obnovljivi i neobnovljivi vidovi energije

Download Obnovljivi i neobnovljivi vidovi energije

Post on 21-Jul-2015

279 views

Category:

Education

3 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • Obnovljivi i neobnovljivi Obnovljivi i neobnovljivi vidovi energijevidovi energije

  • Obnovljivi i neobnovljivi vidovi Obnovljivi i neobnovljivi vidovi energijeenergije

    U osnovi razlikujemo U osnovi razlikujemo obnovljiveobnovljive (alternativne)(alternativne) i i neobnovljive neobnovljive (konvencionalne)(konvencionalne) vidove energije. vidove energije.

    U obnovljive ubrajamo: energiju sunca, energiju U obnovljive ubrajamo: energiju sunca, energiju vetra, energiju morskih talasa, geotermalnu vetra, energiju morskih talasa, geotermalnu energija, energiju biomase, dok se u energija, energiju biomase, dok se u neobnovljive ubrajaju fosilna goriva (ugalj, nafta, neobnovljive ubrajaju fosilna goriva (ugalj, nafta, zemni gas)zemni gas)

  • Neobnovljivi vidovi energijeNeobnovljivi vidovi energije Neobnovljivi vidovi energijeNeobnovljivi vidovi energije U neobnovljive vidove energije ubrajaju se U neobnovljive vidove energije ubrajaju se

    fosilna goriva i to:fosilna goriva i to: a.) ugalja.) ugalj b.) nafta i b.) nafta i c.) zemni gasc.) zemni gas

  • Neobnovljivi vidovi energije-UGALJNeobnovljivi vidovi energije-UGALJ

    U toku 400 miliona U toku 400 miliona godina nagomilani su godina nagomilani su ostaci kopnene vegetacije ostaci kopnene vegetacije u movarama u vidu u movarama u vidu ogromnih koliina biljne ogromnih koliina biljne organske materije. organske materije. Sloenim biohemijskim i Sloenim biohemijskim i hemijskim preobraajem hemijskim preobraajem biljaka u zemljinim biljaka u zemljinim slojevima nastala su slojevima nastala su leita uglja.leita uglja.

  • Fig. 16-12, p. 368

    Porast sadraja C i osloboene toplote

    Porast sadraja vlage

    treset(nije ugalj)

    Lignit (braon ugalj)

    Bitumen (teni ugalj)

    Antracite (kameni ugalj)

    toplota toplota toplota

    pritisak pritisak pritisakDelimino raspadnut biljni materijal u tresavama i mivarama; nizak toplotni kapacitet

    Nizak toplotni kapacitet; nizak sadraj sumpora; u veini predela oteano snabdevanje

    iroko korien kao gorivo zbog visokog toplotnog kapaciteta i iroke dostave; normalno sadri dosta sumpora

    Najpoeljniji zbog visokog toplotnog kapaciteta i niskog sadraja sumpora; uglavnom je oteana njegova nabavka

  • Neobnovljivi izvori energije-NAFTANeobnovljivi izvori energije-NAFTA U toku vie stotina miliona godina, u U toku vie stotina miliona godina, u

    pogodnim morskim dubinama, u pogodnim morskim dubinama, u odreenim uslovima, pored odreenim uslovima, pored uobiajenih morskih ivotinja, uobiajenih morskih ivotinja, razvijale su se ogromne koliine razvijale su se ogromne koliine planktonskih organizama, kao i planktonskih organizama, kao i primitivne alge, gljive i bakterije. primitivne alge, gljive i bakterije. Ovi organizmi su postepeno Ovi organizmi su postepeno odumirali i tonuli na morsko dno, odumirali i tonuli na morsko dno, gde su se u anaerobnim uslovima gde su se u anaerobnim uslovima (bez prisustva kiseonika), (bez prisustva kiseonika), konzervirale. Ovi procesi konzervirale. Ovi procesi preobraaja organskih supstanci u preobraaja organskih supstanci u ugljovodonik mogui su samo u ugljovodonik mogui su samo u odreenim uslovima i tokom odreenim uslovima i tokom izuzetno dugog vremenskog izuzetno dugog vremenskog razdoblja. razdoblja.

