ak partİ dÖnemİ (2002-2010) ekonomİk deĞerlendİrme ve 2011 yili baklentİler

Download AK PARTİ DÖNEMİ (2002-2010) EKONOMİK DEĞERLENDİRME VE  2011 YILI BAKLENTİLER

Post on 09-Mar-2016

217 views

Category:

Documents

2 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

AK PARTİ DÖNEMİ (2002-2010) EKONOMİK DEĞERLENDİRME VE 2011 YILI BAKLENTİLER

TRANSCRIPT

TMBAD EKONOM KOMSYONU BAKANLII

AK PART HKMET ( 2002-2010 ) DNEM EKONOMK DEERLENDRMES VE 2011 YILI BEKLENTLER

2008 yl eyll aynda Lehman Brothers'in batmas ile kresel bir krize dnen ABD kaynakl mortgage krizi, 2010 ylnda Avrupa lkelerin finansal sistemlerinin tad krlganlklar sebebiyle (Bte a ve Bor yk - Euro blgesindeki 7 lkenin bor yk 12 trilyon dolara ulat - ) Euro blgesinin mali krizi haline dnt gzlemlenmektedir. te taraftan, Japonya, Brezilya, Gney Kore, Kolombiya, ili ve Tayvan gibi bir ok Dnyadaki Merkez Bankalarnn para birimlerini drmeye ynelik mdahaleleri olduu, ABD ve in arasnda 2 yldr sren kur tartmalarn devam ettii, Japonyann 6 yl aradan sonra 100 Milyar Yen karl Dolar alarak kura mudahele ettii 2010 yl konjonktrnde, Kur politikalarnn kresel ticarete olumsuz etkisinin tasfiyesine teminen, IMF ve Dnya Bankasnn bir uzlayla sk bir i birliine girmesi gerektii btn ekonomik aktrlerce dile getirildii bir dnem olduu deerlendirilmektedir.EKONOMK BYME

Aadaki grafikte grld zere, 2001 krizinde yzde 5,7 klen Trk ekonomisi, AK Parti hkmeti 2002 ylnda greve gelmesiyle birlikte ykseli terendine girmi ve 2004 ylnda pik yaparak yzde 9.4 byd, 2007 ylnda Cumhurbakann setirmeme Vakas sebebiyle yzde 4.7ye den ekonomik byme, 2008 ylnda AK Partiye alan kapama davas nedeniyle yzde 0.7ye dt, kresel krizin etkisini gsterdii 2009 ylnda ise ekonomi yzde -4.7 kld ve 2010 yl tamamnda yzde 8in zerinde byyecei deerlendirilmektedir. Dier yandan, 2004 ylnda yzde 9,3 oranna sahip enflayon ayn ylda yzde 9,4 byme rakamnn altnda kald, ayn ekilde 2010da, yzde 6.40 rakama sahip TFE enflasyonu, ayn ylda yzde 8,9 byme rakamnn altnda kald gzlenmektedir.

