywania. Przedsibiorstwo praktykuje technologi ponownego uycia w oparciu o techniki generacyjne, a nie techniki kompozycyjne.

  • Zalecane jest, by proces konstrukcji biblioteki ponownego uycia rozpoczyna si od okrelenia:

    rodzajw przechowywanych aktyww, fizycznej i logicznej organizacji biblioteki, schematu klasyfikacyjnego, mechanizmw regulujcych czonkostwo aktyww w zasobach bibliotecznych, rde i sposobw nabywania aktyww, wytycznych uatwiajcych konstruowanie nowych i przeksztacanie istniejcych aktyww w elementy biblioteki, narzdzi wspierajcych operowanie na zawartoci biblioteki: narzdzi katalogujcych, narzdzi konfigurujcych, przegldarek, wyszukiwarek i repozytoriw, personelu, ktry zajmowaby si obsug biblioteki.

  • Rodzaje przechowywanych aktywwUstalenie rodzajw przechowywanych aktyww niezbdne jest nie tylko do okrelenia wymaga na zawarto i organizacj biblioteki, ale take do ustanowienia wytycznych uatwiajcych konstruowanie elementw speniajcych odpowiednie wymagania. Przesanka: Aktywa due, zoone, na wyszym poziomie abstrakcji i pochodzce z wczeniejszych etapw konstrukcji produktu programistycznego posiadaj wikszy potencja ponownego uycia i tym samym s lepszymi kandydatami na elementy skadowe przyszej biblioteki.

  • Fizyczna organizacja bibliotekiBiblioteka scentralizowana jest zaplanowana z myl o tym, e bdzie dostpna wszystkim chtnym.

    Zalety: Konstrukcja i konserwacja biblioteki jest z reguy przeprowadzana w bardziej formalny sposb, tzn. przestrzegane s obowizujce w danym przedsibiorstwie standardy, np. na programowanie, nazewnictwo, kryteria weryfikacji, itp. Ponadto, zostaje ustanowiony personel odpowiedzialny za dziaalno bibliotekiWady: Rosnca liczba aktyww - nieuniknione zjawisko na przestrzeni czasu - pociga za sob konieczno zwikszania nakadw nie tylko na konserwacj biblioteki, ale i na dostp do aktyww.

  • Fizyczna organizacja biblioteki- cdPraktyka wykazuje, e kilka bibliotek lokalnych w miejsce jednej scentralizowanej, zawierajcych maksymalnie do kilkuset aktyww ponownego uycia (rzadko powyej trzystu) w peni zaspakaja wymagania tej grupy czy dziedziny zastosowa, na potrzeby ktrych zostay skonstruowane, przynoszc przy tym znaczce korzyci.Wady: Poszczeglne lokalne biblioteki mog zawiera bardzo podobne aktywa, a nawet wrcz duplikaty. Ponadto, niektre grupy osb czy dziedziny zastosowa mog potrzebowa aktyww powizanych koncepcyjnie z inn lokaln bibliotek.

  • Podejcie czce obie koncepcje: W pierwszym kroku, aktywa ponownego uycia byyby umieszczane w lokalnych bibliotekach. Po analizie i weryfikacji ich przydatnoci dla rnych grup czy dziedzin zastosowa, mogyby by przesuwane do biblioteki centralnej. Kada z grup uytkownikw miaaby zapewniony dostp do biblioteki centralnej i swojej lokalnej.

  • Logiczna organizacja bibliotekiWarstwa 1Aktywa tu umieszczane nie podlegay adnej weryfikacji jakoci czy przydatnoci dla potrzeb ponownego uycia.Warstwa 2Aktywa byy wykorzystane przynajmniej w jednej aplikacji i zachowuj przyjte w danej firmie standardy na jako i dokumentacj. Nie byy przygotowywane do wielokrotnego wykorzystywania. Rwnie ich dokumentacja nie zostaa sporzdzona zgodnie z zasadami przyjtymi dla aktyww ponownego uycia. Warstwa 3Aktywa zostay skonstruowane zgodnie z zasadami przyjtymi dla elementw ponownego uycia, ale nie poddano ich adnemu procesowi weryfikacji; innymi sowy nie posiadaj certyfikatw przydatnoci dla ponownego uycia.Warstwa 4Aktywa speniaj wszystkie wymagania, jakie s stawiane elementom ponownego uycia.

  • Ustanawianie schematu klasyfikacyjnego dla biblioteki aktyww do ponownego uyciaW literaturze spotykane s trzy modele schematw klasyfikacyjnych:

    oparte o metody wykorzystywane w bibliotekarstwie, wykorzystujce metody sztucznej inteligencji, stosujce systemy hipertekstowe.

