osmanlı gerileme dönemi

Download osmanlı gerileme dönemi

Post on 02-Jul-2015

916 views

Category:

Education

5 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • 1. II.Mustafa (1695-1703) III. Selim (1789-1807) I.Abdlhamit (1774-1789) III. Mustafa (1757-1774) III. Osman (1754-1757) I. Mahmut (1730-1754) III. Ahmet (1703-1730) 18. YY Padiahlar

2. Gerileme Dneminin Genel zellikleri 1699 Karlofa anlamasyla balayan ve 1792 Ya anlamas ile sona eren bu dnem XVIII.YY Osmanl Tarihi diye de anlr. Osmanl Karlofa Antlamasnda kaybettii topraklar geri alma siyaseti izledi. Alamaynca mevcut topraklarn koruma siyaseti izledi. 1718 Pasarofa Antlamasyla Avrupann stnl kabul edildi. Msrn 1798de igal edilmesi sonucu denge siyaseti izlemeye balad. 3. Siyasi Gelimeler Karlofa'da Kaybedilen Yerleri Kurtarma abalar Prut Sava (1711) Gelimeler Ruslar (ar Deli Petro) denizlere inme politikasnn sonucu olarak Baltk Denizi kylar iin sve ile savam, Ruslara yenilen sve kral "Demirba arl" Osmanl Devletine snmt. Sebepler svelileri takip eden Rus kuvvetlerinin Osmanl topraklarna girerek tahrip etmeleri, Osmanl Devletinin 1700 stanbul Antlamasnda Ruslara verdii Azak Kalesi'ni geri almak istemesi. Rusya'nn Osmanl Ortodokslarn ayaklanmaya tevik etmesi 4. Sonu: Prut Antlamas mzaland.(1711) Ruslar Azak Kalesini geri verecek ve stanbul'da eli bulunduramayacaklard. sve Kral lkesine rahata geri dnebilecekti. Ruslar Krm ve Lehistan ilerine karmayacaklard. Rus elisi lkesine geri dnecek. 5. OSMANLI-VENEDK VE AVUSTURYA SAVALARIOSMANLI-VENEDK VE AVUSTURYA SAVALARI (1715-1718)(1715-1718) 6. Lale Devrinde Av partisini gsteren Bir Tablo Lale Devrinde Av partisini gsteren Bir Tablo Silahtar Ali Paann Trbesi Petervaradin Savanda ehit dt. 7. Rusya ve Avusturya'nn Osmanl'ya kar ittifak kurmalar ve Ruslarn Azak kalesini ele geir- meleri. Lehistan Kralnn lmesiyle Rusyann Lehis- tana mdahale etmesi 1736'da Rusya ile balayan savaa Avustur- ya'da katld. Osmanl Devleti iki devlete kar da baarlar kazand. I. MAHMUT DNEM (1730-1754) 1736-1739 OSMANLI- AVUSTURYA-RUSYA SAVALARI: 8. Avusturya'dan Pasarofa antlamasyla verilen yerler geri alnd. Ruslar Azak Kalesini ykmay ve Azak Denizinde sava ve ticaret gemisi bulundurmamay kabul etti. Belgrat Antlamas Osmanl Devletinin Batda imzalad son Kazanl antlamadr. Belgrat antlamalar srasnda Fransa Osmanllarn lehine arabuluculuk yapmt. Bunun karl olarak 1740 ylnda I. Mahmut tarafndan Fransa'ya verilen kapitlasyonlar" srekli" hale getirildi. 1739 Belgrat Antlamas1739 Belgrat Antlamas 9. OSMANLI-RAN SAVALARIOSMANLI-RAN SAVALARI 1639 ylnda imzalanan KASR-I RN antlamasndan sonra durulan Osmanl-ran ilikileri ran'daki i karklklardan yararlanmak isteyen Osmanllarn ran'a saldrmasyla yeniden bozulmu, zaman sren savalardan kalc bir sonu elde edilememitir. Rusya ile 1724 stanbul Antlamas imzalanm ve Kafkas topraklar iki devlet arasnda paylatrlmtr. Ancak ran toparlannca bu antlamay kabul etmedi ve savalar tekrar balad. (Nadir ah) 1746 ylnda 1639 snrlar esas alnarak II. Kasr- irin (Kerden) Antlamas imzaland. 