cumhur°yet d–nem° tœrk edeb°yati

Download CUMHUR°YET D–NEM° TœRK EDEB°YATI

Post on 24-Feb-2016

74 views

Category:

Documents

1 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK EDEBİYATI. BEŞ HECECİLER YEDİ MEŞALECİLER GARİPÇİLER (BİRİNCİ YENİ) İKİNCİ YENİCİLER. BEŞ HECECİLER. Milli Mücadele yıllarında şiire başlayan topluluğa bağlı şairler, şiirlerinde Anadolu’yu ve Anadolu insanını işlemişlerdir. - PowerPoint PPT Presentation

TRANSCRIPT

CUMHURYET DNEM TRK EDEBYATI

CUMHURYET DNEM TRK EDEBYATI

BE HECECLER

YED MEALECLER

GARPLER (BRNC YEN)

KNC YENCLER

BE HECECLERMilli Mcadele yllarnda iire balayan toplulua bal airler, iirlerinde Anadoluyu ve Anadolu insann ilemilerdir.

Memleket sevgisi, yurt gzellikleri, kahramanlk ve yiitlik, iledikleri balca konulardr. Hecenin be airi diye anlan bu sanatlar, Milli Edebiyat akmndan etkilenmi ve aruz lsn brakarak iirlerinde hece lsn kullanmaya balamlardr.

BE HECECLERiirde sade ve zentisiz olmay, ssten uzak kalmay tercih etmilerdir.

lk iirlerinde aruz lsn kullanmlar, daha sonra heceye gemilerdir.

iirlerinde memleket sevgisi, yurt gzellikleri, kahramanlk ve yiitlik gibi temalar ilemilerdir.

Yerli-milli sanat ve tarih motiflerini ele alarak yaanan hayat dilimleriyle rl bir memleket edebiyat meydana getirmeye ynelmilerdir.

Hece ls ile serbest mstezat yazmay da denemilerdir.

Dize kmelerinde drtlk esasna bal kalmamlar, yeni yeni biimler aramlardr.

Dzyazdaki szdizimini iire aktarmlardr.

BE HECECLERFARUK NAFZ AMLIBEL

ORHAN SEYF ORHON

YUSUF ZYA ORTA

HALT FAHR OZANSOY

ENS BEH KORYREKFARUK NAFZ AMLIBELiir dilinde yeni bir syleyi r amtr.

Hececi adalarnn en stnlerinden saylm ve iir slubu, sonra yetien hece airlerini etkilemitir.

Hececilerin en genci; fakat en baarl ismidir.

iirlerinde hem Anadoluyu, memleket sevgisini anlatm hem de bireysel konulara ynelmitir.

Sanat adl iirinde, uygulamaya alt Memleket Edebiyatnn bir felsefesini ortaya koymutur.

Yaptlar:Han Duvarlar, Dinle Neyden, oban emesi, Gnlden Gnle, Bir mr Byle Geti, Elimle Setiklerim, Heyecan ve Skun: iir

zyurt, Canavar, Akn, Kahraman: Tiyatro

ORHAN SEYF ORHON (1890 - 1972)

iirlerinde daha ok, bireysel konular ileyen sanat, milli konular da ilemitir.iirlerinde konuma dilini baaryla kullanmtr.Baz iirlerinde Halk iirinin ekillerini de kullanmtr.Divan iiri kalplarn hece lsne uyarlayarak gazele benzer iirler yazmtr.

Yaptlar:Frtna ve Kar,Gnlden Sesler, Peri Kz ile oban Hikayesi, O Beyaz Bir Kutu, Kervan: iir

HALT FAHR OZANSOY (1891 - 1971)

lk iirlerinde l, dil ve duyu tarz bakmndan Fecr-i Ati airlerinin etkisinde kalm, Milli Edebiyat akmndan etkilenerek aruz lsn brakm ve iirlerini hece lsyle yazmtr.

Aruza Veda adl iiriyle aruz lsn brakp heceye ynelmitir.

iirlerinde, konuulan Trkeyi baaryla kullanmtr.

Derin bir melankoli ve karamsarlk tayan iirlerinde bireysel konular ilemitir.

Yaptlar:

Rya, Efsaneler, Cenk Duygular, Paravan, Sulara Dalan Gzler, Sonsuz Gecelerin tesinde, Hep Onun iin: iir

Bayku, Nedim, Hayalet: Oyun

Edebiyatlar evremde, Eski stanbulun Ramazanlar: An

YUSUF ZYA ORTA

lk iirlerini aruz lsyle yazm, Ziya Gkalple tantktan sonra hece lsyle yazmaya balamtr.

iirlerinde gnlk yaamn eitli grnmlerini yaln bir syleyile dile getirmitir.

kard air ve Akbaba adl dergilerde yazlar yaymlanmtr.

