bozkırlı vehbi umman

Click here to load reader

Post on 15-Jan-2017

238 views

Category:

Documents

3 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • GR

    2010 ylnda at Belediye Bakan Ziya Kara Beyi Federasyon olmaya altmz

    sralarda Konya Bozkrllar Dernei olarak ziyaretine gittik. Bakan Ziya Bey bana bir kitap

    vererek abisinin Vehbi Umman adnda bir Tasavvuf Ehlinin kitabn derlediini ve benim

    kitaplara kar olan ilgimi bildii iin hediye etmek istediini syledi. Kitabn ad: Bozkrl

    Vehbi Umman Divanyd. Kitab okumaya baladm. Hayretler ierisinde kalmtm. Bir

    tasavvuf ehlinin kitabyd ve atlyd. Vehbi Umman iirlerini Osmanlca yazm ve otuz dokuz

    balk halindedir. Kitap yz elli sayfa civarnda tutmaktadr. Kitabn aslnn bir deriye yazld

    da sylendi ama kitabn kimde olduu konusunda bilgi alamadm. Vehbi Ummanya ait bir

    resimde bulunmamaktadr. Elimdeki bilgileri deerlendirdiimde Vehbi Ummann 1850

    yllarnda yaadn zannediyorum. atl Hasan Karann iki kitabndan ikincisi olan Srgn

    Ozan Bozkrl Vehbi Umman Divan adnda (1999 Orkun Ozan A..) tarafndan

    yaynlanmtr. ncelikle Vehbi Umman bizlere tantan ve bu iirlerin bize ulamasn salayan

    atl Hasan Karann tantmndan balamak istiyorum.

    1939 Ylnda, Konya ilimize bal, Bozkr lesi'nin at kynde Dnya'ya geldi. 1951

    senesinde ilkokulu kynde bitiren Kara 47. yanda babasn kaybetti. Hasan Kara, ailenin ilk

    ocuu idi. On yedi yanda kynden ayrlan Kara gurbet gurbet dolaarak her trl ite alt.

    Kk yata Kynde (at alayan) bir Bektai babasndan el alan Kara, duygulu yaamn

    ieren iirler yazmaya, saz almaya balad. Zorlu yaam mcadelesinde edebiyat, felsefe, roman,

    divan ve dini eserleri srekli okuduu gibi, srekli politika dnyasnn da iinde bulundu. 1961

    senesinde Antalya Tekstil Fabrikasnda ii olarak almaya balad. Ksa zamanda sendikal

    hareketlerin iinde aktif olarak mcadele eden Hasan Kara, Antalyada bir i arkada ile evlendi.

    Evliliinden ksa bir sre sonra annesini de kaybettii iin 1968 Knda Almanya'ya giden ii

    * Bozkr ve evresi Dernekler Federasyon Bakan

    BOZKIRLI VEHB UMMAN

    Burhan YILMAZ *

  • 760 BOZKIRLI VEHB UMMAN

    ULUSLARARASI SEMPOZYUM: GEMTEN GNMZE BOZKIR

    kervanna katld. Almanya'da ki GE METAL Sendikasna girerek almalarn srdren Kara

    ksa srede Almancay renerek, ii temsilcilii, i yeri ve ii sorunlar uralarna devam etti.

    HDB, HDF, TTO gibi Demokratik kitle rgtlerinde aktif olarak grev alan Hasan Kara, 1978

    senesinde, geirdii bir kaza sonucu, sa kolu fel oldu. Kara, % 80 i gc kaybndan malulen

    emekliye ayrld. Emeklilik yllarnda da gcnden bir ey kaybetmediini ispat edercesine

    1992'de Emekli Yal Maluller ad altnda bir dernek kurarak arkadalar ile almalarna balad.

    EM DER, isimli bu dernek ksa srede tm yabanclarn beenisini toplad.