  • Schematy klasyfikacyjne wykorzystujce wiedz bibliotekarsk mona podzieli na dwie zasadnicze kategorie: z ograniczon liczb terminw uywanych do klasyfikacji i/lub precyzyjnie okrelonymi zasadami czenia tych terminw, np.: schematw opartych o wyliczanie, z wykorzystaniem wektora cech czy te par cecha-warto, bez jakichkolwiek ogranicze na liczb terminw, a czasami i na zasady ich czenia, np. rozwizania penotekstowe.

  • Schematy klasyfikacyjne oparte o wyliczanieBazuj na podziale dziedziny przedmiotowej na wzajemnie wykluczajce si poddziedziny.

    Zalety: Schematy klasyfikacyjne oparte o wyliczanie s przejrzyste, atwe do zrozumienia i wykorzystania.Wady: Schematy takie s trudne do modyfikacji. Kolejny problem - co zrobi z aktywami, ktre mogyby zaj miejsca w wicej ni jednym wle hierarchii?

  • Schematy klasyfikacyjne oparte o wektory cech Wykorzystuj pewien uporzdkowany zbir wasnoci. Dla kadej z wasnoci musi by okrelony skoczony zbir wartoci. Warto NULL wskazuje, e dana cecha nie opisuje aktywu.Zalety: atwo modyfikacji - po prostu dodaje si nowe cechy. Praktyka wykazuje, e liczba cech nie powinna przekracza 10, bo operacja klasyfikowania przestaje by prosta. Ponadto, przy maej liczbie dobrze okrelonych cech, wystpuje znaczna eliminacja niejednoznacznoci. Wady: Spory wysiek potrzebny do ustanowienia dobrego zbioru cech i konieczno jego konserwacji.

  • Schematy wykorzystujce pary cecha-warto S podobne do schematw opartych o wektory cech. Rni je brak uporzdkowania zbioru cech i okrelenia zbioru wartoci dla kadej z cech.Zalety: atwo modyfikacji (jak uprzednio), a przede wszystkim atwo konserwacji.Wada: Zbir wartoci cech nie jest ani skoczony ani a priori okrelony przez twrcw czy konserwatorw biblioteki.

  • Rozwizania penotekstowe Wykorzystuj sowa kluczowe lub cae frazy do opisu aktyww.Zaleta: Moliwo automatyzacji operacji klasyfikowania.Wady: Aktywa wypeniajce rne zadania mog by opisywane tymi samymi sowami kluczowymi, jak rwnie aktywa wypeniajce te same zadania mog by opisywane rnymi sowami kluczowymi. Prowadzi to do niejednoznacznoci i redundancji zasobw bibliotecznych.

  • Nie udowodniono wyranej przewagi jednych, z opisanych powyej schematw, nad innymi.

    Metryki wykorzystywane do porwnywania efektywnoci schematw klasyfikacyjnych opartych o metody stosowane w bibliotekarstwie: stosunek iloci zwrconych, relewantnych dla sformuowanego zapytania aktyww, do cakowitej iloci relewantnych aktyww pozostajcych w zasobach testowanej biblioteki, precyzja, czyli stosunek iloci zwrconych, relewantnych dla sformuowanego zapytania aktyww, do cakowitej iloci zwrconych aktyww, szybko wyszukiwania, atwo uycia, pomoc w zrozumieniu istoty aktywu.

  • Znaczce rnice wystpiy wycznie przy porwnywaniu szybkoci wyszukiwania.

    Najlepsz baz do wyszukiwania okaza si by schemat oparty o wyliczanie, a najgorsz penotekstowy.

    Zalecenia praktyczne: Utwrz i wykorzystuj wiele rnych schematw klasyfikacyjnych. Jeli musisz zdecydowa si na jeden rodzaj schematu i rozwaasz koszty, wtedy wybierz schemat penotekstowy jest taszy, poniewa poddaje si automatyzacji. Jeli musisz wybra jeden schemat, ale zaley ci na skrceniu czasu wyszukiwania, zdecyduj si na schemat oparty o wyliczanie. Jaki schemat by nie wybra i tak zwracane informacje z reguy nie wystarczaj na uchwycenie istoty aktywu.

