replikatif yaşlanma ve werner sendromu

of 19/19
Recep TURAN Moleküler Tıp Yüksek Lisans

Post on 12-Jul-2015

456 views

Category:

Documents

11 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

Replikatif Yalanma ve Werner Sendromu

Replikatif Yalanma ve Werner SendromuRecep TURAN Molekler Tp Yksek Lisans HCRE YALANMASI :Hcrenin biyosentez metabolizmasndaki hatalar toplamdr.Biyolojik yalanma; Fizyolojik bir olaydr, byme ve gelimenin doal bir sonucudur.Psikolojik yalanma : Bireyin alg ve renme yeteneinde azalmaSosyal yalanma : Bireyin sosyal alglar ve statsndeki farkllk.Cansz varlklar iin; yal galaksi, yal yldz benzeri terimler.

YALANMA TEORLER:Genetik Saat teorisi : Genetik saat replikasyon saysna gre kurulmutur. Dayana, Farkl trlerin ve hcrelerin farkl yaam srelerine sahip olmalar.Ykc hatalar teorisi : Serbest radikaller (NO, speroksit v.b.) ile oluan hasarlar, Bilgi aktarmndaki hatalar(Mutasyonlar, RNA sentezi hatalar, tamir mekanizmasnda yavalama v.b.), Gen yapsndaki deiiklikler( Nkleer ve mitekondriyal DNA daki deiiklikler) rn: Delesyon, metilasyonTelomer- Telomeraz teorisi

YALI HCRE MORFOLOJS:STOPLAZMADA :Lipofuksin pigment granlleriMetabolizma son rnlerinde artMitekondrilerde dejenerasyonNKLEUSDA :Dzensiz(girintili- kntl) nkleus membranBinklear hcrelerde artHAYFLC LMT :Dr. Leonard Hayflic ve ark. Kltrde retilen memeli hcrelerinin kendilerini oaltma kapasitelerinin snrl olduklarn buldular. Ftal embriyonik ve yenidoandan alnan hcrelerin yaklak 40- 60 blnmeden sonra blnemediklerini gsterdiler. Bu blnme snr saysna Hayflic limiti denir.nsan fibroblastnn replikasyon says 50 10 iken fare fibroblastnn replikasyon says 15 5, down sendromlu kiilerde 4015 dir.

TELOMERLERN LEVLERReplikasyon srasnda lineer kromozomal DNA moleklnn son ksmnn tamamlanmasnda rol oynar.Kromozomun son ksmn rekombinasyon, ykm fzyon gibi anormal durumlara kar korur.Kromozomlarn btnln ve stabilitesini salar.Kromozomlarn nkleus zarna tutunarak belirli bir pozisyonu korumasn salar. (Mayozda birinci profazn leptoten evresi boyunca, kromozomlarn telomerik blgeleri hep birlikte bir kme halini alr. Bu evrede kromozomlarn ular ekirdek membranna telomerler aracl ile tutunmu durumdadr.)

TELOMER:

TELOMERAZ:

Telomer art yapay olarak salanrsa ne olur? Telomeraz aktivitesi, TTAGGG tekrarlarnn normal insan kromozomlarnn ucuna eklenmesi ile gerekleir. Hcrelerde suni olarak telomer eklenmesi ile byme potansiyelinde ok byk artlar gzlenmitir. Baz hcre hatlarnda fazladan 20 replikasyon dngs grlmtr. Ayrca morfolojik olarak gen hcrelere benzer hcre yaplanmalar grlmtr.( Retinal epitel,fibroblast ve vaskuler endotel hcreleri) ama bu hcrelerde artm onkogenik aktivite de gzlemlenmitir.WERNER SENDROMU:

WERNER SENDROMU:lk olarak 1904 ylnda Alman oftalmolog Otto Werner tarafndan werner sendromu tayan 4 kardete tanmlanmtr.nsidans yaklak olarak 4 milyonda 1 olup Japonlarda daha sk grlr (Kaytl 1300 werner senromunun 1000 i Japonyadadr.)Werner sendromunun molekler genetik mekanizmas sekizinci otozomal kromozomun ksa koluna yerleik (8p1211.2)WRN geninde yerleik mutasyonlar olduu gsterilmitir.WRNgen rnnn RecQ ailesinden birDNA helikazolduu ve bilhassa GC sekanslarndan zengin genellikle telomerik DNA blgelerine yereik qudruplex "G-DNA" blgelerine baland bilinmektedir. AncakWRNgeninde oluan mutasyonlarn hcre baznda tam olarak ne ekilde bu hastala yol at ve ilintili olduu dier faktrlerin neler olduu halen aktif olarak aratrlmaktadr. Ayrca yeni tanmlanan Lamin A/C genindeki mutasyonun patogenezden sorumlu olduu ileri srlmtr.Otozomal resesif kaltm grlr.

Klinik olarak prematr yalanma, skleroderma benzeri deri deiiklikleri, alopesi, bacak lserleri, ksa boy, katarakt, erken ateroskleroz, osteoporoz, hipogonadizm, diyabetes mellitus ve malinitelere yatknlkla karakterizedir.Hastalk belirtilerini ancak ge erikinlik dneminde gsterdii iin mortalitesi yksektir.Hastalar genellikle 45-50 yalar arasnda sklkla miyokard enfarkts, serebro-vaskler olgular veya kanser hastal komplikasyonlar nedeniyle kaybedilir.