kumanda ve manevralar

Download Kumanda Ve Manevralar

Post on 04-Apr-2018

222 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    1/119

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    2/119

    GENEL BAKI ENTERKONNEKTE SSTEM

    BARA SSTEMLER

    SSTEM TECHZATI ZERNDE ALIMALAR

    MANEVRALAR

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    3/119

    ENTERKONNEKTE SSTEM lkemiz snrlarn doudan batya,kuzeyden

    gneye kadar saran elektrikfikasyon adr.

    letim sistemi gerilim seviyesi 380 ve 154kVtur.

    Trafo merkezleri vastasyla 36 kVluk gerilimseviyesine indirgenir.(datm sistemi)

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    4/119

    TRKYEDE ENTERKONNEKTE SSTEMNGELM VE ULUSAL VE BLGESEL YK

    DAITIM MERKEZLERNN KURULUUTrkiyede yk datm merkezlerinin kuruluuenterkonnekte sisteminin kurulmasyla balar. ilkenterkonnekte sistem 1952 ylnda kurulmutur. 1952

    ylnda 60 MW Kurulu gcnde olan atalaz Santraltketimin azlndan dolay dk ykte almaktayd.Mevcut kapasiteden tam istifade edilemiyordu. stanbulunartan ihtiyacn ise 72 MW gcndeki Silahtaraa Santralkarlayamayaca iin atalazndaki fazla kapasiteden

    istifade etmek amacyla her iki santral, toplam uzunluu290 km olan 66 ve 154 kV EH ile birletirilerek paralelaltrlmaya baland. Her iki santraln paralelaltrlmasyla ortaya bir takm sorunlar kt. Bu sorunlaryle sralayabiliriz

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    5/119

    a) Mterilerin deien yk ve enerji taleplerininsantralar arasnda paylam,

    b) Arzalarda mterilerde meydana gelen inktasrelerinin uzamas,

    c) Sistemin gerilim ve frekansnn ayarlanmas,

    Bu sorunlarn zm santrallarn tek birmerkezden kontrol ve kumandasnnyaplmasn zorunlu hale getirdi.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    6/119

    Zamanla artan enerji ihtiyacn yksekmaliyeti kk gl yerel santralardan temin

    eden tketicilerin, enterkonnekte sistemebalanarak ucuz ve emniyetli enerjidenistifade etmek istemeleri zerine yenisantrallarn kurulmas ve bu santrallarn

    paralel altrlmalar gerekmitir. Bu nedenleatalaz ve Silahtaraa santrallarna yeniguruplar ilave edildi.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    7/119

    Saryar, Hirfanl, Tunbilek santralar kuruldu. Busantralarn ilavesi ile Kuzey Bat Anadolu ad verilenenterkonnekte sistem sratle geliti.1956 ylnda

    atalaz, Silahtaraa ve Tunbilek Santrallarnnparalel almaya balamalar zerine yk datmcgrevi mraniye trafo Merkezindeki iletmeteknisyenlerine verildi. Ancak iletmeteknisyenlerinin hem kendi grevlerini yapmalarhem de yk datmclk yapmas mmkn olmad.Mstakil bir iletmenin, yani yk datmmerkezinin kurulmasn zorunlu kld ve ilk defa 20Kasm 1956 da Adapazarnda Kuzey Bat Anadolu

    Yk Datm Merkezi kuruldu.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    8/119

    Kuzey Bat Anadolu enterkonnekte sistemdekigelimeye paralel olarak 1957 ylnda Soma-ASantralnn zmir Santral ile paralel almayabalamas ve 1958 ylnda Kemer Santralnn ilavesiile Bat Anadoluda yeni bir yk datm merkezininkurulmas gerektiinden, ayn yl zmirde Bat

    Anadolu Yk Datm Merkezi kuruldu.Zamanla Kuzey Bat Anadolu enterkonnekte

    sisteminde meydana gelen enerji ve g yetersizliiBat Anadolu sistemindeki fazla kapasitedenkarlamak iin 1963te her iki sistem Bursa-GbelEnerji letim Hatt ile birletirilmitir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    9/119