  • rda i sposobw nabywania aktyww (1)Proces wybierania kandydatw do biblioteki ponownego uycia powinien bazowa na systematycznym uczestniczeniu w pracach nad projektami prowadzonymi w firmie oraz przegldaniu ofert pojawiajcych si na rynku.Elementy, na ktre naley zwraca uwag szacujc potencja ponownego uycia aktywu: Jak wiele razy aktyw moe by wykorzystany w jednym i tym samym produkcie? W rnych produktach, biecych lub przyszych? Jaki jest koszt przygotowania/utworzenia/nabycia aktywu? Jaka jest strategiczna waga projektw, w ktrych aktyw mgby by zastosowany? Jaka jest dugo przewidywanego czasu ycia aktywu, szczeglnie w porwnaniu do czasu potrzebnego do jego przygotowania/utworzenia/nabycia? Jakie koszty bd musiay by ponoszone na konserwacj aktywu, czyli korekt bdw, modyfikacje czy rozszerzenia?

  • Jakie koszty bd musiay by ponoszone na zarzdzanie aktywem: obsug wersji czy wariantw? Ile razy powinien by aktyw wykorzystany, aby zwrci koszty przygotowania/utworzenia/ nabycia cznie z kosztami konserwacji i zarzdzania? Jakie korzyci przynosioby kadorazowe wykorzystanie aktywu, np. zmniejszanie prawdopodobiestwa niepowodzenia projektu, oszczdnoci w nakadach pracy czy poprawa jakoci produktu?rda i sposobw nabywania aktyww (2)Wniosek: W pierwszej kolejnoci powinny by rozwaane aktywa o najwyszej przewidywanej liczbie zastosowa, w projektach o strategicznym znaczeniu dla przedsibiorstwa, dla ktrych poniesione koszty zwrc si moliwie jak najszybciej, a ponadto s niezbdne konstruktorom, ktrzy wyranie sygnalizowali potrzeb ich zaistnienia.

  • Naley ustanowi zbir wytycznych (przewodnik), jak konstruowa nowe czy przeksztaca istniejce aktywa, by byy bardziej generyczne, zachowujce obowizujce standardy, wyszej jakoci, lepiej udokumentowane i posiadajce certyfikaty przydatnoci do ponownego uycia. Zaleca si wykorzystywanie nastpujcych technik zwikszajcych potencja ponownego uycia aktywu: uoglnianie, standaryzowanie, automatyzowanie, dokumentowanie i weryfikowanie. Ustanowienie przewodnika (1)Zbir wytycznych wypenia te i inn rol. Okrela pi charakterystyk, ktre pozwalaj na okrelenie potencjau ponownego uycia zarwno aktyww nabywanych na rynku, jak i konstruowanych w swoim przedsibiorstwie.Uoglnianie polega na zwikszaniu uniwersalnoci komponentu, czyli identyfikowaniu cech wsplnych i rnic pewnej grupy komponentw o podobnym przeznaczeniu. Rnice mog dotyczy: platformy sprztowo/programowej, zastosowa czy wymaga niefunkcjonalnych. Eliminacja rnic polega na dostarczeniu moliwoci adaptacji/specjalizacji poprzez pewne mechanizmy, gdzie do najbardziej typowych naley parametryzacja.

  • Ustanowienie przewodnika (2)Kolejna z technik, standaryzacja, dziki wprowadzaniu jednolitych norm stwarza podatny grunt dla ponownego uycia silnie zwikszajc potencja ponownego uycia komponentu. Standaryzowanie takich wasnoci oprogramowania, jak np. posta menu, interfejs uytkownika, funkcje pomocy, obsuga bdw i wyjtkw, itp. znaczco uatwia praktykowanie ponownego uycia. Zautomatyzowanie czynnoci zwizanych z tworzeniem, zarzdzaniem i wykorzystywaniem komponentu, dziki redukcji kosztw zwizanych z tymi operacjami, rwnie znaczco podnosi potencja ponownego uycia komponentu. Dokumentowanie - skuteczne praktykowanie technologii ponownego uycia, wymaga posiadania informacji uatwiajcej zrozumienie istoty interesujcego uytkownika aktywu, porwnanie go z innymi komponentami wybranie najbardziej odpowiedniego spord grona kandydatw, a nastpnie adaptowanie do konkretnych zastosowa przez modyfikacj zawartoci i integracj z produktem, w ktrym znalaz zastosowanie. Dokumentacja weryfikacji powinna stanowi cz dokumentacji aktywu. Proces weryfikacji powinien towarzyszy aktywowi przez cay okres jego ycia. Uzyskane certyfikaty zawsze wiadcz na korzy, podnosz poziom zaufania do jakoci aktywu oczywistym jest, e uytkownik nie bdzie korzysta z aktywu, ktrego jako jest wtpliwa lub co najmniej nie udowodniona.

