gibert m., mạng lưới đường hẻm tại tp.hcm trong quá trình hiện

Download GIBERT M., Mạng lưới đường hẻm tại TP.HCM trong quá trình hiện

Post on 02-Feb-2017

213 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • N 3 - 2016

    MNG LI NG HM THNH PH H CH MINH TRONG QU TRNH HIN I HAD N PHT TRIN CC B, THCH THC CHUNG CHO TON TH

    Marie GIBERT, Nghin cu sinh sau tin s, Asia Research Institute (ARI), Asian Urbanisms cluster, National University of Singapore (NUS).Email : marie_gibert@hotmail.com

    WORKING PAPERTrung tm D bo v Nghin cu th - PADDI

  • Ghi chCc phn tch, kt lun trong ti liu ny do tc gi chu trch nhim, khng phn nh quan im chnh thc ca PADDI cng cc n v i tc.

    PADDIRa i t nm 2006, PADDI l mt sng kin hp tc gia vng Rhne-Alpes v thnh ph H Ch Minh. L n v trc thuc U ban nhn dn Thnh ph, PADDI c nhim v h tr cho cc c quan ca Thnh ph trong lnh vc th.Website: www.paddi.vn

    Bin son: Marie GibertHiu nh: Ng Th Thu TrangBin dch: Phng Thy

    Ngy xut bn: 02/2016

  • 3Working Paper ca Trung tm D bo v Nghin cu th - PADDI

    MNG LI NG HM THNH PH H CH MINH TRONG QU TRNH HIN I HA D N PHT TRIN CC B, THCH THC CHUNG CHO TON TH

    Cng trnh xy dng pht trin theo chiu cao, h tng giao thng c nng cp, cc khu th mi dn mc ln: cnh quan th ca TP.HCM ang trong giai on bin i rt nhanh chng di 3 tc ng ng thi ca chng trnh quy hoch ca chnh quyn1, d n ca cc nh u t nc ngoi ang xut hin ngy cng ng o, v nhng hot ng xy dng chnh thc ca chnh ngi dn a phng. Li ku gi hng ti th vn minh khuyn khch ngi dn tham gia xy dng thnh ph xanh, vn minh, hin i. Nhng thay i ng i - trn c phng din vt cht v hnh dng th - c lin h mt thit ti qu trnh siu th ha. Bn cnh nhng ch tiu v dn s, khi nim siu th ha cho php nh gi nhng bin i v chc nng ny sinh t qu trnh phn cp cho a phng quyn t ch trong qun l - v hnh dng th ca nhng thnh ph ln trong bi cnh ton cu ha (Lacourt v Puissant, 1999 ; Ghorra-Gobin, 2000).

    Trong bi cnh , vic gia tng chng mt s lt di chuyn hng ngy v s phng tin c gii c nhn khin mng li ng giao thng b bo ha v tr thnh thch thc chnh i vi cc chnh sch quy hoch. S lng phng tin giao thng c gii tng gp 3 ln t 2003 n 2013 (S Giao thng vn ti TP.HCM, 2014). C th, nu vo nm 2010, Thnh ph c 650 xe my v 65 t trn 1000 dn, th t l ny tng ln thnh 800 xe my v 75 t vo nm 2014 (Tui Tr, 2015). Ngoi nhng d n trng im xy dng tuyn tu in ngm u tin, mt mng li BRT (xe but nhanh trn ln ng ring), v c bit l cc tuyn cao tc th, nhiu d n m rng l gii cng c trin khai ti nhng con ph v hm trong khu vc th hin hu nhm gip giao thng tr nn thng thong hn. Trong quan im ca nh qun l, mt th n tc tc mt th ni cc phng tin khc nhau chia s chung ln ng v ngi s dng cc phng tin khc nhau thng giao nhau ngy cng i lp vi mt th chc nng vi nhng ln ng ring r v c iu tit tt (Musil v Simon, 2015).

    Mc d vng mt trong phn ln n quy hoch ca Thnh ph, nhng con hm li l ct li ca khung th TP.HCM v to nn khng gian sng ca gn 85% dn s. Mt dn s trong hm ph rt cao, c th ln ti 80.000 ngi/km2, khin cng tc hin i ha v m rng l gii hm tr nn v cng phc tp. Mc tiu ca bi vit ny l tm hiu nhng bin i th ng i ang din ra trong nhng gc khut ca siu th ti TP.HCM: nhng hm ph, cn rt t c nhc ti trong cc cng trnh nghin cu.

    lm c iu , cn xem xt nhng giai on hin i ha khc nhau ca trung tm th lch s, vn tri qua mt giai on tng trng lin tc v khng nm trong khun kh ca cc d n quy hoch. V phng din qun tr th, vic nghin cu kha cnh ny c th gip nhn mnh vai tr ngy cng quan trng ca c quan qun l cp qun/huyn n v c trch nhim bo tr v hin nay c giao thm trch nhim hin i ha mng li ng hm. Thng qua vic i chiu, so snh trng hp ca 6 phng ti TP.HCM, bi vit cho thy mc a dng rt cao v khng gian-x hi ca cc hm ph v l trnh pht trin rt ring ca mi khu ph trong bi cnh hin i ha ng i.

