banka qendrore

Download Banka Qendrore

Post on 24-May-2015

23.228 views

Category:

Economy & Finance

4 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • 1. KAPITULLI10

2.

  • Sistemi bankar dhe organizimi i tij,
  • Banka Qendrore,
  • Banka Qendrore Evropiane,
  • Banka Qendrore e Kosovs,
  • Banka Qendrore dhe politika monetare,
  • Tregu i paras,
  • Bilanci i BQ,
  • Banka komerciale,
  • Ndrmjetsit financiar jobankar.

3.

  • T jap prkufizimin mbiSisteminBank ardhe funksionet etij .
  • T jap prkufizimin mbi Bankn Qendrore dhe funksionet e saj.
  • T veoj tiparet q e dallojn Bankn Qendrore nga bankat e nivelit t dyt.
  • T identifikoj politikat q implementon dhe zbaton Banka Qendrore dhe t radhit dhe t shpjegoj instrumentet e politiks monetare q prdor ajo.
  • T shpjegoj rolin e Banks Qendrore n tregun e paras.
  • T tregoj lidhjen ndrmjet Banks Qendrore dhe bankave t nivelit t dyt n tregun e paras.
  • T shpjegoj rolin e Banks Qendrore n fushn e emetimit t paras.
  • T prshkruaj shrbimet pr qeverin q kryen Banka Qendrore.
  • T trajtoj dhe t analizoj bilancin e Banks Qendrore.
  • T shpjegoj lidhjen ndrmjet deficitit buxhetor dhe bazs monetare.
  • T trajtoj pavarsin e Banks Qendrore.
  • T shpjegoj nevojn pr kapital t Banks Qendrore.
  • T trajtoj dhe t analizoj prgjegjsin e Banks Qendrore.

4.

  • Sistemi bankar i nj vendi n prgjithsi prbhet nga banka t dy niveleve:
    • Banka Qendrore dhe
    • B anka t nivelit t dyt .
  • Niveli i par prfaqsohet nga Banka Qendrore si autoriteti monetar q harton dhe zbaton politikn monetare dhe nprmjet t cils ndikon mbi aktivitetin ekonomik, dhe
  • N iveli i dyt nga bankat komerciale q realizojn pjesn kryesore t financimit t ekonomis.

5.

  • Banka Qendrore mund t prkufizohet si institucion specifik bankar, me funksionedhe prgjegjsi pr rregullimin dhe stabilitetin monetar t vendit, ruajtjen e vlers s jashtme t valuts kombtare dhe sigurimin dhe ruajtjen e likuiditetit t vendit n pagesat ndrkombtare.

6.

  • Si pushtet m i lart monetar i nj vendi, Banka Qendrore kryen kto funksione:
    • Rregullon qarkullimin e paras dhe emetimin e kredis n harmoni me krkesat pr stabilitetin e brendshm monetar dhe likuiditetin n pagesat ndrkombtare;
    • Kujdeset pr likuiditetin e sistemit kreditor dhe lidhur me t rregullon dhe kontrollon punn e bankave brenda vendi, me qllim q t ruaj stabilitetin monetar t vendit;
    • Kujdeset pr bilancin e pagesave t vendit dhe lidhur me t, rregullon punt valutore, me qllim q t sigurohet likuiditeti n pagesat ndrkombtare;
    • Emeton dhe shtyp para (metalike dhe banknota);
    • Kryen shrbime dhe transaksione t llojllojshme financiare n emr dhe pr llogari t qeveris;
    • Ndjek dhe i analizon rrjedhat monetare n tregjet financiare ndrkombtare dhe bashkpunon me institucionet financiare ndr-kombtare kryesore dhe me bankat qendrore t vendeve t tjera, me qllim t kryerjes pa pengesa t transaksioneve financiare n tregjet ndrkombtare;
    • Kryen pun specifike bankare, t cilat i jan prcaktuar me ligj.

7.

  • Instrumentet e politiks monetare jan:
    • Politika e skontimit,
    • Politika e tregut t hapur,
    • Politika e rezervave t detyrueshme,
    • Politika e kontrollit sasior t kredis, dhe
    • Politika kreditore selektive, prkatsisht kontrolli cilsor i kredis.

8.

  • Politika e skontimit e Banks Qendrore po bhet rregullator me rndsi n tregjet e paras, t kredis, dhe t kapitalit, dhe po ndikon drejtprdrejt n gjendjen e bilancit t pagesave t vendit dhe n stabilitetin e ecurive ekonomike.
  • Veprimi i politiks s skontimit t Banks Qendrore sht dydimensional:
    • Brenda ekonomis s nj vendi, nprmjet rregullimit t mass s paras dhe kredis, dhe veprimit t tyre n ekonomi dhe
    • N fushn e rrjedhave t paras dhe t kapitalit n shkall ndrkombtare.

9.