Kaynak : Maliye Bakanl ve TUK

Not: Not: Milli gelir hesaplamalar, 1998 yl baz yl olarakak hesaplanmtr. 2001 ylnda eski hesaplama yntemine gre (1987 yl bazl hesaplama) byme oran (% -9,5)tur.TUK verilerine gre, 2009 sonunda cari fiyatlarla 616 Milyar dolarlk toplam GSYHnn, 2010 ylnda, GSYHnn yzde 16 art oran ile 735 Milyar dolara (1.1 Trilyon TL) ulat izlenmektedir. Bu erevede, 2009 sonunda 8 bin 578 TL olarak aklanan kii bana milli gelir, bu verilerle yine 2010 sonu iin yaklak 73 milyonun stnde olaca tahmin edilen nfus baz alnarak yaplan hesaplamaya gre, Trkiyede kii bana milli gelir tahmini 10 bin TLnin zerinde gerekletii grlmektedir. Bir baka ifade ile, Kresel kriz nedeniyle 2009 sonunda bir nceki yla gre yaklak 2 bin dolarlk kii bana milli gelir kayb olduu, 2010 ylnda ise bu kaybn telafi edildii gzlenmektedir. 2010 yl tamamnda, dnyada, innin yzde 10,3, Arjantin 9,2, Trkiyenin ise 8,9 orannda byd, bu rakamlarla Trkiyenin dnyada en hzl byyen 3. Ekonomi olduu grlmektedir. Ayrca, Trkiyenin byme hznda, gelimekte olan Latin amerikann en byk lkesi yzde 7,5 orannda byyen Berezilyay geride brakarak G-20 lkeleri ierisinde 3. Srada yer ald grlmektedir. te taraftan 2010 yl sonu itibar ile, ABDnin yzde 2,7 orannda byd, Almanyann yzde 3,5, ingilterenin yzde 1,6, Fransann yzde 1,5 talyann yzde 1,3 orannda byd, netice itibaryla, 17 yeli EORO blgesinin yzde 1,7, 27 yeli Avrupa Birliinde ise 1,8 orannda byme gerekletirdii gzlenmektedir. Dolaysyla, Trkiye 2010 yl tamamnda 8,9lk ekonomik byme oranyla Avrupann en hzl byyen ekonomisi olduu grlmektedir. Bu itibaryla, Tarafmzca, Trkiye 2010 ylnda byme rakamlaryla kresel ekonomide nc konuma gelerek krizi geride brakt ve Sayn Babakanmzn kriz teet geti szn adeta teyit ederek hakl kard deerlendirilmektedir. Dier yandan, AK Parti greve geldii 2002 yl sonunda cari fiyatlarla 230 Milyar dolar GSYH, 2010 yl sonu itibaryla, 2,5 kat civarnda bir art ile 735 Milyar dolara ulat, fert bana den milli gelir ise 3.500 dolardan, 10.000 dolar at, Trk ekonomisi dnyann 26. byk ekonomisinden, bu gn itibaryla dnyann 17. ve Avrupann 6. byk ekonomisi haline geldii izlenmektedir. AK Partinin, Cumhuriyetimizin kurulu yl dnm 2023 vizyonu kapsamnda, Milli Gelirimizin 2 Trilyon dolar olaca, ki bana den milli gelirin 25 Bin dolar olaca, ihracatamzn ise 500 Milyar dolar aaca ngrlmektedir. te taraftan, Uluslararas Kredi derecelendirme Kurulularnca, Avrupa lkelerinin, bir ksmnn notu drld, bir ksmna ise not indirme uyarsnda bulunulduu, Trkiyenin Kredi notunu 2 kademe artrlarak duraandan pozitife evrildi, bir baka ifade ile 2010 ylnda dnya kresel krizle mcadele ederken dnyada kredi notu 2 kademe birden artan tek lke olarak tarihi kaytlara getii, Trkiye`nin risk priminin aralk 2010 itibaryla 1.3 dt ve aralarnda spanya, Belika, talya`nn da bulunduu bir ok AB lkesinin gerisinde kald gzlenmektedir.ENFLASYONAadaki grafikte yer verildii zere, lkemizde uzun yllar ekonomik istikrar bozan ve ekonominin kronik sorunu haline gelen enflasyon, 1990l yllarda yzde 50 ile 80sen bandnda seyrettii(1994 ekonomik krizinde yzde 125.5 kt), 2001 krizinde ise yzde 68.5 kan enflasyon, AK Parti Hkmeti greve geldii 2002 yl sonunda alnan tetbirlerle, yzde 30lara drlen Enflasyon, 2004te yzde 9.3 oranyla ilk defa tek haneli rakamlara drld ve 2008 ylnda AK Partiye alan kapatma davasyla birlikte bu yl dnda bu gne kadar Enflasyonun,tek haneli rakamlarda seyrettii gzlenmektedir.Euro blgesinde 2007 ylnda ortalama olarak yzde 2,8 orannda seyreden enflasyon, ayn ylda Trkiyede, AB standartlarnn 3 mislinden fazla artarak yzde 8,4te olduu izlenmektedir. 2010 yl itibaryla Avrupa Birliine ye 27 lkenin ortalama enflasyon oran ise yzde 2,4 dzeyinde gerekletii, Trkiyede ise yzde TFE enflasyonun yzde 6.40 drlmesine karn, ABnin maastricht kriterlerinden enflasyon artnn karlanamad grlmektedir. Netice itibar ile, Trkiyenin enflasyon konusunda, AB normlar asndan yeterli iyilemeyi salayamad, ancak, 2004 ylnda yzde 9,3 oranna sahip enflayon ayn ylda yzde 9,4 byme rakamnn altnda kald, ayn ekilde 2010da, yzde 6.40 rakama sahip TFE enflasyonu, ayn ylda yzde 8,9 byme rakamnn altnda kald gzlenmektedir. Bu itibarla, AK Parti hkmeti hkmeti dneminde, her ne kadar enflasyon artnn, AB Maastricht kriterleri karlanamadysada, ekonomik bymenin altnda bir enflasyon orannn yakalamas ve Trkiyede ekonomik birimlerin ve vatandan ald her kararda dikkate alnmayacak bir sevyeye indirilmesi hususu, tarafmzca kronikleen enflasyonun vatandan hayatndan karlmas, ekonomik iyileme ve gelir dalm asndan asndan ayr bir musbet netice olduu deerlendirilmektedir. te taraftan, Avrupa Merkez Bankasnn (ECB) 2010 yl yzde 2 dzeyindeki enflasyon hedefi alm ve Euro Blgesinde enflasyon yzde 2,4e ykseldii gzlenmektedir. te taraftan bu yl Tunusta hkmetin devrilmesiyle balayan, akabinde Msrda iktidar deviren halk ayaklanmalar bir ok Arap corafyasnda , hatta kuzey afrika lkelerine sirayet edeceii endiesiyle, petrol fiyatlaryla birlikte, btn emtia fiyatlarnn artaca, zellikle gda fiyatnn ykselecei, Asya ve Latin Amerika corafyasnda enflasyon tedirginliin ciddi lde hissedildii ve bununla birlikte sz konusu corafyadaki nde gelen gelimekte olan ekonomilerin enflasyon tedirginlii, Avrupa Merkez Bankas (ECB) ve ABD Merkez Bankasnn (FED), kresel kriz dneminde faiz indirimleri yerine bu yldan balayarak enflasyon ykseliini nlemek iin faiz artracaklar ve bu nedenle, gelimekte olan ekonomilerden gelimi ekonomilere bir fon aknn olaca, dolaysyla, iaret edilen corafyalarda enflasyon orannn 2011 ylnda ykselecei deerlendirilmektedir.

