basİt makİneler - fenkurdu.gen.tr · 2019. 6. 5. · an basİt makİneler tanim avantajlari 1 2 3...

20
Halil KOZANHAN BASİT MAKİNELER TANIM AVANTAJLARI 1 2 3 4 5 İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SAĞLAR UYGULANAN KUVVETİN YÖNÜNÜ VE BÜYÜKLÜĞÜNÜ DEĞİŞTİREBİLİR. KUVVETTEN YADA YOLDAN KAZANÇ SAĞLAYABİLİR. BİR ENERJİ TÜRÜNÜ BAŞKA BİR ENERJİ TÜRÜNE DÖNÜŞTÜREBİLİR. CİSMİN SÜRATİNİ DEĞİŞTİREBİLİR DİKKAT BASİT MAKİNELERDE İŞ VE ENERJİDEN ASLA KAZANÇ GÜNLÜK HAYATTA İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SAĞLAMAK AMACIYLA TASARLANAN ARAÇLARDIR.

Upload: others

Post on 02-Feb-2021

9 views

Category:

Documents


0 download

TRANSCRIPT

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    BASİT MAKİNELER

    TANIM

    AVANTAJLARI

    1

    2

    3

    4

    5

    İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SAĞLAR

    UYGULANAN KUVVETİN YÖNÜNÜ VE BÜYÜKLÜĞÜNÜ DEĞİŞTİREBİLİR.

    KUVVETTEN YADA YOLDAN KAZANÇ SAĞLAYABİLİR.

    BİR ENERJİ TÜRÜNÜ BAŞKA BİR ENERJİ TÜRÜNE DÖNÜŞTÜREBİLİR.

    CİSMİN SÜRATİNİ DEĞİŞTİREBİLİR

    DİKKAT BASİT MAKİNELERDE İŞ VE ENERJİDEN ASLA KAZANÇ

    GÜNLÜK HAYATTA İŞ YAPMA KOLAYLIĞI SAĞLAMAK AMACIYLA TASARLANANARAÇLARDIR.

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    >>

    KUVVETTEN KAZANÇ YADA KAYIP YOK

    KUVVETTEN KAZANÇ, YOLDAN KAYIP VAR

    KUVVETTEN KAYIP, YOLDAN KAZANÇ VAR

    DİKKAT

    DİKKAT

    BASİT MAKİNELERDE DAİMA;KUVVETTEN KAZANÇ VARSA YOLDAN KAYIP VARYOLDAN KAZANÇ VARSA KUVVETTEN KAYIP VAR.

    ELEKTRİKLE ÇALIŞAN ALETLER BASİT MAKİNE

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    1- KALDIRAÇLAR

    TANIM

    YÜK

    DESTEK

    F

    YÜK KOLU KUVVET KOLUYÜK X YÜK KOLU = KUVVET X KUVVET KOLU

    ÖRNEK

    60NF

    YÜK KOLU KUVVET KOLU

    YÜK KOLU KUVVET KOLU60NF

    ÇUBUĞUN BİR DESTEK NOKTASI ETRAFINDA SERBESTÇE DÖNMESİYLE OLUŞAN BASİT MAKİNELERDİR.

  • A) DESTEĞİN ORTADA OLDUĞU KALDIRAÇLAR

    YÜKF

    YÜK KOLU KUVVET KOLU

    GÜNLÜK HAYATTA KULANIMI

    TAHTEREVALLİ

    EŞİT KOLLU TERAZİ

    MAKAS

    KESER

    KERPETEN

    PENSE

    1

    2

    3

    DESTEK, KUVVET İLE YÜK ARASINDADIR.

    DAİMA KUVVETİN YÖNÜNÜ DEĞİŞTİRİRLER.

    YÜK KOLU KUVVET KOLU (KUVVETTEN KAZANÇ VAR.)

    YÜK KOLU KUVVET KOLU (KUVVETTEN KAZANÇ YADA KAYIP YOK.)

    YÜK KOLU KUVVET KOLU (KUVVETTEN KAYIP VAR.)

    Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

  • B) YÜKÜN ORTADA OLDUĞU KALDIRAÇLAR

    1

    2

    FINDIK KIRACAĞI

    CEVİZ KIRACAĞI

    GAZOZ AÇACAĞI

    DELGEÇ

    MENTEŞELİ KAPI

    GÜNLÜK HAYATTA KULANIMI

    EL ARABASI

    YÜKFYÜK KOLU

    KUVVET KOLU

    YÜK, KUVVET İLE DESTEK ARASINDADIR.

    KUVVETİN YÖNÜNÜ DEĞİŞTİRMEZ.

    3 DAİMA KUVVETTEN KAZANÇ SAĞLAR. Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

  • C) KUVVETİN ORTADA OLDUĞU KALDIRAÇLAR

    YÜK

    F

    YÜK KOLU

    KUVVET KOLU

    1

    2

    MAŞA

    TEL ZIMBA

    KÜREK

    OLTA

    TENİS RAKETİ

    GÜNLÜK HAYATTA KULANIMI

    CIMBIZ

    BEYZBOLL SOPASI

    KOL KASI

    ALT ÇENE KEMİĞİ

    KUVVET, YÜK İLE DESTEK ARASINDADIR.