  • Politika e tregut t hapur (open market policy, or open market operations) paraqet nj instrument t ndrlikuar dhe efikas t politiks monetare t bankave qendrore n vendet ekonomikisht t zhvilluara, nprmjet s cils Banka Qendrore blen dhe shet letra me vler n tregun e hapur, me qllim t rritjes, prkatsisht t zvoglimit t potencialit kreditor t bankave t tjera.
  • Supozim themelor pr funksionimin e politiks s tregut t hapur sht funksionimi i tregjeve t zhvilluara t obligacioneve, ku Banka Qendrore mund t zbatoj me sukses politikn e blerjes dhe t shitjes s obligacioneve, e prmes ksaj edhe politikn prkatse monetare.

10.

  • Politika e tregut t hapur i kryen dy funksione themelore:
    • Ruan kursin e letrave me vler t qeveris n nivelin e dshiruar, ngase kjo sht parakusht pr emetime t huave shtetrore n t ardhmen. N rastet kur bie kursi i letrave me vler t qeveris, Banka Qendrore nprmjet blerjes s nj numri m t madh t tyre n tregjet financiare e rrit krkesn e prgjithshme pr to, dhe kshtu arrin ta rris kursin e tyre;
    • Rregullon potencialin kreditor t bankave dhe nprmjet saj dhe masn e paras dhe t kredis n ekonomi. N kt mnyr, Banka Qendrore ndikon dhe mbi ecurit e investimeve, t konsumit personal, t mimeve dhe t bilancit t pagesave.

11.

  • Politika e rezervave t detyrueshme, (reserve requirement policy) sht instrument i rregullimit t potencialit kreditor t bankave dhe t likuiditetit t tyre.
  • N pajtim me politikn e tyre monetare, kt instrument sot e prdorin bankat qendrore gati t t gjitha vendeve.

12.

  • Bankat e nivelit t dyt n shum vende jan t detyruara t mbajn nj pjes t depozitave si rezerv.
  • Banka Qendrore prcakton strukturn e rezervave t detyrueshme duke i vendosur ato sipas kategoris s depozitave:
    • Mbi depozitat e transaksioneve.Pr shembull, n SHBA norma e rezervs s detyrueshme sht 3% pr depozita deri n 40,5 milion dhe 8 deri 14% mbi kt shum.
    • Mbi depozitat me afat t firmave.Pr shembull, 3% pr depozitat me afat maturimi 6 deri n 9 muaj, dhe 0 pr depozitat mbi kt afat maturimi.
    • Mbi depozitat n eurodollar.Mund t vendoset nj norm e rezervs s detyrueshme (pr shembull ajo ishte 3% deri n vitin1988).
    • Mbi depozitat vetjake me afat.Norma e rezervs s detyrueshme zakonisht sht zero pr kto depozita, por n raste t veanta mund t vendoset mbi kt nivel.

13.

  • Dy jan parimet kryesore mbi t cilat mbshtetet Banka Qendrore kur vendos normn e rezervs s detyrueshme.
    • Depozitat me afat m t shkurtr maturimi, prgjithsisht, kan norm m t lart rezerve;
    • Institucionet m t vogla ngarkohen me norma m t ulta t rezervs s detyrueshme.

14.

  • Banka Qendrore e zbaton kontrollin sasior t kredis nprmjet ktyre aktiviteteve:
    • Me kufizimin e rritjes s shums s kredive afatshkurtra deri n lartsin e caktuar;
    • Me ruajtjen e likuiditetit parsor t bankave t nivelit t dyt n lartsin e caktuar;
    • Me prcaktimin e kushteve t aftsis kreditore t bankave t nivelit t dyt dhe
    • Me prcaktimin e norms minimale t likuiditetit t bankave t nivelit t dyt.

15.

  • Politika kreditore selektive prbn kontrollin cilsor t kredis nprmjet t cilit Banka Qendrore e ushtron orientimin e vllimit kreditor sipas destinimit t paracaktuar vetm npr sektor t caktuar t ekonomis, alokimit regjional etj.
  • Nprmjet politiks kreditore selektive, Banka Qendrore kontrollon orientimin dhe prdorimin sipas destinimit t paras s emetuar npr ato veprimtari t prodhimit dhe qarkullimit, t cilave iu sht dhn prparsi me qllim t sendrtimit t shkalls szhvillimit ekonomik q do t siguroj stabilitet n ecurit ekonomike.

16.

  • Qllimet themelore t politiks monetare jan:
      • Stabiliteti i mimeve,
      • Punznie e lart,
      • Rritja ekonomike,
      • Stabiliteti i norms s interesit,
      • Stabiliteti i tregjeve financiare, dhe
      • Stabiliteti i tregjeve valutore.
  • Objektivat e politiks monetare ndahen n dy lloje:
      • Objektivat vepruesen t cilat ndryshimi i instrumentit jep nj efekt t provuar mbi kt objektiv si, pr shembull, rezervat bankare dhe norma e interesit (si norma e interesit t huas ndrbankare).
      • Objektiva ndrmjetsen t cilat veprimi i nj instrumenti transmetohet nprmjet objektivave veprues si, pr shembull, oferta e paras (M1, M2), dhe norma e interesit (si norma e interesit mbi obligacion

Recommended

View more >