  • NAFTANAFTA Sagorevanje nafte Sagorevanje nafte

    u saobraaju u saobraaju proizvodiproizvodi 43% 43% globalglobalne emisije ne emisije COCO22..

    Figure 16-7Figure 16-7

  • PRIRODNI GASPRIRODNI GAS RusiRusijja a ii Iran Iran poseduju gotovo pola svetskih rezervi poseduju gotovo pola svetskih rezervi

    prirodnog gasa.prirodnog gasa. Svetske zalihe prirodnog gasa mogu da potraju joSvetske zalihe prirodnog gasa mogu da potraju jo 62- 62-

    125 125 godinagodina.. Prirodni Prirodni gas je gas je svestrano i isto gorivosvestrano i isto gorivo, , ali se iz njega ali se iz njega

    oslobaaju gasovi staklene bate, ugljen-dioksidoslobaaju gasovi staklene bate, ugljen-dioksid ( (kada kada sagorevasagoreva) ) ii metan ( metan (kada curikada curi) ) u u tropostroposffereruu. . Zemni gas je Zemni gas je nastao na isti nain i paralelno, u istim uslovima kao i nastao na isti nain i paralelno, u istim uslovima kao i nafta. On se danas koristi uglavnom za zagrevanje nafta. On se danas koristi uglavnom za zagrevanje prostorija i druge potrebe u toplotnoj energiji. U nekim prostorija i druge potrebe u toplotnoj energiji. U nekim podrujima kao to je Engleska, zemni gas se u podrujima kao to je Engleska, zemni gas se u domainstvima koristio jo pre nafte.domainstvima koristio jo pre nafte.

  • Fig. 16-3a, p. 357

    nuklearna energija6%hidro-energija geotermalna, solarna, vetra

    7%prirodni gas

    21%

    Obnovljivo 18%

    biomasa 11%

    nafta 33%

    ugalj 22%Neobnovljivo 82%

    SVET

  • Fig. 16-3b, p. 357

    hidro-energija, geotermalna, solarna, vetra

    3%

    nukle

    arna e

    nergija

    8%obnovljovo 8%

    ugalj 23%

    prirodni gas 23%

    nafta39%

    biomasa 4%

    neobnovljivo 93%

    USA

  • ta su posledice?ta su posledice? Efekat staklene bateEfekat staklene bate Globalno zagrevanjeGlobalno zagrevanje Temperatura e se Temperatura e se poveati za poveati za

    otprilike 1 do 3,5C do 2100. godineotprilike 1 do 3,5C do 2100. godine Topljenje gleera Topljenje gleera Menjanje klimeMenjanje klime 34 000 biljnih vrsta i 5 200 34 000 biljnih vrsta i 5 200

    ivotinjskih vrsta je pred poptunim ivotinjskih vrsta je pred poptunim izumiranjemizumiranjem

    Svake godine u Evropi od zagaenog vazduha, slabog kvaliteta vode, zbog trovanja olovom ili zbog povreda umire 100 000 dece do 19 godina!!!

  • Antropogeni izvori zagaenja ine Antropogeni izvori zagaenja ine osnovu dananjih ekolokih osnovu dananjih ekolokih problema. Najee zagaujue problema. Najee zagaujue materije su ugljen monoksid materije su ugljen monoksid (CO), sumpor dioksid (SO2), (CO), sumpor dioksid (SO2), azot dioksid (NO2) i a. azot dioksid (NO2) i a. Specifine zagaujue materije Specifine zagaujue materije vazduha su i olovo, kadmijum, vazduha su i olovo, kadmijum, mangan, arsen, nikl, hrom, cink i mangan, arsen, nikl, hrom, cink i drugi teki metali, kao i razna drugi teki metali, kao i razna organska jedinjenja koja nastaju organska jedinjenja koja nastaju kao rezultat razliitih aktivnosti kao rezultat razliitih aktivnosti (Sl. (Sl. 8,9,10,11,12,13,14,158,9,10,11,12,13,14,15).).