    KUVVETİN YÖNÜNÜ DEĞİŞTİRMEZ.

    DAİMA KUVVETTEN KAYIP SAĞLAR.3 Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    2- MAKARALAR

    TANIM

    KUVVETİN YÖNÜNÜ VE BÜYÜKLÜĞÜNÜ DEĞİŞTİREBİLİRLER.

    A) SABİT MAKARA

    F

    YÜK1M

    1M

    SABİT BİR NOKTAYA BAĞLI SADECE KENDİ ÇEVRESİNDE DÖNEBİLEN MAKARALARDIR.

    SADECE YÖNÜNÜ DEĞİŞTİRİR.

    YÜK, ÇEKİLEN İP KADAR YÜKSELİR.

    MAKARA AĞIRLIĞI DİNAMOMETREDEKİ DEĞERİ ETKİLEMEZ.

    KUVVET = YÜK

    SABİT BİR EKSEN ETRAFINDA SERBESTÇE DÖNEBİLEN KUVVETİN YÖNÜNÜ VEYA BÜYÜKLÜĞÜNÜ DEĞİŞTİREBİLEN BASİT MAKİNELERDİR.

    60N

    F

    KULLANIM ALANLARI; BAYRAK DİREKLERİNDE, İNŞAATTA TUĞLA TAŞIMAK VB…

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    B) HAREKETLİ MAKARA

    F

    YÜK1M

    2M

    HEM KENDİ ÇEVRESİNDE DÖNEBİLEN HEMDE İPLE BİRLİKTE YUKARI AŞAĞI HAREKET EDEN MAKARALARDIR.

    SADECE KUVVETİN BÜYÜKLÜĞÜNÜ DEĞİŞTİRİR.

    YÜK, ÇEKİLEN İPİN YARISI KADAR YÜKSELİR.

    MAKARA AĞIRLIĞI DİNAMOMETREDEKİ DEĞERİ ETKİLER.

    KUVVET =YÜK

    2 NOT: HAREKETLİ MAKARA SAYISI ARTTIKÇA;KUVVETTEN KAZANÇ, YOLDAN KAYIP DA ARTAR.

    60N

    60N

    60N

    FF

    F

    KULLANIM ALANLARI; VİNÇ VB…

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    C) PALANGALAR

    P

    F

    1M

    2M

    KUVVET =P

    2

    P

    F

    1M

    3M KUVVET =P

    3

    P

    F

    1M

    3M

    KUVVET =P

    3

    P

    F

    1M

    4M KUVVET =P

    4

    1 2 3

    4HAREKETLİ MAKARA SAYISI ARTIKÇA KUVVET KAZANCI ARTAR.

    İP AŞAĞI BAKIYORSA, İP YUKARI BAKIYORSA,

    KUVVET =YÜK

    MAKARA SAYISI

    KUVVET =YÜK

    MAKARA SAYISI

    + 1

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    3- EĞİK DÜZLEM

    TANIM

    F

    P

    hL

    Ph

    FL

    YÜK

    YÜKSEKLİK

    KUVVET

    YÜKÜN ALDIĞI YOL

    P h F LX X=

    DENEY I YÜKÜN ALDIĞI YOL ARTTIKÇA (h sabit) KUVVET AZALIR, KAZANÇ ARTAR

    h

    P4cm

    h

    P8cm

    h

    P10cm

    DENEY II YÜKSEKLİK ARTTIKÇA (h sabit) KUVVET ARTAR, KAZANÇ AZALIR

    4cm

    PL

    8cm

    PL

    10cm

    P

    L

    ZEMİNLE ARALARINDA BELİRLİ BİR AÇI BULUNAN EĞİMLİ YÜZEYDEN OLUŞAN BİR BASİT MAKİNEDİR

    DAİMA KUVVETTEN KAZANÇ SAĞLAR.

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    4- ÇIKRIK

    TANIM

    F

    rR

    P

    PF

    Rr

    P r F RX X=

    EL MATKABI

    DİREKSİYON

    KIYMA MAKİNESİ

    BİSİKLET PEDALI

    KAHVE DEĞİRMENİ

    GÜNLÜK HAYATTA KULANIMI

    EL MİKSERİ

    KALEMTRAŞ

    ANAHTAR

    TORNAVİDA

    DÖNME EKSENLERİ AYNI YARIÇAPLARI FARKLI İKİ SİLİNDİRDEN OLUŞAN BASİT MAKİNEDİR.

    DAİMA KUVVETTEN KAZANÇ SAĞLAR.

  • Halil K

    OZ

    AN

    HA

    N

    VİDA

    KASNAK DİŞLİ ÇARKLAR

    VİDA, KASNAK VE DİŞLİ ÇARKLARDA BİRER BASİT MAKİNE ÖRNEĞİDİR.

    BİLEŞİK BASİT MAKİNELER

    BİRDEN FAZLA BASİT MAKİNE İÇEREN SİSTEMLERE BİLEŞİK MAKİNE DENİR.