    1 - Vit Nam c 5 thnh ph trc thuc Trung ng, v phn cp hnh chnh tng ng vi cp tnh. TP.HCM l mt trong 5 thnh ph ny.

  • 4 Working Paper ca Trung tm D bo v Nghin cu th - PADDI

    Mc d vng mt trong phn ln n quy hoch ca Thnh ph, nhng con hm li l ct li ca khung th TP.HCM v to nn khng gian sng ca gn 85% dn s ca mt thnh ph hn 8 triu dn. c im ca mng li hm l l gii nh hp: theo quy nh, hm l tuyn ng c l gii nh hn 12m, nhng trong thc t cn hp hn rt nhiu. Nhng con hm thng khng c va h, un ln quanh co, d khin ngi ta c cm gic cht chi, t tng, c bit vi mt xy dng dy c hai bn ng. y cng l nhng khu ph tp trung ng dn c nht, vi mt c th ln ti 80.000 ngi/km2 (Storch v cng s, 2008: 449). Chnh iu ny khin cng tc hin i ha v m rng l gii hm tr nn phc tp hn. Bn cnh vic mang ti cho Thnh ph mt kiu dng th c bit, nhng khu ph v cng ng c ny cn to nn nhng khng gian sng sinh ng, gn b mt thit vi i sng thng ngy ca c dn. Mt dng vn ha th c bit c pht trin , vi nhng sinh hot v cng phong ph, a dng v cng tn ti mt cch hi ha. Nhng chc nng phc v sinh hot cng ng ny cng gp phn xc nh thuc tnh th ca TP.HCM (Gibert, 2014). Thc vy, cc con ph v hm m bo chc nng khng gian cng cng trong mt thnh ph cn thiu khng gian m. Do , c th coi nhng con hm l ng dn sinh, tc va c chc nng phc v vic i li (nh mng li giao thng), va c chc nng khng gian cng cng cc b (khng gian sinh hot).

    Trong khi chnh quyn cc th ln t lu lun ch trng qun l th hin hu thng qua cc quy hoch mang tnh php l, th t nhng nm 2000, nhng d n th sng to bt u xut hin hng ti mc tiu hin i ha mi trng sng th, c bit l cc gii php i vi mng li con hm.

    Mc tiu ca bi vit ny l tm hiu nhng bin i th ng i ang din ra trong nhng gc khut ca siu th ti TP.HCM: nhng hm ph, cn rt t c nhc ti trong cc cng trnh nghin cu. Trong khi vic xy dng siu th hin i hin nay ang ngy cng i theo xu hng quy hoch th theo d n (Gold-blum, 2015), th cng cn xem xt nhng giai on hin i ha khc nhau ca trung tm th lch s vn tri qua mt giai on tng trng lin tc v khng nm trong khun kh ca cc d n quy hoch. V phng din qun tr th, vic nghin cu kha cnh ny c th gip nhn mnh vai tr ngy cng quan trng ca c quan qun l cp qun/huyn n v c trch nhim bo tr v hin nay c giao thm trch nhim hin i ha mng li ng hm.

    Nhng thch thc trong qu trnh siu th ha nhng khu dn c hin hu t ra vn v v tr ca ng hm v s kt ni ca chng vi nhng tuyn ng khc trong mt mng li ng giao thng cha c phn cp hon chnh (1), cng nh cn gii m nhng thch thc an xen lin quan ti d n m rng l gii hm (2).