    1959 ylnda Orta Anadolu, 1970 ylnda Karadeniz veukurova, 1974 ylnda Dou Anadolu Blgeleri Kuzey BatAnadolu-Bat Anadolu sistemleri balanmtr. Bunun sonucu

    olarak 1969 ylnda Hirfanl, 1971 ylnda Seyhan, 1972 ylndaSamsun ve 1974 ylnda da Keban Yk Datm Merkezlerikurulmutur.

    Bu merkezlerin koordinasyonu, enterkonnekte sistemdefrekans, gerilim ayar ve ekonomik yklenmenin gerekliliidncesinden hareketle bir merkezden sevk ve idaresininyaplmas Milli Yk Tevzi (Ulusal Yk Datm) dncesiniortaya karmtr. Bu grevin yaplmas 1985 ylna kadarKuzey Bat Anadolu Yk Datm Merkezince yrtlmtr.Ayn yl Ankarada (Glba) Ulusal Yk Datm Merkezikurularak faaliyete gemitir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    10/119

    Gnmzde, Milli Yk Tevzi Merkezi, Ulusal Yk Datm Merkezi olarak, Blge YkTevzi Merkezleri ise Blgesel Yk Datm Merkezleri olarak grevlerine devam

    etmektedirler.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    11/119

    ENTERKONNEKTE SSTEM retim tesisleri

    alt Sahalar Trafo Merkezleri

    Kumanda Odalar

    Yk Tevzi Merkezleri

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    12/119

    RETM TESSLER Elektrik enerjisinin retildii tesislerdir.

    Elektrik enerjisi Termik, Hidroelektrik,Doalgaz, Jeotermal, Rzgar, Gneenerjisi, Nkleer v.b santraller tarafndanretilir.

    Bu tesislerde elektrik 10,6 kV, 15,8 kV vb.seviyelerde retilip g trafolar vastasyla154 ve 380 kVa ykseltilip enterkonnekte

    ebekeye balanlr.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    13/119

    RETM TESSLER

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    14/119

    ALT SAHALARIGenel olarak kesiciler, ayrclar, baralar, gve l transformatrleri, parafudurlar, hat

    tkac (Line-Trap) ve yardmc tehizatlarn birarada bulunduu, elektrik enerjisinin koruma,kumanda ve lme ilemlerinin yaplaraktopland ve datld ak havada bulunan

    tesislere alt sahas (Ak alt) denir. Ayntehizatlar kapal bir ortamda bulunuyorsaburalara alt Salonu (Kapal alt) denir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    15/119

    ALT SAHALARI

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    16/119

    letmelerde Kumanda Blm

    Kumanda odas Rle odasAk odas Dizel odas

    Klima odas

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    17/119

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    18/119

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    19/119

    TRAFO MERKEZLER Elektrik enerjisi santrallerde retildikten sonra

    aboneler ulaana kadar deiik ilemlerdengeer.

    ehir ve kasabalarn giriinde YG drlerekorta gerilim haline getirilir. Son olarak da OGdatm trafolar yardmyla alak gerilimeevrilir.

    te bu ilemler yerine getirilirken deiikbyklkte ve zellikle trafolar kullanlabilir.Bu trafolar ve yardmc elemanlarn yerletiiyerlere trafo merkezleri denir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    20/119

    TRAFO MERKEZLER

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    21/119

    KUMANDA ODALARI

    Muhabere sistemleri vastasyla( kuranportr,pax,telefon,fax) yk tevzi vedier birimlerle haberlemenin salanmas,

    154 ve 380 kV hatlarda manevralarnyaplmas,

    Senkronoskop cihaz vastasyla paralele girme

    artlarnn salanmas,

    gibi ilemler gerekletirilir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    22/119