Srkleyici bir anlatmla, rahat okunur bir tarzda yazd fkralarnda, edebiyatmza siyasal mizahn baarl rneklerini kazandrmtr.

Ku Cvltlar adl ocuk iirlerinin yer ald yaptyla ocuk edebiyatmza katkda bulunmutur.

Binnaz adl oyunu, edebiyatmzda hece lsyle yazlm ilk tiyatro yaptdr.

YUSUF ZYA ORTAYUSUF ZYA ORTAIN YAPITLARIAkndan Akna, Bir Rzgr Esti, Yanarda, Aklar Yolu, Bir Selvi Glgesi, Cenk Ufuklar, Oyun: iir

Binnaz, Krdm, Latife, Nikahta Keramet: Tiyatro

eker Osman, Krk Dkkan, Katl Ev, Sar izmeli Mehmet Aa, Gn Domadan, G: Roman

Gz Ucuyla Avrupa: Gezi Yazs

Portreler: An

Ahmet Haim, Seyrani, Faruk Nafiz: nceleme

Halk Edebiyat Antolojisi: Antoloji

ENS BEH KORYREK (1892 - 1949)

lk iirlerini aruz lsyle yazm, Ziya Gkalpin nerisiyle hece lsn benimsemitir.

Aruz lsyle yazd ilk iirlerinde aka yer vermitir.

Kurtulu Sava yllarnda milli duygular ve tarihi kahramanlklar ileyen iirler yazmtr.

Hece ls zerinde alarak baz durak deiiklikleri yapm, bir iirde eitli hece kalplarn kullanmay denemitir.

Yaptlar:Miras, Gnein lm: iir

ENS BEH KORYREKYED MEALECLER

lkelerini, samimilik, itenlik, canllk ve devaml yenilik eklinde aklayan topluluk, yeni bir edebiyat, farkl bir iir oluturmak amacyla bir araya gelmitir.

YED MEALECLER

Be Hececileri eletirmi ve onlara kar kmlardr.

Milli Edebiyatlarn gerekilikten ve itenlikten uzak yurt sevgilerine kar itenlii savunmulardr.

Bat edebiyatn, zellikle Fransz edebiyatn kendilerine rnek alp izleyeceklerini sylemelerine ramen, Be Hececilerin yolundan gitmilerdir.

YED MEALECLER

Ziya Osman SabaSabri Esat SiyavugilYaar Nabi NayrKenan HulusiCevdet Kudret SolokMuammer LtfiVasfi Mahir Kocatrk

ZYA OSMAN SABA (1910 - 1957)

iirlerinde; ocukluk zlemi, anlara dknlk, ev-aile sevgisi, Allaha kulluk, kadere boyun ei, kk mutluluklarla yetinme, te dnya zlemi gibi konular ilemitir.

yklerinde de genellikle bir an karakteri grlr.

Yaptlar:Sebil ve Gvercinler, Geen Zaman, Nefes Almak: iir

Mesut nsanlar Fotorafhanesi, Deien stanbul: yk

ZYA OSMAN SABAGARPLER (BRNC YEN)

1941de Orhan Veli Kank, Melih Cevdet Anday ve Oktay Rifat Horozcu adl airler; iirde var olan ar duygusalla, airanelie, basmakalp syleyie bakaldran iirlerini Garip adl bir kitapta yaymlamlardr.

GARPLER (BRNC YEN)

iirde her trl kurala ve nceden belirlenmi kalplara kar km, kuralszl kural edinmilerdir.

iirde l, uyak ve drtle kar kmlardr.

airanelii, mecazl syleyileri, sz sanatlarn kabul etmemilerdir.

iirde, o dneme kadar ilenmemi konular ele almlardr.

Konuma dili ile, sradan konular ilemilerdir.

iirlerinin balca konular, gnlk hayat, sradan insanlarn problemleri, yaama sevinci ve hayattaki baz garipliklerdir.

Halk deyilerinden yararlanmlar, toplumsal yergiye yer vermilerdir.

GARPLER (BRNC YEN)

ORHAN VEL

OKTAY RFAT

MELH CEVDETORHAN VEL KANIK1941de Oktay RIfat Horozcu ve MeIih Cevdet Andayla birlikte kard Garip adl iir kitabnn nsznde, yeni iire dair grlerini ortaya koymutur.