    Loi ng V d

    Chc nng trong mng li L gii Cc hot ng ven ng Tnh gn b

    Trc cao tc th

    ng Quc l Quc l 1A

    - Phc v kt ni thnh ph vi cc tnh trong nc v quc t 2 x 5 ln

    - Sn xut cng nghip quy m ln - Khu vc logistic - Nh

    Kh thp

    i l v ng vnh ai i l ng-Ty Nguyn Vn Linh

    - Kt ni thnh ph vi cc tnh ln cn - Chc nng trung chuyn quy m ton thnh ph - Cu trc nhng khu th mi

    2 x 5 ln ti 2 x 7 ln

    - Sn xut cng nghip quy m nh - Thng mi quy m ton th hoc cc b

    - Nh

    Cao

    ng i th

    Nguyn Vn Tri - Nam K Khi Ngha

    - Chc nng trung chuyn ni th - M quan th

    2 x 4 ln

    - Thng mi chuyn mn ha - Dch v chuyn mn ha - C quan chnh quyn

    Trung bnh

    Trc ng thng mi

    Hai B Trng - Phan nh Phng

    - Chc nng trung chuyn trong phm vi th hin hu - ng gom v cu trc cc khu ph hai bn b - Chc nng thng mi

    2 x 2 ln

    - Thng mi tin li v bn chuyn mn ha - Dch v tin li - Nh - C quan chnh quyn

    Rt cao

    ng th cp

    H Vn Hu - ng gom cp qun/huyn - Cu trc cc phng v cc ph hin hu

    2 ln

    - Thng mi tin li - Dch v tin li - Nh - Tr s chnh quyn qun/huyn

    Rt cao

    Hm

    Hm chnh - ng gom cc b - Cu trc cc ph v khu dn c hin hu

    1 ln - Bun bn nh l - Nh - Tr s chnh quyn phng

    Ti a

    Hm ph - ng gom cc b 1 ln - Nh Ti a

    Hnh 1. Phn loi cc tuyn ng trong mng li ng giao thng TP.HCM Ngun : M. Gibert, 2013

  • 5Working Paper ca Trung tm D bo v Nghin cu th - PADDI

    Hnh 2. Phn loi cc tuyn ng trong mng li ng giao thng TP.HCM: bn minh ha Thc hin: M. Gibert, 2013Ngun d liu: C. Musil, 2015

    Sng ng N

    ai

    Sng Si Gn

    Sn bayTn Sn Nht

    Ring Road

    ng V

    nh

    ai

    Cao tc TP.HCM - Du Giy

    Phm Vn

    ng Rd.

    ng Nguyn Hu Th

    Nguy

    n Vn Linh

    National Rd. 22

    Tnh l 10

    i l V

    Vn K

    it

    Xa l H Ni (1K

    )

    Qu

    c l

    50

    ng Vn

    h ai

    i Campuchia

    i ng bng sng Cu Long

    i H Ni

    i Cn Giuc

    i c Ha

    i C Chi i Th Du Mti Bin Ha

    i Hip Phc

    Cao tc TP

    .HCM- Trun

    g Lng

    Q. 1

    Q. 3D. 2

    Q. 4Q. 5

    Q. 6 Q. 7Q. 8

    Q. 9

    Q. 10

    Q. 11

    Q. 12

    Q. Ph Nhun

    D. Bnh Thnh

    H. Bnh Chanh

    Q. Bnh Tn

    Q. Tn Ph

    H. Hc Mn

    Q. Tn Bnh

    Q. Th c

    Q. G Vp

    H. Nh B

    H. Cn Gi

    Phn cp hnh chnh

    Loi ng

    Sng/knh rch

    ng lin th Trc thng mi chnh

    ng st

    ng cao tc th

    Ch thch

    Q. Tn Bnh QunH. Nh B Huyn

    N

    0 1 km Data: based on M. Gibert, 2013Design: C. Musil, 2015

    Ch Ln Khu vc thquan trng

    Loi ng

    Sng/knh rch

    Trc thng mi chnh

    ng st

    Ch thch

    Qun 10 Tn qunV Th Su Tn ng

    Khu dn c hm (hm ph)

    Data: based on M. Gibert, 2013Design: C. Musil, 2015

    ng th cpHm

    canal Nhiu Lc - Th Ngh

    Aroport Tn Sn Nht

    Qun 3

    Qun 10

    Qun11

    District Ph Nhun

    District Bnh Thnh

    District Tn Bnh

    in Bi

    n Ph

    Nguy

    n Th

    Minh

    Khai

    Nguy

    n

    nh Ch

    iu

    L Thi T

    Nguyn Vn Tri

    Nam K Khi Ngha

    Cch Mng Thng Tm

    Cch Mng Thng Tm

    Cng Ha

    Tr

    ng S

    n

    Ba Th

    ng Hai

    V Th

    Su

    Hng

    Vng

    in

    Bin

    Ph

    u CL Thng Kit

    Ngu

    yn

    Kim

    Phan nh Phng

    Hong Vn Th

    L Vn S

    Trn Quc Tho

    H V

    n H

    u

    Bn CNguyn Thin Thut

    Cao Thng

    Carte gnrale de localisation 2 : L'organisation de la trame viaire dans les districts pricentraux de H Ch Minh Ville

    0 400 m

    Ch Ln

    City Center Th Thim

    P