10. Ahmet Paa Antlamas 10 Ocak 1732 tarihinde Osmanl Devletiyle Safevilerin ynettii ran arasnda imzalanm bir antlamadr. Bu antlamann baz artlar unlardr: Kafkasya Osmanllara verildi. Bat ran ve Azerbaycan ranllarda kald. Gneyde Kasr- irin snr deimedi. Kuzeyde Aras Irma iki lke arasnda snr yapld. Bu antlama, Osmanl Devletinde sadrazamn, randa da ahn deimesine sebep olmutur. Fakat uzun vaded bu antlama ne Osmanl Devletini ne de ranllar tatmin etti ve iki lke arasndaki atmalar 1746 ylna kadar devam etti. R u s y a O s m a n l 11. III. MUSTAFA DNEM (1757-1774) 1768-1774 OSMANLI-RUS SAVAI1768-1774 OSMANLI-RUS SAVAI Lehistan Kral III. Ogstn lmesi ve Ruslarn Lehistan'a mdahale etmesi Ruslarn isyanc Lehlileri yenerek, Osmanl topraklarna kadar kovalamas. Rusyann Grek Projesiyle stanbulda Bizans diriltme abalar Ruslarn Krma saldrmalar neticesinde, Osmanl Devleti, Rusya'ya sava at.(1768) 12. 1768-1774 Osmanl-Rus Sava Lehistann bamsz kalmas Osmanl Devleti iin ok nemliydi. nk Lehistan Osmanl Devleti ile Rusya arasnda "tampon devlet" durumundayd. Rus Ordusu Krm' igal etti, Eflak ve Bodan' ele geirdi. Baltk Denizinden Akdeniz'e geen Rus donanmas 1770 ylnda EME limannda Osmanl Donanmasn yakt. Osmanl Devleti sava kaybetti. Ruslarla "Kk Kaynarca Antlamas" imzaland.(1774) 13. Fransa Lehistan Rus arl 1740 Avrupa Siyasi Haritas KaradenizKaradeniz 14. KK KAYNARCA ANTLAMASI(1774) (I.Abdlhamit Dnemi) Krm'a bamszlk verilecek,Krm'a bamszlk verilecek, Krm sadece dini bakmdanKrm sadece dini bakmdan halifeye bal kalacak.halifeye bal kalacak. Klburun, Yenikale, Ker ve Azak Kalesi Ruslara verilecek. Eflak-Bodan, Ege adalar ve Grcistan Osmanllarda kalacak. Ruslar serbest olarak Karadenizde ticaret yapabilecek. Ruslar Kutsal yerleri ve Kuds serbeste ziyaret edebilecek. ngiltere ve Fransa'ya verilen Kapitlasyonlar Rusya'ya da verilecek. Ruslar OsmanlRuslar Osmanl hakimiyetindeki Ortodokslarnhakimiyetindeki Ortodokslarn koruyucusu (hamisi) olacak.koruyucusu (hamisi) olacak. Ruslar stanbul'da daimi bir eli bulundurabileceklerdi. Ruslar istedikleri yerdeRuslar istedikleri yerde konsolosluk aabilecek. arie II. Katerinann zaferini gsteren tablo 15. Kk Kaynarca AntlamasnnKk Kaynarca Antlamasnn neminemi Osmanl Devleti byk devlet olma zelliini kaybetti. Osmanl tarihinde ilk defa sava tazminat dedi. Ruslar Ortodokslarn koruyuculuunu elde ederek Osmanl Devletinin iilerine karma olana elde etti. Ruslar Panslavizm politikasn daha rahat uygulama ortam buldu. Osmanl Devleti ilk defa Mslmanlarn yaad bir toprak parasn kaybetti. Karadeniz Trk gl olma zelliini yitirdi. 16. Kk Kaynarca Antlamasnn imzaland yer 17. Antlamann imzalandnda yerdeki kitabe: Burada 10-21 Temmuz 1774 tarihinde Byk Katerina'nn temsilcisi Kont Petro Rumyantsev ve Sultan I. Abdlhamid'in temsilcisi Sadrazam Muhsinzade Mehmed Paa tarafndan Kk Kaynarca Antlamas imzalanmtr. Bu antlamann 7. maddesine gre Babali Hristiyanlk dinini ve kiliselerini ebediyen korumas altna aldn taahht eder. Antlamann imzalandnda yerdeki kitabe: Burada 10-21 Temmuz 1774 tarihinde Byk Katerina'nn temsilcisi Kont Petro Rumyantsev ve Sultan I. Abdlhamid'in temsilcisi Sadrazam Muhsinzade Mehmed Paa tarafndan Kk Kaynarca Antlamas imzalanmtr. Bu antlamann 7. maddesine gre Babali Hristiyanlk dinini ve kiliselerini ebediyen korumas altna aldn taahht eder. 18. Aynalkavak Tenkihnamesi 21 Mart 1779Aynalkavak Tenkihnamesi 21 Mart 1779 21 Temmuz 1774'de imzalanan Kk Kaynarca Antlamas ile Rusya, Krm'n bamszln kabul etmiti. Avrupa lkelerinin Kuzey Amerika'daki savalarla ilgilenmesi, II. Katerina'ya Krm' igal etme frsat vermi, bunun zerine Krm Han' IV. Devlet Giray Osmanllara snd. Yerine Rus yanls ahin