    Antropogeni izvori zagaivanja vazduha

    Slika 8 Antropogeni izvor zagaenja

    Slika 9Slika 10Slika 11Slika 12Slike 13,14,15

  • Pojam Pojam kisela kiakisela kia odnosi se na padavine koje u veoj meri sadre okside sumpora, odnosi se na padavine koje u veoj meri sadre okside sumpora, azota, amonijaka i drugih hemijskih elemenata (Sl. 23). Zbog poveanog prisustva azota, amonijaka i drugih hemijskih elemenata (Sl. 23). Zbog poveanog prisustva ovih oksida pH vrednost kiselih kia u proseku iznosi od 4 do 4,5. Ova koncentracija ovih oksida pH vrednost kiselih kia u proseku iznosi od 4 do 4,5. Ova koncentracija otprilike odgovara etrdeset puta veoj koliini kiseline u odnosu na normalnu kiu otprilike odgovara etrdeset puta veoj koliini kiseline u odnosu na normalnu kiu ija je pH oko 5,5. Glavni izvori aerozagaenja koji su odgovorni za nastanak kiselih ija je pH oko 5,5. Glavni izvori aerozagaenja koji su odgovorni za nastanak kiselih kia su termoelektrane i tetni izduvni gasovi iz automobila, dimnjaka i sl., a tete kia su termoelektrane i tetni izduvni gasovi iz automobila, dimnjaka i sl., a tete koje prouzrokuju kisele kie obino nastaju daleko od izvorakoje prouzrokuju kisele kie obino nastaju daleko od izvora

    Kisele kie su uzrok velikog oteenja zimzelenih uma (lamela sindrom-oputenost Kisele kie su uzrok velikog oteenja zimzelenih uma (lamela sindrom-oputenost

    grana), (Sl. 24,25,26,27), a esto i izumranja itavih umskih kompleksa. grana), (Sl. 24,25,26,27), a esto i izumranja itavih umskih kompleksa. Pored uma kisele kie tetno deluju i na jezera. Vodeni organzmi su, uglavnom Pored uma kisele kie tetno deluju i na jezera. Vodeni organzmi su, uglavnom

    osetljivi na promene pH vrednosti ivotne sredine, tako da moe doi do izumiranja osetljivi na promene pH vrednosti ivotne sredine, tako da moe doi do izumiranja biljaka, mikroorganizama pa i itavog eko sistema.biljaka, mikroorganizama pa i itavog eko sistema.

    Kisele kie uzrokuju pojaano raspadanje kamenja i peska, pa su na taj nain Kisele kie uzrokuju pojaano raspadanje kamenja i peska, pa su na taj nain

    ugroeni i mnogi kulturno istorijski spomenici (Sl. 28,29).ugroeni i mnogi kulturno istorijski spomenici (Sl. 28,29).

    Kisele kie

    Slika 23Slika 24Slike 25,26,27Slike 28,29

  • Poznato je da ivot na planeti Zemlji ne Poznato je da ivot na planeti Zemlji ne bi bio mogu bez postojanja prirodnog bi bio mogu bez postojanja prirodnog efekta staklene bate. Prirodna pojava efekta staklene bate. Prirodna pojava gasova sa efektom staklene bate, pre gasova sa efektom staklene bate, pre svega vodene pare (H2O), ugljen svega vodene pare (H2O), ugljen dioksida (CO2) i gasova, kao to su dioksida (CO2) i gasova, kao to su metan (CH4), azot suboksid (N2O) i metan (CH4), azot suboksid (N2O) i ozon (O3) dozvoljava Sunevoj energiji ozon (O3) dozvoljava Sunevoj energiji da prodre do Zemlje i da padne na nju da prodre do Zemlje i da padne na nju kao svetlost, a onda se zadrava u kao svetlost, a onda se zadrava u atmosferi kao infracrvena toplota. atmosferi kao infracrvena toplota.

    Meutim, izgleda da se ovaj fenomen Meutim, izgleda da se ovaj fenomen