    Trkiye'nin tm blgelerine zrl arabalar, koltuk denekleri gnderen dernek,

    Berlinde alt yz yesi ile faal olarak almaktadr. ki olu bir kz olan Hasan Kara'nn

    Syleyemediklerim adnda bir kitab da bulunmaktadr. Syleyemediklerim adl iir

    kitabndan 1977 ylnda yazd Dnm adl iirini okuyunca airin iir dnyasn sizlere

    atma inanyorum. Asrlardr gelip gittim dnyaya Bazen Alaskaya, bazen Kenyaya imdiki

    geliim oldu Konyaya ok devir yaadm insan olarak. Sultan oldum, vezir oldum, han oldum.

    ok ekle girdim hep bir can oldum. Bir dem kle, bir dem k hn oldum. allarda kuandm

    insan olarak. Kerem olup asl yakt bam Yllarca dolap gezdim peini Feda ettim otuz iki

    diimi, Sevdalar yaadm insan olarak. Hurit ad ile mehriye geldim. Kamber oldum Arzu can

    can bildim Ferhat geldim irin iin da deldim, Cokular yaadm insan olarak. Karacaolan

    oldum Elife vurgun Srmeli Bey geldim, Seneme dargn, Leyl sevdim oldum llere srgn

    Mecnunda yaadm insan olarak. Yunustum Tapdukta nefsi ldrdm. Mevlna olarak yaadm

    semah dndrdm, Nasrettin Hocaydm halk gldrdm, alar yaadm ben insan olarak. Beni

    iyi tanr be kta cihan nk iindeydim olarak insan imdiki admz arlr Hasan, ok isim

    tadm insan olarak.

    Hasan Kara

  • 761 BOZKIRLI VEHB UMMAN

    ULUSLARARASI SEMPOZYUM: GEMTEN GNMZE BOZKIR

  • 762 BOZKIRLI VEHB UMMAN

    ULUSLARARASI SEMPOZYUM: GEMTEN GNMZE BOZKIR

    nsan Sevgisinin en yce deer olduuna inanan Hasan Kara, VEHBi UMMAN

    DVANIna bunun iin nem verdiini sylemektedir. Hasan Kara Divana Giri blmnde

    okuyucusuyla birok eyleri paylam, ben bu paylam zetler halinde sunmaya alacam.

    Dil demez Aalarnn arasndaki patika yoldan. arkada Kyn orta ksmlarnda

    bulunan Halk Evi'nin Ky Kahvesi olduu zamanlarda, kahvehaneye gidiyorduk. Knal Gelin

    Elmas diye bir byk Elma Aac vard, Ali Efe Emminin bahesinde, Oda onu gz gibi

    korurdu. eitli dallardan bir ardak kurmutu, elma aacnn yanna. Kyn ocuklar almasn

    diye bekliyordu. Be yz metre kadar kk bahesinde klardan deyiler okuyarak gnn

    geirirdi o ardakta. Bizden iki adm ilerde yryen Ahmet hemen bize dnd, susun dinleyin

    bak yine Ali Emmi ok acayip destanlar okuyor dedi, mzde durduk ve dinledik. Sonra her

    mzde sz birlii ederek Ali Efe Emminin yanna vardk. Bizleri sevgi ve efkatle karlad

    yer gsterdi, Hemen bir tabak dolusu Gelin Elmas koydu buyurun canlarm diyerek. Bugn

    dertlisin Ali Emmi bugn okuduun szleri hi duymadk bir sapalm dedik dedim. Ahhh! Ahhh!

    Dedi gz ukurlar hemen yalarla doldu. Ahmet arkada araya girdi, Ali Emmi kt bir haber

    falan m var? Gzlerin doldu diyerek. Hemen Ali Emmi Yunustan bir drtlk okuyarak cevap

    verdi. u Dnyada bir tek eye yanar gnlm gynr zm. Yiit iken lenlere Yeil Ekin bimi

    gibi. Dedi, derin derin bir daha iini ekti. mzde duygulandk ve bir birimizin yzne baka

    kaldk. Yak bakalm uradan bir sigara Ali Emmi diyerek Ahmet arkada bir Kulp Sigaras uzatt

    ve hemen de Kibritle Sigarasn yakt. Bir ka defa sigaradan somurdu, hemen sze balad.

    Bugn aklma kim geldi yeenlerim biliyor musunuz? Hi mi hi aklmdan kmad o byk

    insan, O yce ulu, O usuz bucaksz derya ve byk Umman VEHB dedi. Sylediim szler,

    okuduum beyit ve msralar Onundu. Cevahir, derya ve gerekten de umman imi ahm, diyerek

    muhabbet koyulat gitti. Ali Efe Amcann anlatt Vehbi Umman, beni bylesine etki altna ald

    ki, srekli aklmda belleimin her dakikasnda, u soruyu kendime hep sordum. Niye? Neden?