  • Konstrukcja i operowanie na zawartoci biblioteki moe by zrealizowane z wykorzystaniem narzdzi, takich jak np.: narzdzia katalogujce, narzdzia konfigurujce, przegldarki, wyszukiwarki oraz repozytoria, w skad ktrych mog wchodzi wszystkie poprzednio wymienione narzdzia.Narzdzia katalogujceDobr narzdzi wspierajcych

  • Narzdzia konfigurujce

  • Repozytoria umoliwiaj nie tylko przechowywanie, zarzdzanie czy dostp do przechowywanych zasobw, ale i definiowanie elementw niezbdnych do poprawnego operowania na zasobach. Decydujc si na zakup repozytorium, trzeba rozway: Czy potrafi obsugiwa aktywa rnego rodzaju, np. rnych rozmiarw czy wygenerowanych z wykorzystaniem rnych narzdzi?Repozytoria (1) Czy rodzaje aktyww, ktre potrafi obsugiwa, s wystarczajce z punktu widzenia potrzeb przesibiorstwa? Czy potrafi zarzdza zdecentralizowanym magazynem danych? Czy zawiera mechanizmy umoliwiajce ustanawianie i przestrzeganie warunkw wejcia/wyjcia aktywu w skad zasobw? Czy wspomaga przy tworzeniu (modyfikacji) schematu klasyfikacyjnego? Czy zawiera narzdzie uatwiajce przegldanie zasobw?

  • Czy umoliwia formuowanie zapyta, uatwiajcych wyszukiwanie uytecznych aktyww? Czy posiada narzdzia katalogujce? Czy posiada mechanizmy kontrolujce dostp do zasobw? Czy posiada narzdzia konfigurujce? Czy umoliwia ledzenie dziaalnoci uytkownikw (np.: kto, kiedy, co, ile razy na potrzeby jakiego projektu)? Czy umoliwia przechowywanie historii wszelkich problemw, zarwno dotyczcych dziaalnoci caej biblioteki, jak i dziaalnoci pojedynczego uytkownika czy problemw zwizanych z jednym aktywem? Czy posiada moliwoci rozwoju, np.: zwikszanie iloci rodzajw aktyww, zwikszanie ich liczby, modyfikacje schematu klasyfikacyjnego, dodawanie nowych mechanizmw wyszukujcych.Repozytoria (2)

  • Personel biblioteczny ma do wypeniania nastpujce zadania:Ustanowienie personelu bibliotecznego zaoenie biblioteki, zarzdzanie biec dziaalnoci, czyli: organizacja dostpu do zasobw, ustalanie zawartoci biblioteki, dokonywanie klasyfikacji elementw, wykonywanie zada konfiguracyjnych, dbanie o jako aktyww, aktualizowanie schematu klasyfikacyjnego i katalogu, ledzenie aktywnoci uytkownikw, monitorowanie o kadym sukcesie czy niepowodzeniu w korzystaniu z biblioteki, promowanie zawartoci biblioteki, informowanie uytkownikw o wszelkich zmianach, uczestnictwo w projektach prowadzonych w przedsibiorstwie.Praktyka wykazuje, e zaoenie biblioteki bez jednoczesnego ustanowienia osb (co najmniej jednej) odpowiedzialnych za prawidow realizacj wyspecyfikowanych powyej zada - z gry skazuje to przedsiwzicie na niepowodzenie.

  • Podsumowanie Ponowne uycie jest w wikszoci przypadkw nieuniknione. Trudno dzi wyobrazi sobie firm komputerow, ktra nie dopracowaaby si adnej technologii ponownego wykorzystania fragmentw jednych projektw, oprogramowania czy dokumentacji w innych, aby nie wykorzystywaa dowiadczenia nabytego w pracach nad kolejnymi produktami.

    Zadanie inynierii oprogramowania polega na tym, aby nie byo to dziaanie ad hoc, lecz by ponowne uycie wprowadzi jako w peni sformalizowan, systematyczn zasad i obj ni w moliwie najwikszym stopniu cay cykl yciowy produktu programistycznego, poczynajc od specyfikacji wymaga, analizy, projektu poprzez implementacj oprogramowania, do planu testw, dokumentacji uytkowej, metod szkolenia, itd. Ponowne uycie nie zdarza si. Wymaga wiadomych inwestycji. Wymaga wiedzy o tym, jak postpowa, by inwestycje w ponowne uycie zwrciy si.