Trk iirinin gnden gne eskimi deerlerini ykm, iire baka bir adan baklmasn salamtr.

lye bakaldrp serbeste iir yazm, uya iir iin gerekli grmekten vazgemitir.

airane duygularla, parlak grntleri iirden silmi, iiri, hayal gcnn kapal duvarlarndan kurtarp sokaa, gerek hayata karmtr.

ORHAN VELORHAN VEL KANIKiirlerinde, yapmacksz, doal bir syleyile gnlk yaay iinde halktan insanlar anlatmtr.

Her eit szc, konuyu iire sokmu, halk deyilerinden yararlanm, toplumla ilgili yergiye yer vermitir.

Fransz edebiyatndan oyunlar ve ykler evirmitir.

Nasrettin Hocann fkralar ile La Fontainein masallarn (fabl) baarl bir biimde iire evirmitir.

ORHAN VELORHAN VEL KANIKGarip, Vazgeemediim, Destan Gibi, Yenisi, Kar, Btn iirleri: iir

Nasrettin Hoca Fkralar: iire evirdii fkralar ierir.

La Fontaine Masallar: iire evirdii fabllar ierir.

Scapinin Dolaplar, Tartuffe, Sicilyal yahut Resimli Muhabbet, Hikaye: eviri oyun ve yk

OKTAY RFAT HOROZCU (1914 - 1988)

Garip akmnn Orhan Veli ile birlikte nde gelen airidir.

Halk masallarndan, deyimlerinden, tekerlemelerinden yararlanm, onlara yeni grnmler kazandrarak, toplum sorunlarna deinmitir.

Peremli Sokak adl kitabyla birlikte iir anlaynda byk deiiklik olmu, soyut iire ynelmitir.

Yaptlar:

Garip, Yaayp lmek, Ak ve Avarelik zerine iirler, Gzelleme, Karga ile Tilki, Ak Merdiveni, Denize Doru Konuma, Dilsiz ve plak, Koca Bir Yaz: iir

Birtakm nsanlar, Kadnlar Arasnda, Atlar ve Filler, Yamur Sknts, il Horoz: Oyun

Bir Kadnn Penceresinden, Danaburnu: Roman

OKTAY RFATMELH CEVDET ANDAY (1915 - 2002)

iirlerinde toplumsal gereklii iler.

lk iirlerindeki romantiklikten syrlarak duygulardan ok, akln egemenliine, gzel gnlerin zlemine yer verir.

Sz oyunlarndan kanarak yaln bir dil kullanr.

Dzyazlarnda ounlukla youn bir dnce ile iirsel, esprili, zl bir dil vardr.

Yaptlar:

Garip, Rahat Kaan Aa, Telgrafname, Yan Yana, Gebe Denizin stnde, Teknenin lm: iir

Dou-Bat, Konuarak, Yasak, Dilimiz stne Konumalar, Akla Doru, Paris Yazlar: Deneme

MELH CEVDETKNC YENCLER

1955 - 1965 yllar arasnda airlerimizden bir ksmn etkilemi bir iir akmdr.

Orhan Veli ve arkadalarnn oluturduu Garip akm, dier adyla Birinci Yeniden birok noktalarda ayrlr.

Garipilerin ve onlar takip edenlerin aksine; basitlik, aleladelik ve sadelikten ayrlan iirler yazmlardr.

Balangta bir arada bulunmayan bu airlerin, kendi aray ve sezgilerinin rn olan iirler, sonradan ortak benzerlikler dolaysyla kinci Yeni adyla anlmtr.

KNC YENCLER

iirde ykleyici anlatm yolu terk edilmelidir, anlatm kapal ya soyut olmaldr.

iir dili, konuma dilinden uzak ve zgn olmal; mantk dokusundan arndrlmaldr.

Ahlak, erdem, gerek gibi deerler iirin amac olmamaldr.

iirde ahenk; l ve uyakla deil, musiki ve anlatm zenginliiyle salanmaldr.

KNC YENCLER

Cemal Sreya

Sezai Karako

Ece Ayhan

Edip Cansever

lhan Berk

Turgut Uyar

lk Tamer

Tevfik Akda

AHMET HAMD TANPINAR (1901 - 1962)

iirlerinde temel unsur musiki, his ve hayaldir.

Sanatnn iirlerinde d e olarak ahenk. i e olarak zaman kavramyla bilinalt ar basar.

iirlerini sade bir dille ve hece lsyle yazmtr.

yk ve romanlarnda kendi dnemindeki toplum yaamn, bu yaamn elikilerini ortaya koymutur.

Roman ve yklerinde psikolojik yn nemli bir yer tutar.

AHMET HAMD TANPINARIN YAPITLARIHuzur, Mahur Beste, Saatleri Ayarlama Enstits. Sahnenin Dndakiler, Aynadaki Kadn