Kaynak : TUKDI TCERET GELMELER

Aadaki tabloda grld zere, AK Parti hkmeti greve geldii 2002 ylnda 36.1 Milyar dolar ihracatn 3 kattan fazla artarak 2008 ylnda 132 milyar dolara kt, ancak, kresel kriz birlikte dnya Ticaret oranlar 2009 ylnda yzde 12,2 orannda daralm, buna ramen ihracatmz 2009 ylnda yzde 22 orannda daralarak 102.1 Milyar Dolar olarak gerekletii izlenmektedir. 2010 yl tamamanda bir nceki yla gre, yzde 11,5'lik artla ihracatmz 114 Milyar dolara kt, ihracatn ithalat karlama oran ise yzde 72.5den, yzde 61.4e dt gzlenmektedir.

Kaynak : D Ticaret Mstearl ve TUK

2002 ylnda 1.5 milyar dolar olan cari ilemler a, yllar itibaryla artarak 2006 yl sonunda 31.3 milyar dolar ile Cari An Milli Gelire oran yzde 8 seviyesine ulamtr. 2008de 42 milyar dolar ykselen cari ak, kriz sebebiyle 2009da, 13.9 milyar dolara dt, 2010 ylnda ise, bir nceki yla gre yzde 247,1 orannda artarak 48,5 Milyar dolar ile cari an Mill Gelire oran ise yzde 6,6 olarak gereklemitir. 2010 ylnda ithalatn yzde 61,5'inin dolar, yzde 33,5'inin ise avro ile yapldn, dolarn ithalattaki paynn yksekliinin en nemli nedenlerinden birinin enerji ithalatnn dolarla yrtlmesi olduu izlenmektedir. 2009 yl Ocak-Kasm dnemi itibariyle Avrupa Birliine yaplan ihracat, toplam ihracat iindeki pay yzde 49.1 oran ile 42.4 Milyar dolar iken, 2010 yl ayn dnemine gre yzde 49.3 oran ile 47.3 Milyar dolara ulamtr. Netice itibaryla, AK Parti Hkmeti greve geldii 2002 yl sonu itibaryla, Trkiyede, 51.6 Milyar dolar ithalat ve 36.1 Milyar dolar ihracaat olmak zere toplam 87.7 Milyar dolar d ticaret hacmi, 2010 yl tamamnda, 114 Milyar dolara ihracat ve 185 Milyar dolar thalat olmak zere toplam 299 Milyar dolar d ticaret hacmine ulat gzlenmektedir.DORUDAN YABANCI SERMAYE VE PORTFY YATIRIMLARIAadaki tabloda yer veridii zere, AK Parti greve geldii 2002 ylnda 1 Milyar dolar dan devrald dorudan yatrmlar, ekonomik istikrar ve gven ortam neticesinde zellikle 2004 ylndan sonra dorudan yatrm miktar artm ve 2007 ylnda pik yaparak 22 milyar dolara kmasnn sebebi ise TMSF varlk satlarnn katksnn olduu deerlendirilmektedir. 2008 ylnda AK Partiye alan kapatma davas sebebiyle 18.2 Milyar dolara indii, kresel krizle birlikte 2009da 8.4 Milyar dolara dt, 2010 yl ilk 9 aynda net yabanc sermaye girii 5.2 Milyar dolar olduu, bu yl sonunda ise 8,9 Milyar dolar civarnda olaca ngrlmektedir.

Kaynak : Merkez Bankas

Merkez Bankasnn verilerine gre, Trkiyeye, 2006 ylnda 14 Milyar dolar Scak para girii olduu, Cumhurbakanl seimi ve AK Partiye alan kapatma davas sebebiyle, sert bir dle 2007 ylnda net scak para girii 12 milyon dolara dt, 2008 yl sonunda bir toparlanmayla yln tamamnda 1,1 Milyar dolara ykseldii, kresel krize ramen 2009 ylnda yksek bir ivmeyle 6,2 Milyar dolara