    Kumanda Odasnda Bulunanlar Manevra emas: alt sahas ve salonundaki

    devrelerin balantlarn, numaralandrma veisimlendirme ile gsteren diyagramlardr. letme

    teknisyenlerine doru ve daha hzl manevra yapmaimkn salar. Manevra emasnn ilendii renk, o tehizatn gerilim

    deerini ifade eder. 380 kV Kahverengi 154 kV Krmz 34,5 kV Yeil (Baz yerlerde mavi) 10,5 kV Sar (Baz yerlerde mavi)

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    23/119

    Kumanda Butonlar veAnahtarlar

    Kesici ve ayrclara uzaktan ama-kapama kumandas vermeye ve

    pozisyon bildirmeye yarayan sinyallambal anahtarlardr.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    24/119

    Arza Sinyali Lamba Blm:Arza annda alanrlelerle, elverisiz alma artlarna maruz kalan tehizattespit etmeye yarayan sinyal lamba blm ile lamba test,

    sinyal silme ve sesli sinyal (alarm) susturma butonlardr. Sesli Sinyal:Arzalarda iletme teknisyenini ikaz eden zil,

    korna ve sirenlerdir. l Aletleri:Tehizatn istenilen snrlar iinde alp

    almadn kontrol etmeye yarayan (ampermetre,voltmetre, wattmetre, VAR metre, frekans metre, hz-devir,ayar kanad akl, kelebek vana pozisyon akl, buharbasnc, seviye gstergeleri vb.) cihazlardr. Ayrcaampermetre ve voltmetre komtatr anahtarlardr.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    25/119

    Senkronoskop Cihaz

    Birbirinden bamsz olarak alan iki ayrebekeyi veya niteyi paralele alabilmek ya

    da ayn ring oluturmak iin gerekli artlarnmevcut olup olmadn grmemizi salayanvoltmetreler, frekans metreler vesenkronoskop cihaz ile bu panoyu servise

    almamz salayan senkronoskop anahtardr.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    26/119

    YK TEVZ MERKEZLER

    Arz ve talebe gre elektrik retimini veiletimini emniyetli ve ekonomik bir

    ekilde salamak Sistem gerilim ve frekansnn belirli

    snrlar ierisinde tutulmasnn salamak

    Sorumluluk blgesindeki sistemdemanevralarn koordinasyonunun veyaptrlmasn salamak.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    27/119

    ENTERKONNEKTE SSTEMLELGL TANIMLAR

    Ulusal Yk Datm Merkezi(UYDM)-(MYTM)

    TEA bnyesinde yer alan ve elektrikenerjisi arz ve talebin gerek zamanlolarak dengelenmesinden sorumlu

    birimdir.Blgesel yk datm merkezleriarasndaki koordinasyonu salar

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    28/119

    ENTERKONNEKTE SSTEMLELGL TANIMLAR

    Blgesel Yk Datm Merkezi(BYDM)-(BYTM)

    letim sisteminin belli bir blgesine aitretim iletim ve tketim faaliyetleriniizleyen,iletme manevralarnn

    koordinasyonunu ve kumandasnyrten kontrol merkezidir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    29/119

    ENTERKONNEKTE SSTEMLELGL TANIMLAR

    Salnm

    Enterkonnekte sistemde bir hattnamas veya bir grubun servistenkmasyla reglatrlerin kararl alma

    haline gelmedii ilk anda gcn kararszbir ekilde santrallar arasnda taksimi vesrekli deiimidir

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    30/119

    ENTERKONNEKTE SSTEMLELGL TANIMLAR

    Ekip efi veya Sorumlusu

    Gerekli gvenlik nlemlerini alarakveya aldrarak tehizat zerindeyaplacak almalar yrten kiidir.

  • 7/30/2019 Kumanda Ve Manevralar

    31/119

    ENTERKONNEKTE SSTEMLELGL TANIMLAR

    Kumanda Odas Operatr

    B

Recommended

View more >