Giray'n gemesiyle Tatarlar ayakland. Ayaklanmay destekleyen Osmanllar,Selim Giray ve taraftarlarn Krm'a gnderdiler. Ruslarn ayaklanmay bastrmas zerine Osmanllar Rusya'nn Krm'dan ekilmesini istemi, bylece ngiltere ve Fransa'nn arabuluculuu ile Osmanl ve Rus delegelerinin bir araya gelmesiyle stanbul'daki Aynalkavak Kasr'nda yeni bir antlama imzaland. Bu antlamaya gre ; Osmanl Devleti, ahin Giray'n hanln tanyacak fakat sonraki hanlarn seimi iin padiahn halife olarak onay alnacakt. Akdeniz ve Karadeniz'de Franszlarla ngilizlere tannan ticari haklar Rusya'ya da tannacak, Krm'daki Rus kuvvetleri geri ekilecekti. Bu antlama ile Krm'n bamszl yeniden onaylanm oldu 19. 1787-1792 Osmanl-Rus, Osmanl Avusturya Savalar1787-1792 Osmanl-Rus, Osmanl Avusturya Savalar 1787-1792 Osmanl-Rus Sava Osmanllarn 1774 ylnda imzalam olduklar Kk Kaynarca Antlamasyla kaybettikleri topraklar geri almak amacyla balattklar bir savatr. Sava I. Abdlhamit'in saltanat srasnda balad. ngilizler ve Franszlar savaa katlmamakla birlikte bu savata Osmanl Devletinin yannda yer aldlar. Ancak Avusturya da savaa girince Osmanl Devleti beklemedikleri bir ekilde kendilerini Avusturya'nn da karsnda buldular. Osmanl ordusu disiplinden uzakt. Rus generali Potemkin 1788 ylnda zi'yi kuatt. 6 ay boyunca kuatmaya dayanan zi Aralk aynda -23 C scaklkta teslim oldu. Kentin btn sakinleri Ruslar tarafndan katledildiler. I. Abdlhamit'in bu haberin zntsne dayanamayarak ld sylenir. 20. Tahta III. Selim'in gemesinden sonra kayplar devam etti. Fokan (1 Austos 1789) ve Boze Savalarnda (22 Eyll 1789) Osmanllar byk kayplara uradlar. Akkirman kalesi Ruslarn eline geti ve Besarabya Rusya tarafndan igal edildi. Osmanl Devleti kendine mttefik bulmak amacyla 11 Temmuz 1789 tarihinde sve ve 31 Ocak 1790 tarihinde de Prusya'yla bar antlamalar imzalad. Ancak bu iki devletten de elle dokunulur bir yardm alamad. 21. Sonunda Osmanl Devletine kar Rusya kadar baarl olamayan Avusturya Osmanl Devleti'yle bar antlamas imzalad (Zitovi Antlamas 4Zitovi Antlamas 4 Austos 1791Austos 1791) Avusturya'nn savatan ekilmesinden birka ay sonra Rusya da bar antlamas yapmaa raz oldu (Ya Antlamas 9 Ocak 1792Ya Antlamas 9 Ocak 1792). Osmanl Devleti bu antlamayla Krm'n Rusya'nn egemenlii altna getiini tekrar kabul etmek zorunda kald. Dinyester nehri Rusya ile Osmanl Devleti arasnda snr olarak kabul edildi 22. Napolyon ngiltereyi yenmek iin Smrge- lerle olan balantsn kesmek istemitir. Bu sebeple Msr igal etmitir. (Trkleri ldrebilirsiniz fakat malup edemezsiniz ) 23. Akka Kalesinden bir grnmAkka Kalesinden bir grnm 24. Atlas Okyanusu Karadeniz 25. Lale Devri (1718-1730) 1718 ylnda Avusturya ile imzalanan Pasarofa Antlamasndan 1730 ylndaki "Patrona Halil syan"na kadar geen dneme Lale Devri denir. Bu dnemin padiah III. Ahmet, Sadrazam Nevehirli Damat brahim Paa'dr. Osmanl Devleti Avrupa'y daha iyi tanyabilmek iin Paris, Londra gibi ehirlere eliler gndermitir. Bu devirdeki dier yenilikler ve slahatlarBu devirdeki dier yenilikler ve slahatlar unlardr:unlardr: Matbaa kuruldu. (Sait Efendi ve brahim Mteferrika tarafndan 1727'de stanbul'da kuruldu. Matbaada baslan ilk eser Vankulu Lgati'dir.) Yenierilerden bir itfaiye bl oluturuldu. Yalova'da kat, stanbul'da kuma ve ini fabrikalar kuruldu. Yeni Ktphaneler ald. Dou ve bat klasikleri tercme edildi. iek as yaygnlk kazand. Mimarlk, resim