    Niin? Yllardr El yazmas bir kitabnn var olduunu duydum fakat vasiyeti var kimseye asla

    verilmez deyip kestiler. Deerli Canlar. Tam otuz be senedir, yalvarp yakarmadm Vehbi

    UMMAN soyundan ocuklarda dhil, birisi Kitabn kimde olduunu sylemediler. Seksen ve

    doksan yann zerinde Vehbi UMMAN soyundan kiiler var onlara da sordum, yine de

    doyurucu bir bilgi alamadm. Kimdir bu adam. Ne olmutur, neden halk ve akrabalar yaknlar

    niin bu kadar gizli tutuyorlar diye yllarca kendi kendime sorular sordum. Yl 1998, Mays

    Aynn ortalarnda, doduum kyme kardelerimi baba ve anamn mezarlarn ziyarete

    vardm bir gnd. Vehbi UMMAN 'nn gbek sonraki yeeni olan, akalolu Mehmet

    amca, beni evine Misafir etti ve de kitabn kimde olduunu, neden sakladn, Vehbi UMMAN'

    nn hakknda tm bildiklerini kasetimize bir bir konutu. Hicri 1329 Doumlu (1911) olan

  • 763 BOZKIRLI VEHB UMMAN

    ULUSLARARASI SEMPOZYUM: GEMTEN GNMZE BOZKIR

    akalolu Mehmet Emminin Babas ' 35 yanda lm, Dedesi tarafndan bytlen okutup

    yetitirilen Mehmet Amcann Dedesi, 103 yanda vefat etmi. 88 Yanda olan akalolu

    Mehmet amca, ok bilgin ve byk tecrbe sahibi biri. Ve de kkl bir Bektai Babas. Vehbi

    Umman'n ceylan derisi ile kapl kitabn, uzun bir maraton kousu sonucu elde edebildik, fakat

    ok gzel bir ekilde Arapa harflerle kaleme alnm, stn esiresi yok dz bir el yazsyd.

    Aklma yllar nce Ali Efe Amcann szleri geldi. Onun allardan Yaplm ardanda, ben bu

    kitabi bulacam ve onu kamuya yani Topluma mal edeceim Allah izin verirse demitim. Ali

    Efe Amca da hafife bir tebessm ederek, bana tatl tler vererek, Hasan Can iinden

    kabilecein bir akar ay, bir kk dere deil, Umman O, derya O, yorulma ahm bouna

    diyerek u beyitleri sylemiti: Ak Denizi derin olur, Yz bin yzgeler boulur, Kenar yok bu

    Denizin karm diye girme, sakn. Bu Denizin yzgeleri Cansz olur bahrileri Sen canndan

    gemeyince Bu denize girme sakn. Ali Efe amcann syledii bu iki drtlk, kime ve hangi ka

    hangi ozana veya aire ait sormadm soramadm. Vehbinin kitabn okuyup inceledike bu iin

    iinden nasl ve hangi rendiim renimle, hangi eitim ve kltrle kacam diye itiraf

    ederim ki canlar, korku alevleri iimi yakmaya balad. Elbette ki yan yol sonuna dayand bu

    gnlerde btnyle geen koca yllarn, aresizlik, yokluk, ac ve straplarla dolu olmas, gayet

    tabidir ki korkular da beraberinde getirecektir. Her yn ile tamamen Amatr bir kii olmam,

    okumay renmeyi ekmekten, sudan daha ok istememe ramen, btn zlemlerim, btn

    hayalleri m ve umutlarm ne talihsizlik ki beni tmden skti hayale uratt. ayet mrm izin

    verirde bu kitab halkmza sunabilirsem, istemlerimin gerekletiine sayacam. ok iyi

    biliyorum ki, cmlelerin, szcklerin, kelimelerin, kullanl ve dizili biimlerinde byk

    hatalarm var olaca aikr. Bu Kitap okuyan canlar, hata ve yanllarmdan dolay beni

    balayacaklarn umut ediyorum. inden geldiimiz yredeki yaam biimi, alnan eitimin

    kalitesi, halen geerliliini koruyan gelenek ve treleri n banaz basklar, elbette ki ssl, cill,

    romantik diye adlandrlan szckler bilmez. Anadolu nsan, grr, tanr, bilir, korktuu iinde

    yazamaz. at Ky Halknn hemen hemen yars Bektai inanc olan Ehli Beyit yolunu takip

    ederlerdi. Arasna tek katkm olmadan, kk kk dzeltmelerin dnda asla tahrip etmeden,

    Vehbi Umman hakknda ki gerek bilgi ve yaam tarihini ieren syleimize geldik. Mmkn

    olduka az ve z sorularmz sorup bu yce insann hakknda en yakn olan Mehmet Em

View more